Chronologizacja
Pochodzenie
internac.
fr. révolution
niem. Revolution
ros. revoljúcija
z p.-łac. revolūtiō 'toczenie, obracanie do tyłu; obrót, ruch obrotowy'; 'powrót'
< łac. revolvere 'powracać do czegoś'. Wyraz polski ze względu na znaczenie 'przewrót społeczny' (następnie szerzej 'przewrót') poświadczone po raz pierwszy pod koniec XVIII wieku w języku francuskim, uważany jest przez niektórych badaczy za galicyzm semantyczny
1. zbrojna
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa władza państwowa
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | bunt |
Połączenia
- krwawa, zbrojna; długotrwała, wielka; zwycięska rewolucja
- rewolucja i przewroty, rewolucja i walka, rewolucja i wojna
- przywódca, strażnik, uczestnik, wódz, żołnierz; upadek, wybuch, zwycięstwo rewolucji
- obawa przed rewolucją
- udział w rewolucji
- robić, wzniecić/wzniecać, zrobić; przeżyć rewolucję
- wzywać do rewolucji
Cytaty
|
Od upadku komunizmu w roku 1989 Kościół katolicki, który odegrał ważną rolę w demokratycznej rewolucji, zaczął wywierać silny wpływ na kształtowanie polityki w Polsce. źródło: NKJP: Jacek Kalabiński: Aborcja zamiast, Gazeta Wyborcza, 1993-03-09 |
|
|
[...] rozjuszeni związkowcy odgrażali się wznieceniem rewolucji. Tak to przynajmniej widział ówczesny brytyjski minister spraw wewnętrznych, konserwatysta, lord Melbourne, który uważał, iż ze związkami należy rozmawiać wyłącznie z pozycji siły. źródło: NKJP: Związkowcy i gangsterzy, Dziennik Polski, 2001-04-27 |
|
|
Budda, podobnie jak Jezus, nie wzywał do rewolucji politycznej. Ale jego przesłanie było rewolucyjne, kiedy podkreślał, że głoszone przez niego prawdy o człowieku mogą służyć wszystkim i nie trzeba do tego pośrednictwa kapłanów [...]. źródło: NKJP: Adam Szostkiewicz: Dary dharmy, Polityka, 2007-11-03 |
|
|
Był on charyzmatycznym przywódcą rewolucji, walczącym o ziemię dla tych, którzy na niej pracują. źródło: NKJP: Duch Zapaty powrócił!, Zielone Brygady. Pismo Ekologów, 1998-06-16 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | rewolucja |
rewolucje |
|
| D. | rewolucji |
rewolucji |
neut |
| rewolucyj |
char | ||
| C. | rewolucji |
rewolucjom |
|
| B. | rewolucję |
rewolucje |
|
| N. | rewolucją |
rewolucjami |
|
| Ms. | rewolucji |
rewolucjach |
|
| W. | rewolucjo |
rewolucje |
2. społeczna
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- bezkrwawa, demokratyczna, pokojowa; cyfrowa; duża, istna, mała, niewielka, poważna, prawdziwa, spora; moralna, życiowa rewolucja; rewolucja systemowa, ustrojowa; obyczajowa, seksualna; elektroniczna, informatyczna, komputerowa, komunikacyjna, techniczna, technologiczna, teleinformatyczna; przemysłowa; edukacyjna, naukowa; kadrowa, personalna; żołądkowa
- rewolucja Balcerowicza, finansów; świadomości, wartości; Gutenberga
- rewolucja na rynku finansowym; a rynku ceramiki, proszków...; rewolucja w finansach, w podatkach, w systemie oświaty, prawa...; w dziedzinie kultury, moralności, w kulturze, w myśleniu; w modzie, w ubiorze; w dziedzinie komunikowania, techniki..., w technologii, w telekomunikacji; w chemii, w fizyce; w języku, w literaturze, w nauce, w sztuce, w telewizji; w czyimś życiu
- rewolucja i reforma
- ideały, idee, symbol; czasy, doba, epoka; kolebka, początek, upadek, wybuch, zwycięstwo rewolucji
- wiara w rewolucję
- dokończyć, kontynuować, przeprowadzić/przeprowadzać, rozpocząć/rozpoczynać, spowodować, wprowadzić, zacząć/zaczynać; hamować; poprzeć/popierać rewolucję
- doprowadzić do rewolucji
- wierzyć w rewolucję
Cytaty
|
Z czasem przedmiot, na który wydaliśmy dużo pieniędzy, nabiera dla nas cech magicznych. Sami będziemy przekonywać siebie o tym, że wprowadził rewolucję w naszym życiu. źródło: NKJP: Michał Matys: Obserwacje, Magazyn nr 36 dodatek do Gazety Wyborczej nr 207, 1998-09-04 |
|
|
[...] położył większy nacisk na budowę świeckiej etyki normatywnej, wierząc przy tym, że postęp oświaty doprowadzi do swego rodzaju rewolucji w moralności. źródło: NKJP: Jerzy Szacki: Historia myśli socjologicznej, 2002 |
|
|
W latach osiemdziesiątych symbolem rewolucji w branży odzieżowej była firma Benetton, która potrzebowała 6 miesięcy na proces od zaprojektowania nowego wzoru do jego wprowadzenia na półki sklepowe. źródło: NKJP: Edwin Bendyk, Marcin Rotkiewicz: Głową do przodu, Polityka, 2003-04-26 |
|
|
Lata 60. to okres poszukiwań artystycznych, rewolucji obyczajowej i silnych prądów intelektualnych. źródło: NKJP: Maciej Łuczak: Rejs, czyli szczególnie nie chodzę na filmy polskie, 2002 |
|
|
[...] przewiduje, że w wyniku rewolucji informatycznej i elektronicznej powszechne stanie się łączenie pracy na roli ze świadczeniem usług informatycznych. źródło: NKJP: Włodzimierz Puliński:Rolnictwo rodzinne w Polsce od gospodarki nakazowo-rozdzielczej do rynkowej, 2000 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | rewolucja |
rewolucje |
|
| D. | rewolucji |
rewolucji |
neut |
| rewolucyj |
char | ||
| C. | rewolucji |
rewolucjom |
|
| B. | rewolucję |
rewolucje |
|
| N. | rewolucją |
rewolucjami |
|
| Ms. | rewolucji |
rewolucjach |
|
| W. | rewolucjo |
rewolucje |
Inne uwagi
Zwykle lp
Składnia
|
+ | rewolucja | + |
(JAKA)
|