UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

respekt

Chronologizacja

SPXVI, SKN, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

ang. respect

fr. respect

niem. Respekt

z łac. respectus 'oglądanie się za siebie (wzgląd, poszanowanie)'; 'ucieczka, schronienie'

- imiesłów dokonany bierny od respicere 'oglądać się; mieć wzgląd na co'

Definicja

książk. 
szacunek połączony z onieśmieleniem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zwroty grzecznościowe i zachowania akceptowane społecznie

Połączenia

  • duży, ogromny, spory, wielki respekt
  • budzić, wzbudzać respekt; okazywać komuś respekt; czuć respekt do kogoś; mieć respekt dla kogoś; czuć, mieć respekt przed kimś
  • mówić, patrzeć, ukłonić się; traktować kogoś/coś z respektem

Cytaty

Oni wszyscy liczą się z jej zdaniem. W rodzinie budzi respekt, niemal święty lęk, uwielbienie, czułość.

źródło: NKJP: Izabela Filipiak: Magiczne oko. Opowiadania zebrane, 2006

Miał całkiem miły głos dziecka, które prosi o dalszą część bajki. Gdyby ktoś usłyszał, facet straciłby cały respekt. Nikt by już go nie słuchał. Pewnie dlatego mówił szeptem.

źródło: NKJP: Mirosław Nahacz, Bocian i Lola, 2005

Detektywi rozstąpili się z respektem. - Moje uszanowanie panu profesorowi! - powiedział niezwykle szarmancko Paragon.

źródło: NKJP: Adam Bahdaj: Wakacje z duchami, 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. respekt
D. respektu
C. respektowi
B. respekt
N. respektem
Ms. respekcie
W. respekcie
Data ostatniej modyfikacji: 16.12.2012
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json