Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. przepychać, pchać
1. przez tłum
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | przedostawać się |
Połączenia
- przepychać się łokciami, siłą
- przepychać się do baru, do drzwi, do kasownika, do okna, do przodu, do sceny, do wyjścia
- przepychać się ku drzwiom, ku wyjściu
- przepychać się między ludźmi, między ławkami, między stolikami, między szafami
- przepychać się przez ciżbę, przez korytarze, przez rzędy czegoś, przez tłum
- przepychać się w drzwiach, w korytarzu, w przejściu; w stronę czegoś
- przepychać się wśród ludzi, wśród pasażerów, wśród tłumu
- przepychać się z mozołem, z trudem
- przepychać się energicznie, gwałtownie, pospiesznie, powoli, wolno; jeden przez drugiego
- zacząć przepychać się
Cytaty
|
- Co się tu dzieje - zawołał nagle świeży głos. Energicznie przepychając się łokciami, wkroczył młody milicjant. źródło: KWSJP: Marek Hłasko: Cmentarze, 1957 |
|
|
Wyszła ze sklepu i z trudem przepychała się wśród tłumu turystów. źródło: KWSJP: Zbigniew Krempf: Resztę pozostaw bogom, 1966 |
|
|
Czterej mężczyźni powracają do swej rozmowy, a łysawy człowieczek przepycha się już ku innej grupce. źródło: KWSJP: Ryszard Lassota: Tajemnica, 1978 |
|
|
[...] leciały do lustra, przepychając się jedna przed drugą, żeby włosy poprawić, brwi, rzęsy, podmalować wargi. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Widnokrąg, 1996 |
|
|
Nie wyobrażam sobie codziennego kasowania biletów w dni powszednie w godzinach szczytu. Przecież tak naprawdę to czasami trudno jest wejść do autobusu lub tramwaju, nie mówiąc już o przepychaniu się do kasownika. źródło: KWSJP: Kamila Zrębska Ząbki: Nowe pomysły ZTM nie są najlepsze, Metropol, 2001, nr 26/03 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przepycham się |
przepychamy się |
|||
| 2 os. |
przepychasz się |
przepychacie się |
|||
| 3 os. |
przepycha się |
przepychają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przepychałem się +(e)m się przepychał |
przepychałam się +(e)m się przepychała |
przepychałom się +(e)m się przepychało |
przepychaliśmy się +(e)śmy się przepychali |
przepychałyśmy się +(e)śmy się przepychały |
| 2 os. |
przepychałeś się +(e)ś się przepychał |
przepychałaś się +(e)ś się przepychała |
przepychałoś się +(e)ś się przepychało |
przepychaliście się +(e)ście się przepychali |
przepychałyście się +(e)ście się przepychały |
| 3 os. |
przepychał się |
przepychała się |
przepychało się |
przepychali się |
przepychały się |
bezosobnik: przepychano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się przepychał będę się przepychać |
będę się przepychała będę się przepychać |
będę się przepychało będę się przepychać |
będziemy się przepychali będziemy się przepychać |
będziemy się przepychały będziemy się przepychać |
| 2 os. |
będziesz się przepychał będziesz się przepychać |
będziesz się przepychała będziesz się przepychać |
będziesz się przepychało będziesz się przepychać |
będziecie się przepychali będziecie się przepychać |
będziecie się przepychały będziecie się przepychać |
| 3 os. |
będzie się przepychał będzie się przepychać |
będzie się przepychała będzie się przepychać |
będzie się przepychało będzie się przepychać |
będą się przepychali będą się przepychać |
będą się przepychały będą się przepychać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przepychajmy się |
|
| 2 os. |
przepychaj się |
przepychajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przepychałbym się bym się przepychał |
przepychałabym się bym się przepychała |
przepychałobym się bym się przepychało |
przepychalibyśmy się byśmy się przepychali |
przepychałybyśmy się byśmy się przepychały |
| 2 os. |
przepychałbyś się byś się przepychał |
przepychałabyś się byś się przepychała |
przepychałobyś się byś się przepychało |
przepychalibyście się byście się przepychali |
przepychałybyście się byście się przepychały |
| 3 os. |
przepychałby się by się przepychał |
przepychałaby się by się przepychała |
przepychałoby się by się przepychało |
przepychaliby się by się przepychali |
przepychałyby się by się przepychały |
bezosobnik: przepychano by się
bezokolicznik: przepychać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
przepychając się
gerundium: przepychanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przepychanie się |
przepychania się |
| D. | przepychania się |
przepychań się |
| C. | przepychaniu się |
przepychaniom się |
| B. | przepychanie się |
przepychania się |
| N. | przepychaniem się |
przepychaniami się |
| Ms. | przepychaniu się |
przepychaniach się |
| W. | przepychanie się |
przepychania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: przepychający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | przepychający się |
przepychający się |
przepychający się |
przepychające się |
przepychająca się |
| D. | przepychającego się |
przepychającego się |
przepychającego się |
przepychającego się |
przepychającej się |
| C. | przepychającemu się |
przepychającemu się |
przepychającemu się |
przepychającemu się |
przepychającej się |
| B. | przepychającego się |
przepychającego się |
przepychający się |
przepychające się |
przepychającą się |
| N. | przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającą się |
| Ms. | przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | przepychający się |
przepychający się |
przepychające się |
przepychające się |
| D. | przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
| C. | przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
| B. | przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
przepychające się |
| N. | przepychającymi się |
przepychającymi się |
przepychającymi się |
przepychającymi się |
| Ms. | przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
odpowiedniki aspektowe: przepchać się , przepchnąć się
Składnia
|
+ | przepychać się | + |
(GDZIE)
|
2. przez otwór
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | przedostawać się |
Połączenia
- przepychać się przez furtkę, przez otwór, przez szczelinę
Cytaty
|
Karbowane liście dziurawe jak sito, były akurat na wysokości moich oczu. Włochate liszki przepychały się przez otwory. źródło: KWSJP: Magda Leja: Umiejętność krzyku, 1958 |
|
|
„Wychodzimy na powietrze” - pomyślał chłopiec i oto już sam przepychał się przez szczelinę. źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Zamach na wyspę, 2001 |
|
|
Ulica opustoszała, a kobiety, które stały na podwórzu, porzuciwszy kołki przepychały się przez wąską furtkę. źródło: KWSJP: Henryk Panas: Grzesznicy, 1966 |
|
|
Jola patrzyła na ich zgięte, pochylone postacie przepychające się przez wąską gardziel wykutego w caliźnie skały tunelu. źródło: NKJP: Adam Bahdaj: Wakacje z duchami, 1996 |
|
|
Na rękach i nogach dotarł do mostku, teraz przepychanie się przez cementową rurę zajęłoby zbyt dużo czasu. źródło: NKJP: Andrzej Anonimus: Nie nadaje się na żołnierza, to jeszcze szczeniak. Tajna historia II wojny światowej, 1999 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przepycham się |
przepychamy się |
|||
| 2 os. |
przepychasz się |
przepychacie się |
|||
| 3 os. |
przepycha się |
przepychają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przepychałem się +(e)m się przepychał |
przepychałam się +(e)m się przepychała |
przepychałom się +(e)m się przepychało |
przepychaliśmy się +(e)śmy się przepychali |
przepychałyśmy się +(e)śmy się przepychały |
| 2 os. |
przepychałeś się +(e)ś się przepychał |
przepychałaś się +(e)ś się przepychała |
przepychałoś się +(e)ś się przepychało |
przepychaliście się +(e)ście się przepychali |
przepychałyście się +(e)ście się przepychały |
| 3 os. |
przepychał się |
przepychała się |
przepychało się |
przepychali się |
przepychały się |
bezosobnik: przepychano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się przepychał będę się przepychać |
będę się przepychała będę się przepychać |
będę się przepychało będę się przepychać |
będziemy się przepychali będziemy się przepychać |
będziemy się przepychały będziemy się przepychać |
| 2 os. |
będziesz się przepychał będziesz się przepychać |
będziesz się przepychała będziesz się przepychać |
będziesz się przepychało będziesz się przepychać |
będziecie się przepychali będziecie się przepychać |
będziecie się przepychały będziecie się przepychać |
| 3 os. |
będzie się przepychał będzie się przepychać |
będzie się przepychała będzie się przepychać |
będzie się przepychało będzie się przepychać |
będą się przepychali będą się przepychać |
będą się przepychały będą się przepychać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przepychajmy się |
|
| 2 os. |
przepychaj się |
przepychajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przepychałbym się bym się przepychał |
przepychałabym się bym się przepychała |
przepychałobym się bym się przepychało |
przepychalibyśmy się byśmy się przepychali |
przepychałybyśmy się byśmy się przepychały |
| 2 os. |
przepychałbyś się byś się przepychał |
przepychałabyś się byś się przepychała |
przepychałobyś się byś się przepychało |
przepychalibyście się byście się przepychali |
przepychałybyście się byście się przepychały |
| 3 os. |
przepychałby się by się przepychał |
przepychałaby się by się przepychała |
przepychałoby się by się przepychało |
przepychaliby się by się przepychali |
przepychałyby się by się przepychały |
bezosobnik: przepychano by się
bezokolicznik: przepychać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
przepychając się
gerundium: przepychanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przepychanie się |
przepychania się |
| D. | przepychania się |
przepychań się |
| C. | przepychaniu się |
przepychaniom się |
| B. | przepychanie się |
przepychania się |
| N. | przepychaniem się |
przepychaniami się |
| Ms. | przepychaniu się |
przepychaniach się |
| W. | przepychanie się |
przepychania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: przepychający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | przepychający się |
przepychający się |
przepychający się |
przepychające się |
przepychająca się |
| D. | przepychającego się |
przepychającego się |
przepychającego się |
przepychającego się |
przepychającej się |
| C. | przepychającemu się |
przepychającemu się |
przepychającemu się |
przepychającemu się |
przepychającej się |
| B. | przepychającego się |
przepychającego się |
przepychający się |
przepychające się |
przepychającą się |
| N. | przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającą się |
| Ms. | przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | przepychający się |
przepychający się |
przepychające się |
przepychające się |
| D. | przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
| C. | przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
| B. | przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
przepychające się |
| N. | przepychającymi się |
przepychającymi się |
przepychającymi się |
przepychającymi się |
| Ms. | przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
odpowiednik aspektowy: przepchnąć się
Składnia
|
|
+ | przepychać się | + |
(przez CO)
|
3. w życiu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- przepychać się łokciami
- przepychać się w życiu
Cytaty
|
W perspektywie tej [...] szczęśliwymi okazują się ci, którzy cierpią za przekonania, nie przepychają się w życiu łokciami, nie koncentrują uwagi na sobie. źródło: KWSJP: Józef Życiński: Ziarno samotności, 1997 |
|
|
Spory rozstrzygane bywały często nie na drodze negocjacji, ale przez frontalny nacisk, przepychanie się i siłowanie w postaci strajków, odmów, zakazów i ultimatów. źródło: KWSJP: Socjusz: Spółka Scylla i Charybda, Kultura, 1981, nr 400-4001 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przepycham się |
przepychamy się |
|||
| 2 os. |
przepychasz się |
przepychacie się |
|||
| 3 os. |
przepycha się |
przepychają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przepychałem się +(e)m się przepychał |
przepychałam się +(e)m się przepychała |
przepychałom się +(e)m się przepychało |
przepychaliśmy się +(e)śmy się przepychali |
przepychałyśmy się +(e)śmy się przepychały |
| 2 os. |
przepychałeś się +(e)ś się przepychał |
przepychałaś się +(e)ś się przepychała |
przepychałoś się +(e)ś się przepychało |
przepychaliście się +(e)ście się przepychali |
przepychałyście się +(e)ście się przepychały |
| 3 os. |
przepychał się |
przepychała się |
przepychało się |
przepychali się |
przepychały się |
bezosobnik: przepychano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się przepychał będę się przepychać |
będę się przepychała będę się przepychać |
będę się przepychało będę się przepychać |
będziemy się przepychali będziemy się przepychać |
będziemy się przepychały będziemy się przepychać |
| 2 os. |
będziesz się przepychał będziesz się przepychać |
będziesz się przepychała będziesz się przepychać |
będziesz się przepychało będziesz się przepychać |
będziecie się przepychali będziecie się przepychać |
będziecie się przepychały będziecie się przepychać |
| 3 os. |
będzie się przepychał będzie się przepychać |
będzie się przepychała będzie się przepychać |
będzie się przepychało będzie się przepychać |
będą się przepychali będą się przepychać |
będą się przepychały będą się przepychać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przepychajmy się |
|
| 2 os. |
przepychaj się |
przepychajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przepychałbym się bym się przepychał |
przepychałabym się bym się przepychała |
przepychałobym się bym się przepychało |
przepychalibyśmy się byśmy się przepychali |
przepychałybyśmy się byśmy się przepychały |
| 2 os. |
przepychałbyś się byś się przepychał |
przepychałabyś się byś się przepychała |
przepychałobyś się byś się przepychało |
przepychalibyście się byście się przepychali |
przepychałybyście się byście się przepychały |
| 3 os. |
przepychałby się by się przepychał |
przepychałaby się by się przepychała |
przepychałoby się by się przepychało |
przepychaliby się by się przepychali |
przepychałyby się by się przepychały |
bezosobnik: przepychano by się
bezokolicznik: przepychać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
przepychając się
gerundium: przepychanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przepychanie się |
przepychania się |
| D. | przepychania się |
przepychań się |
| C. | przepychaniu się |
przepychaniom się |
| B. | przepychanie się |
przepychania się |
| N. | przepychaniem się |
przepychaniami się |
| Ms. | przepychaniu się |
przepychaniach się |
| W. | przepychanie się |
przepychania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: przepychający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | przepychający się |
przepychający się |
przepychający się |
przepychające się |
przepychająca się |
| D. | przepychającego się |
przepychającego się |
przepychającego się |
przepychającego się |
przepychającej się |
| C. | przepychającemu się |
przepychającemu się |
przepychającemu się |
przepychającemu się |
przepychającej się |
| B. | przepychającego się |
przepychającego się |
przepychający się |
przepychające się |
przepychającą się |
| N. | przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającą się |
| Ms. | przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | przepychający się |
przepychający się |
przepychające się |
przepychające się |
| D. | przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
| C. | przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
przepychającym się |
| B. | przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
przepychające się |
| N. | przepychającymi się |
przepychającymi się |
przepychającymi się |
przepychającymi się |
| Ms. | przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
przepychających się |
odpowiedniki aspektowe: przepchnąć się , przepchać się