UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dręczyć się

Chronologizacja

1522, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dręczę się
dręczymy się
2 os. dręczysz się
dręczycie się
3 os. dręczy się
dręczą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dręczyłem się
+(e)m się dręczył
dręczyłam się
+(e)m się dręczyła
dręczyłom się
+(e)m się dręczyło
dręczyliśmy się
+(e)śmy się dręczyli
dręczyłyśmy się
+(e)śmy się dręczyły
2 os. dręczyłeś się
+(e)ś się dręczył
dręczyłaś się
+(e)ś się dręczyła
dręczyłoś się
+(e)ś się dręczyło
dręczyliście się
+(e)ście się dręczyli
dręczyłyście się
+(e)ście się dręczyły
3 os. dręczył się
dręczyła się
dręczyło się
dręczyli się
dręczyły się

bezosobnik: dręczono się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się dręczył
będę się dręczyć
będę się dręczyła
będę się dręczyć
będę się dręczyło
będę się dręczyć
będziemy się dręczyli
będziemy się dręczyć
będziemy się dręczyły
będziemy się dręczyć
2 os. będziesz się dręczył
będziesz się dręczyć
będziesz się dręczyła
będziesz się dręczyć
będziesz się dręczyło
będziesz się dręczyć
będziecie się dręczyli
będziecie się dręczyć
będziecie się dręczyły
będziecie się dręczyć
3 os. będzie się dręczył
będzie się dręczyć
będzie się dręczyła
będzie się dręczyć
będzie się dręczyło
będzie się dręczyć
będą się dręczyli
będą się dręczyć
będą się dręczyły
będą się dręczyć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dręczmy się
2 os. dręcz się
dręczcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dręczyłbym się
bym się dręczył
dręczyłabym się
bym się dręczyła
dręczyłobym się
bym się dręczyło
dręczylibyśmy się
byśmy się dręczyli
dręczyłybyśmy się
byśmy się dręczyły
2 os. dręczyłbyś się
byś się dręczył
dręczyłabyś się
byś się dręczyła
dręczyłobyś się
byś się dręczyło
dręczylibyście się
byście się dręczyli
dręczyłybyście się
byście się dręczyły
3 os. dręczyłby się
by się dręczył
dręczyłaby się
by się dręczyła
dręczyłoby się
by się dręczyło
dręczyliby się
by się dręczyli
dręczyłyby się
by się dręczyły

bezosobnik: dręczono by się

bezokolicznik: dręczyć się

imiesłów przysłówkowy współczesny: dręcząc się

gerundium: dręczenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dręczenie się
dręczenia się
D. dręczenia się
dręczeń się
C. dręczeniu się
dręczeniom się
B. dręczenie się
dręczenia się
N. dręczeniem się
dręczeniami się
Ms. dręczeniu się
dręczeniach się
W. dręczenie się
dręczenia się

imiesłów przymiotnikowy czynny: dręczący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dręczący się
dręczący się
dręczący się
dręczące się
dręcząca się
D. dręczącego się
dręczącego się
dręczącego się
dręczącego się
dręczącej się
C. dręczącemu się
dręczącemu się
dręczącemu się
dręczącemu się
dręczącej się
B. dręczącego się
dręczącego się
dręczący się
dręczące się
dręczącą się
N. dręczącym się
dręczącym się
dręczącym się
dręczącym się
dręczącą się
Ms. dręczącym się
dręczącym się
dręczącym się
dręczącym się
dręczącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dręczący się
dręczący się
dręczące się
dręczące się
D. dręczących się
dręczących się
dręczących się
dręczących się
C. dręczącym się
dręczącym się
dręczącym się
dręczącym się
B. dręczących się
dręczących się
dręczących się
dręczące się
N. dręczącymi się
dręczącymi się
dręczącymi się
dręczącymi się
Ms. dręczących się
dręczących się
dręczących się
dręczących się

Pochodzenie

Zob. dręczyć

1. myślami

Definicja

wywoływać u siebie stan wyczerpania psychicznego lub fizycznego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  katować się, torturować się
hiperonimy:  męczyć się

Połączenia

  • dręczyć się pytaniami, wyrzutami sumienia, troskami

Cytaty

[...] Dusza nareszcie świadoma swych grzechów, za które została skazana na zawsze na utratę nieba, nieustannie dręczy się wyrzutami sumienia i jest rozdarta wewnętrznie [...].

źródło: NKJP: Walter J Ciszek; Daniel Flaherty: Z Bogiem w Rosji, 2009

Iempsar próbuje się pohamować, dręczy się wyrzutami, potem wybucha, wreszcie odtrącona - dyszy zemstą i oskarża Józefa przed Faetiferem.

źródło: NKJP: Jerzy Ziomek: Renesans, 1973

[...] Wydżga znów dręczył się troską. W górach zostało dużo, bardzo dużo złota. On je wydrze, nie daruje, ale potem, gdy wróci, wydrze do ostatniego okrucha, do najmniejszej odrobiny. Tylko jak nadal uchować tajemnicę skarbu?

źródło: NKJP: Hanna Kostyrko: Klechdy domowe, 1960

Widocznie nie zasłużyłam - bo oto w rozpaczy dręczy się bezradnie dusza i serce moje.

źródło: NKJP: Stefan Leder, Witold Leder: Czerwona nić: ze wspomnień i prac rodziny Lederów, 2005

[...] Dręczyła się dietą cud, chodziła na aerobik i masaże odchudzające, łykała witaminy w pastylkach, by pięknie wyglądać latem na plaży.

źródło: NKJP: asz: Bądź piękna jesienią, Trybuna Śląska, 2003-08-27

Składnia

bez ograniczeń + dręczyć się +
(CZYM)

2. wzajemnie

Definicja

wzajemnie wywoływać u siebie stan wyczerpania psychicznego lub fizycznego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Cytaty

Świat to marność lub piekło, a ludzie to szarańcza dręcząca się nawzajem lub goniąca za wiatrem.

źródło: NKJP: Antoni Libera: Madame, 2003

Gdyby na posiedzeniu komisji zechciał wycofać swoje poprawki, wówczas jutro o godz. 9 moglibyśmy przeprowadzić głosowanie nad tą ustawą i nie dręczyć się wzajemnie w godzinach nocnych.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 08.05.2003

Jak nie ufasz osobie, z którą jesteś [...], to po co trwać w czymś takim? Męczyć się? Przecież nie chodzi o to, żeby dręczyć się nawzajem.

źródło: NKJP: Internet

Data ostatniej modyfikacji: 15.02.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json