Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
dręczę się |
dręczymy się |
|||
| 2 os. |
dręczysz się |
dręczycie się |
|||
| 3 os. |
dręczy się |
dręczą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dręczyłem się +(e)m się dręczył |
dręczyłam się +(e)m się dręczyła |
dręczyłom się +(e)m się dręczyło |
dręczyliśmy się +(e)śmy się dręczyli |
dręczyłyśmy się +(e)śmy się dręczyły |
| 2 os. |
dręczyłeś się +(e)ś się dręczył |
dręczyłaś się +(e)ś się dręczyła |
dręczyłoś się +(e)ś się dręczyło |
dręczyliście się +(e)ście się dręczyli |
dręczyłyście się +(e)ście się dręczyły |
| 3 os. |
dręczył się |
dręczyła się |
dręczyło się |
dręczyli się |
dręczyły się |
bezosobnik: dręczono się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się dręczył będę się dręczyć |
będę się dręczyła będę się dręczyć |
będę się dręczyło będę się dręczyć |
będziemy się dręczyli będziemy się dręczyć |
będziemy się dręczyły będziemy się dręczyć |
| 2 os. |
będziesz się dręczył będziesz się dręczyć |
będziesz się dręczyła będziesz się dręczyć |
będziesz się dręczyło będziesz się dręczyć |
będziecie się dręczyli będziecie się dręczyć |
będziecie się dręczyły będziecie się dręczyć |
| 3 os. |
będzie się dręczył będzie się dręczyć |
będzie się dręczyła będzie się dręczyć |
będzie się dręczyło będzie się dręczyć |
będą się dręczyli będą się dręczyć |
będą się dręczyły będą się dręczyć |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
dręczmy się |
|
| 2 os. |
dręcz się |
dręczcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dręczyłbym się bym się dręczył |
dręczyłabym się bym się dręczyła |
dręczyłobym się bym się dręczyło |
dręczylibyśmy się byśmy się dręczyli |
dręczyłybyśmy się byśmy się dręczyły |
| 2 os. |
dręczyłbyś się byś się dręczył |
dręczyłabyś się byś się dręczyła |
dręczyłobyś się byś się dręczyło |
dręczylibyście się byście się dręczyli |
dręczyłybyście się byście się dręczyły |
| 3 os. |
dręczyłby się by się dręczył |
dręczyłaby się by się dręczyła |
dręczyłoby się by się dręczyło |
dręczyliby się by się dręczyli |
dręczyłyby się by się dręczyły |
bezosobnik: dręczono by się
bezokolicznik: dręczyć się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
dręcząc się
gerundium: dręczenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | dręczenie się |
dręczenia się |
| D. | dręczenia się |
dręczeń się |
| C. | dręczeniu się |
dręczeniom się |
| B. | dręczenie się |
dręczenia się |
| N. | dręczeniem się |
dręczeniami się |
| Ms. | dręczeniu się |
dręczeniach się |
| W. | dręczenie się |
dręczenia się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: dręczący się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dręczący się |
dręczący się |
dręczący się |
dręczące się |
dręcząca się |
| D. | dręczącego się |
dręczącego się |
dręczącego się |
dręczącego się |
dręczącej się |
| C. | dręczącemu się |
dręczącemu się |
dręczącemu się |
dręczącemu się |
dręczącej się |
| B. | dręczącego się |
dręczącego się |
dręczący się |
dręczące się |
dręczącą się |
| N. | dręczącym się |
dręczącym się |
dręczącym się |
dręczącym się |
dręczącą się |
| Ms. | dręczącym się |
dręczącym się |
dręczącym się |
dręczącym się |
dręczącej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dręczący się |
dręczący się |
dręczące się |
dręczące się |
| D. | dręczących się |
dręczących się |
dręczących się |
dręczących się |
| C. | dręczącym się |
dręczącym się |
dręczącym się |
dręczącym się |
| B. | dręczących się |
dręczących się |
dręczących się |
dręczące się |
| N. | dręczącymi się |
dręczącymi się |
dręczącymi się |
dręczącymi się |
| Ms. | dręczących się |
dręczących się |
dręczących się |
dręczących się |
Pochodzenie
Zob. dręczyć
1. myślami
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | katować się, torturować się | |
| hiperonimy: | męczyć się |
Połączenia
- dręczyć się pytaniami, wyrzutami sumienia, troskami
Cytaty
|
[...] Dusza nareszcie świadoma swych grzechów, za które została skazana na zawsze na utratę nieba, nieustannie dręczy się wyrzutami sumienia i jest rozdarta wewnętrznie [...]. źródło: NKJP: Walter J Ciszek; Daniel Flaherty: Z Bogiem w Rosji, 2009 |
|
|
Iempsar próbuje się pohamować, dręczy się wyrzutami, potem wybucha, wreszcie odtrącona - dyszy zemstą i oskarża Józefa przed Faetiferem. źródło: NKJP: Jerzy Ziomek: Renesans, 1973 |
|
|
[...] Wydżga znów dręczył się troską. W górach zostało dużo, bardzo dużo złota. On je wydrze, nie daruje, ale potem, gdy wróci, wydrze do ostatniego okrucha, do najmniejszej odrobiny. Tylko jak nadal uchować tajemnicę skarbu? źródło: NKJP: Hanna Kostyrko: Klechdy domowe, 1960 |
|
|
Widocznie nie zasłużyłam - bo oto w rozpaczy dręczy się bezradnie dusza i serce moje. źródło: NKJP: Stefan Leder, Witold Leder: Czerwona nić: ze wspomnień i prac rodziny Lederów, 2005 |
|
|
[...] Dręczyła się dietą cud, chodziła na aerobik i masaże odchudzające, łykała witaminy w pastylkach, by pięknie wyglądać latem na plaży. źródło: NKJP: asz: Bądź piękna jesienią, Trybuna Śląska, 2003-08-27 |
Składnia
|
+ | dręczyć się | + |
(CZYM)
|
2. wzajemnie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Cytaty
|
Świat to marność lub piekło, a ludzie to szarańcza dręcząca się nawzajem lub goniąca za wiatrem. źródło: NKJP: Antoni Libera: Madame, 2003 |
|
|
Gdyby na posiedzeniu komisji zechciał wycofać swoje poprawki, wówczas jutro o godz. 9 moglibyśmy przeprowadzić głosowanie nad tą ustawą i nie dręczyć się wzajemnie w godzinach nocnych. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 08.05.2003 |
|
|
Jak nie ufasz osobie, z którą jesteś [...], to po co trwać w czymś takim? Męczyć się? Przecież nie chodzi o to, żeby dręczyć się nawzajem. źródło: NKJP: Internet |