UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zrzędzić

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zrzędzę
zrzędzimy
2 os. zrzędzisz
zrzędzicie
3 os. zrzędzi
zrzędzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zrzędziłem
+(e)m zrzędził
zrzędziłam
+(e)m zrzędziła
zrzędziłom
+(e)m zrzędziło
zrzędziliśmy
+(e)śmy zrzędzili
zrzędziłyśmy
+(e)śmy zrzędziły
2 os. zrzędziłeś
+(e)ś zrzędził
zrzędziłaś
+(e)ś zrzędziła
zrzędziłoś
+(e)ś zrzędziło
zrzędziliście
+(e)ście zrzędzili
zrzędziłyście
+(e)ście zrzędziły
3 os. zrzędził
zrzędziła
zrzędziło
zrzędzili
zrzędziły

bezosobnik: zrzędzono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zrzędził
będę zrzędzić
będę zrzędziła
będę zrzędzić
będę zrzędziło
będę zrzędzić
będziemy zrzędzili
będziemy zrzędzić
będziemy zrzędziły
będziemy zrzędzić
2 os. będziesz zrzędził
będziesz zrzędzić
będziesz zrzędziła
będziesz zrzędzić
będziesz zrzędziło
będziesz zrzędzić
będziecie zrzędzili
będziecie zrzędzić
będziecie zrzędziły
będziecie zrzędzić
3 os. będzie zrzędził
będzie zrzędzić
będzie zrzędziła
będzie zrzędzić
będzie zrzędziło
będzie zrzędzić
będą zrzędzili
będą zrzędzić
będą zrzędziły
będą zrzędzić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zrzędźmy
2 os. zrzędź
zrzędźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zrzędziłbym
bym zrzędził
zrzędziłabym
bym zrzędziła
zrzędziłobym
bym zrzędziło
zrzędzilibyśmy
byśmy zrzędzili
zrzędziłybyśmy
byśmy zrzędziły
2 os. zrzędziłbyś
byś zrzędził
zrzędziłabyś
byś zrzędziła
zrzędziłobyś
byś zrzędziło
zrzędzilibyście
byście zrzędzili
zrzędziłybyście
byście zrzędziły
3 os. zrzędziłby
by zrzędził
zrzędziłaby
by zrzędziła
zrzędziłoby
by zrzędziło
zrzędziliby
by zrzędzili
zrzędziłyby
by zrzędziły

bezosobnik: zrzędzono by

bezokolicznik: zrzędzić

imiesłów przysłówkowy współczesny: zrzędząc

gerundium: zrzędzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zrzędzenie
zrzędzenia
D. zrzędzenia
zrzędzeń
C. zrzędzeniu
zrzędzeniom
B. zrzędzenie
zrzędzenia
N. zrzędzeniem
zrzędzeniami
Ms. zrzędzeniu
zrzędzeniach
W. zrzędzenie
zrzędzenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: zrzędzący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zrzędzący
zrzędzący
zrzędzący
zrzędzące
zrzędząca
D. zrzędzącego
zrzędzącego
zrzędzącego
zrzędzącego
zrzędzącej
C. zrzędzącemu
zrzędzącemu
zrzędzącemu
zrzędzącemu
zrzędzącej
B. zrzędzącego
zrzędzącego
zrzędzący
zrzędzące
zrzędzącą
N. zrzędzącym
zrzędzącym
zrzędzącym
zrzędzącym
zrzędzącą
Ms. zrzędzącym
zrzędzącym
zrzędzącym
zrzędzącym
zrzędzącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zrzędzący
zrzędzący
zrzędzące
zrzędzące
D. zrzędzących
zrzędzących
zrzędzących
zrzędzących
C. zrzędzącym
zrzędzącym
zrzędzącym
zrzędzącym
B. zrzędzących
zrzędzących
zrzędzących
zrzędzące
N. zrzędzącymi
zrzędzącymi
zrzędzącymi
zrzędzącymi
Ms. zrzędzących
zrzędzących
zrzędzących
zrzędzących

Pochodzenie

psł. *jьzręditi (ESSM) 'wyjść z rzędu, poza szereg', 'sprawić, uczynić, zrządzić'

W językach słowiańskich obserwowany jest wielokierunkowy rozwój semantyczny. Ogniwem początkowym tych przekształceń było znaczenie 'wyjść z rzędu, zachowywać się niestandardowo; swym zachowaniem zwracać na siebie uwagę'.

Definicja

wyrażać swoje niezadowolenie w sposób dokuczliwy i męczący i stale pouczać innych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Cytaty

Nie chciałam rezygnować z pracy, aby nie stać się nadopiekuńczą, zrzędzącą na wszystko mamą.

źródło: NKJP: Żywot Mateusza, Dziennik Polski, 1998-06-12

Mężczyźni zaczynają marudzić ze zdwojoną siłą, kobiety zrzędzą, że znów utyły.

źródło: NKJP: Edyta Golisz: Najlepiej się zakochać!, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2004-10-15

- Co ty tam robisz, nigdy dotąd nie siedziałaś tyle przy komputerze. A teraz nie dość, że ciągle coś piszesz, to jeszcze bawisz się w jakieś idiotyczne gry! - zrzędził Jacek.

źródło: NKJP: Kinga Dunin: Tabu, 1998

Składnia

bez ograniczeń + zrzędzić +
na KOGO/CO
bez ograniczeń + zrzędzić +
MOWA WPROST
bez ograniczeń + zrzędzić +
że ZDANIE
Data ostatniej modyfikacji: 25.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj