UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

soczyście

Chronologizacja

SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Odmiana

część mowy: przysłówek

Pochodzenie

Zob. sok

1. wyglądać

Definicja

tak, jak coś, co zawiera dużo soku

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  soczysto

Połączenia

  • wyglądać soczyście

Cytaty

Rodzice gościli oficerów niemieckich na kolacjach, śniadaniach z sadzonymi jajkami na soczyście tłustym boczku.

źródło: NKJP: Wanda Rogalewska: Mój Dom Rodzinny - POLSKA, Akant, 2009

Wielu klientów uważa za „sztuczne” i wodniste okrągłe, czerwone pomidory sałatkowe z Holandii, których głównym zadaniem jest wyglądać ładnie i soczyście.

źródło: NKJP: James Pressley: NIE TYLKO SĄSIEDZI, Gazeta Wyborcza, 1994-10-24

Nic, co w mediach ma uosabiać piękno, młodość i zdrowie, nie jest już prawdziwe. Wszystko wygląda dużo soczyściej, wszystko błyszczy się niemiłosiernie wysmarowane nie wiedzieć jakim sadłem [...].

źródło: NKJP: Sławomir Shuty: Zwał, 2004

Srebrzystomalinowe wnętrze, skropione czarnymi pestkami, skrzy się w słońcu soczyście i świeżo. Nad melonami osy.

źródło: NKJP: Beata Obertyńska: W domu niewoli, 2005

2. pocałować

Definicja

pot. 
w sposób obfitujący w dużą ilość śliny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Połączenia

  • całować, cmoknąć, pocałować, splunąć soczyście

Cytaty

[...] splunął soczyście na trawnik z wysokości czwartego piętra.

źródło: NKJP: Piotr Zaremba: Plama na suficie, 2004

To Renia od Eihlerów. Prawda, dziadku, że ładna wyrosła? Uniósł się, soczyście cmoknął w podaną dłoń. - Jo, ładna.

źródło: NKJP: Mariusz Ziomecki: Lato nieśmiertelnych, 2002

Smocza paszcza otworzyła się, a długi, różowy jak płat szynki jęzor... oblizał niespodziewanego gościa, soczyście i z rozmachem.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Tkacz iluzji, 2004

[...] pani Ania mówi w pewnym momencie, już w Prząśniku, w jadalni: „Panie Józefie, niech się pan nie przejmuje atakami na Odejście Afrodyty, to wspaniała powieść. Bardzo ją przeżyłam”. I niespodziewanie całuje soczyście autora.

źródło: NKJP: Józef Hen: Dziennik na nowy wiek, 2009

3. zielony

Definicja

odznaczając się intensywnością barwy

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

Połączenia

  • soczyście barwny, czerwony, błękitny, różowy, zielony, żółty...

Cytaty

[...] reklamówki telewizyjne zalane są soczyście barwnymi owocami.

źródło: NKJP: Marta Bratkowska: Kampanie reklamowe, Gazeta Wyborcza, 1996-10-07

Południowa Korea wygląda jak wielka budowa w lesie. Cały półwysep pokrywają majestatyczne, piękne góry, w czerwcu soczyście zielone.

źródło: NKJP: Marcina Bosackiego: ANI JAPONIA, ANI USA, Gazeta Wyborcza, 1994-06-29

Już możemy się raczyć polskimi odmianami truskawek [...]. Nie wszyscy wiedzą, że te smaczne i soczyście czerwone owoce powstały ze skrzyżowania dwóch odmian poziomek.

źródło: NKJP: (KAP): Wiwat truskawki!, Dziennik Zachodni, 2003-06-12

Jeden z uczestników zlotu pojawił się na starym, soczyście różowym skuterze [...].

źródło: NKJP: (zab): Motoodjazd, Dziennik Zachodni: 2001-06-11

Zakończono układanie chodników z kostki brukowej, nawet trawa pomimo kalendarzowej jesieni zaczęła się na ten uroczysty czas soczyściej zielenić. - Zdążymy na 14 października, musimy zdążyć.

źródło: NKJP: None: Zdążymy!, Dziennik Polski, 2003-10-03

4. brzmieć

Definicja

charakteryzując się wyraźnym i czystym brzmieniem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Połączenia

  • brzmieć, grać, zagrać soczyście

Cytaty

Soczyście brzmią solówki Jerzego Styczyńskiego oraz niezwykle energetyczne wstawki perkusisty grupy [...].

źródło: NKJP: Ola Szatan: Dżem już platynowy, Dziennik Zachodni, 2010-04-02

Muzyka symfoniczna wsparta naturalnym pogłosem świątyni zabrzmiała bardzo soczyście i klarownie.

źródło: NKJP: PG: Hojni melomani, Gazeta Poznańska, 2003-04-12

Najciekawiej obok D'Rivery wypadł Diego Urcola. Grał na trąbce soczyście i żywo, aż szły iskry.

źródło: NKJP: Olaf Szewczyk: Wczoraj zakończył się 36. Międzynarodowy Festiwal Jazz Jambore '94, Gazeta Wyborcza, 1994-10-24

Koncert zwieńczyła Symfonia g-moll KV 550, zagrana soczyście, choć romantyzująco, przez co druga część wypadła nieco zbyt ciężko.

źródło: NKJP: Maciej Jabłoński: W kościele i synagodze, Dziennik Polski, 2008-08-28

Składnia

Cz + soczyście + bez ograniczeń

5. przeklinać

Definicja

dosadnie i nieprzyzwoicie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dosadnie

Połączenia

  • kląć, komentować, określić, przeklinać, puentować, skomentować, wyrażać się, zakląć, zbesztać soczyście

Cytaty

Najbardziej cholerny zbiór orientaliów, jaki znam – jak soczyście określił swój podziw dla zbiorów bibliotecznych prof. Alfreda Majewicza pewien amerykański uczony.

źródło: NKJP: Maria Nowak: Uratować Wschód, Gazeta Poznańska, 2003-02-12

[...] opowiedział mi, soczyście klnąc, treść swojego ostatniego przedstawienia, wyreżyserowanego w Starym Teatrze...

źródło: NKJP: Hania-Ania Cz..., Dziennik Polski, 1999-12-11

Spawacz wdycha szkodliwe opary, prządkom rosną żylaki, kelnerzy miewają platfusa, a różnych osobników w mundurach czasami ktoś soczyście zbeszta. Każdy zawód ma swoje cienie.

źródło: NKJP: Ambicja honorowych ćwoków, Dziennik Polski, 1998-11-27

Sontag jest nieugięta. Potrafi opieprzyć ich, że zwlekają z zakupem legalnego oprogramowania do komputera, a o nieuczciwych kolegach ze stowarzyszenia bursztynników wyraża się jeszcze soczyściej.

źródło: NKJP: Tomasz P. Terlikowski, Szymon Hołownia, Milena Rachid Chehab, Dariusz Koźlenko Milena Rachid Chehab, Beata Czarnecka, Piotr Ruciński: Pięć brzydkich słów, prasa, 2005

Ukryta w mroku, ośmielona piwem, krakowska publiczność Slam Poetry żywiołowo [...] mówi „nie” sentymentalnym kawałkom o miłości i skowronkach. Lubi rymy niekoniecznie wyszukane, ale za to soczyście puentujące dolę człowieczą.

źródło: NKJP: Katarzyna Janowska, Małgorzata Kobat, Joanna Paździo: W rynnie wierszem mówią płynnie, prasa, 2004

Składnia

Cz + soczyście + bez ograniczeń

6. przedstawić

Definicja

w sposób charakteryzujący się taką wyrazistością, że wydaje się prawdziwy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  soczysto

Połączenia

  • malować, odmalować, opisać, opowiadać, przedstawić, zagrać jakąś rolę) soczyście; zarysowany soczyście

Cytaty

[...] publiczności [...] spodoba się na pewno obrazek obyczajowy z życia kresowej prowincji, gdzie jest jak „U Pana Boga za piecem”, gdyż rządzi tam, gospodaruje i nawraca, soczyście przedstawiony ksiądz proboszcz.

źródło: NKJP: Od gwiazdy do plebana, Dziennik Polski, 1998-10-22

Teraz też padły nominacje, ale upadły - poza nagrodą za drugoplanową rolę dla Reneé Zellweger [...], która jaskrawo, soczyście zagrała pomocnicę i przyjaciółkę głównej bohaterki, szorstko skontrastowana z łagodniejszą kreacją partnerki.

źródło: NKJP: „Wzgórze nadziei”, Dziennik Polski, 2004-03-19

Dobrze podpatrzone, soczyście zarysowane i z przymrużeniem oka przedstawione zostały typy jej mieszkańców, których filmowi debiutanci przybliżyli do pozorów autentyzmu.

źródło: NKJP: „U Pana Boga za piecem”, Dziennik Polski, 1998-11-27

[...] zachwycam się, jak pięknie, soczyście i obrazowo pisali ci ludzie, wiedząc, że celem ich pisarstwa jest nie tylko to, aby coś - jakieś prawdy historyczne i fakty - stwierdzić i udowodnić, ale również to, aby te książki ktoś jeszcze, oprócz ścisłych specjalistów, kupił i przeczytał.

źródło: NKJP: Teodor Krzysztof Toeplitz: Mój wybór : rzeczy mniejsze,1998

Kowalski maluje soczyście, zmysłowo, drapieżnie. Albo nie maluje, tylko rejestruje rzeczywistość.

źródło: NKJP: Beata Machowska-Kaczmarek: Artysta sięgnął bruku, Polska Głos Wielkopolski, 2005-05-20

Składnia

Cz + soczyście + bez ograniczeń

7. kopnąć

Definicja

pot. 
znienacka i z dużą siłą

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

  • soczyście i precyzyjnie
  • atakować, klepnąć, kopnąć, strzelić, uderzyć, ugryźć, zagrywać soczyście

Cytaty

Nadzieje limanowian na doprowadzenie do remisu rozwiał Ciastoń, który w 61 min soczyście uderzył z siedemnastu metrów i piłka ugrzęzła pod poprzeczką bramki strzeżonej przez niewysokiego R. Gaika.

źródło: NKJP: (DW): Ligowcy pomogli, Dziennik Polski, 2001-04-02

Ten sam gracz w chwilę potem strzelił soczyście z 20 m, choć tuż nad „winklem”.

źródło: NKJP: (sem): Patent na lidera, Nowiny Raciborskie, 2002-05-22

- Cześć, stary! - Pętal klepnął go soczyście. - No, nic ci się nie dzieje. Przestańże do licha trąbić!

źródło: NKJP: Zofia Chądzyńska: Przez ciebie, Drabie!, 1969

W 65 min. było już praktycznie po wszystkim, gdy Tarachulski kopnął soczyście z bliska w krótki róg i zrobiło się 2:0.

źródło: NKJP: (sem): Główka sędziowska, Nowiny Raciborskie, 2002-03-06

Druga odsłona rozpoczęła się nie lepiej. A nawet gorzej (1:5). Później trener [...] nakazał zagrywać bardziej soczyście, a boiskowym przedłużeniem jego trenerskiej myśli okazała się Violetta Szkudlarek.

źródło: NKJP: Wojciech Koerber: Już bez kompleksu, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2006-04-24

Data ostatniej modyfikacji: 24.06.2013
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json