UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

korzystać

Chronologizacja

1579, SPXVI

Pochodzenie

Zob. korzyść

1. z ulg

Definicja

odnosić korzyść

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zyskiwać
antonimy:  tracić

Połączenia

  • korzystać ze swobody, z wolności; przywilejów, ulg, ułatwień, zasiłku; okazji, sposobności, szansy; czyjejś nieuwagi, zamieszania; uroków życia, życia; ciemności, pięknej pogody; czyjejś pomocy

Cytaty

Młodzież ma pełną swobodę i korzysta z niej. I tworzy własne wzorce zachowań, głupie, ma się rozumieć, iście młodzieńczą głupotą.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Chrzest ognia, 2001

Był zawsze cichy, jakby trochę zastraszony i w przeciwieństwie do innych ćpunów nad wyraz życzliwy w stosunku do ludzi. Często zresztą korzystali z tego i kantowali go na wszystkie możliwe sposoby.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007

Ludzie z miasta sprowadzili bez cła, korzystając z ulg przyznanych organizacjom wyznaniowym, samochody i elektronikę wartą kilkanaście milionów złotych.

źródło: NKJP: Mariusz Czubaj: 21:37, 2010

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. korzystam
korzystamy
2 os. korzystasz
korzystacie
3 os. korzysta
korzystają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. korzystałem
+(e)m korzystał
korzystałam
+(e)m korzystała
korzystałom
+(e)m korzystało
korzystaliśmy
+(e)śmy korzystali
korzystałyśmy
+(e)śmy korzystały
2 os. korzystałeś
+(e)ś korzystał
korzystałaś
+(e)ś korzystała
korzystałoś
+(e)ś korzystało
korzystaliście
+(e)ście korzystali
korzystałyście
+(e)ście korzystały
3 os. korzystał
korzystała
korzystało
korzystali
korzystały

bezosobnik: korzystano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę korzystał
będę korzystać
będę korzystała
będę korzystać
będę korzystało
będę korzystać
będziemy korzystali
będziemy korzystać
będziemy korzystały
będziemy korzystać
2 os. będziesz korzystał
będziesz korzystać
będziesz korzystała
będziesz korzystać
będziesz korzystało
będziesz korzystać
będziecie korzystali
będziecie korzystać
będziecie korzystały
będziecie korzystać
3 os. będzie korzystał
będzie korzystać
będzie korzystała
będzie korzystać
będzie korzystało
będzie korzystać
będą korzystali
będą korzystać
będą korzystały
będą korzystać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. korzystajmy
2 os. korzystaj
korzystajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. korzystałbym
bym korzystał
korzystałabym
bym korzystała
korzystałobym
bym korzystało
korzystalibyśmy
byśmy korzystali
korzystałybyśmy
byśmy korzystały
2 os. korzystałbyś
byś korzystał
korzystałabyś
byś korzystała
korzystałobyś
byś korzystało
korzystalibyście
byście korzystali
korzystałybyście
byście korzystały
3 os. korzystałby
by korzystał
korzystałaby
by korzystała
korzystałoby
by korzystało
korzystaliby
by korzystali
korzystałyby
by korzystały

bezosobnik: korzystano by

bezokolicznik: korzystać

imiesłów przysłówkowy współczesny: korzystając

gerundium: korzystanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. korzystanie
korzystania
D. korzystania
korzystań
C. korzystaniu
korzystaniom
B. korzystanie
korzystania
N. korzystaniem
korzystaniami
Ms. korzystaniu
korzystaniach
W. korzystanie
korzystania

imiesłów przymiotnikowy czynny: korzystający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. korzystający
korzystający
korzystający
korzystające
korzystająca
D. korzystającego
korzystającego
korzystającego
korzystającego
korzystającej
C. korzystającemu
korzystającemu
korzystającemu
korzystającemu
korzystającej
B. korzystającego
korzystającego
korzystający
korzystające
korzystającą
N. korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającą
Ms. korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. korzystający
korzystający
korzystające
korzystające
D. korzystających
korzystających
korzystających
korzystających
C. korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającym
B. korzystających
korzystających
korzystających
korzystające
N. korzystającymi
korzystającymi
korzystającymi
korzystającymi
Ms. korzystających
korzystających
korzystających
korzystających

odpowiednik aspektowy: skorzystać

Składnia

Rzosobowy + korzystać +
z CZEGO

2. z kuchni

Definicja

posługiwać się czymś jako środkiem lub narzędziem

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

Połączenia

  • korzystać z gabinetu, kuchni, łazienki, mieszkania, toalety; łóżka; komputera, laptopa, telefonu, telewizora; komunikacji miejskiej

Cytaty

Nowak przypomniał sobie, że ojciec Kasi i jego znajomi z branży wspominali o planowanej budowie linii tramwajowej do Wilanowa. No, ale pan Rytterberg pewnie nie korzystał z komunikacji miejskiej.

źródło: NKJP: Tomasz Konatkowski: Wilcza wyspa, 2006

Na zewnątrz, pod wypożyczalnią sprzętu pływającego „Shark”, potężnie zbudowany kulturysta tłumaczył dwóm mężczyznom, jak korzystać ze skutera wodnego.

źródło: NKJP: Marek Krajewski, Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009

Piotr odnalazł w pamięci komórki numer telefonu do pana Hermana z Krakowa i zatelefonował, korzystając z publicznego aparatu.

źródło: NKJP: Jacek Rębacz: Zakopane: sezon na samobójców, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. korzystam
korzystamy
2 os. korzystasz
korzystacie
3 os. korzysta
korzystają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. korzystałem
+(e)m korzystał
korzystałam
+(e)m korzystała
korzystałom
+(e)m korzystało
korzystaliśmy
+(e)śmy korzystali
korzystałyśmy
+(e)śmy korzystały
2 os. korzystałeś
+(e)ś korzystał
korzystałaś
+(e)ś korzystała
korzystałoś
+(e)ś korzystało
korzystaliście
+(e)ście korzystali
korzystałyście
+(e)ście korzystały
3 os. korzystał
korzystała
korzystało
korzystali
korzystały

bezosobnik: korzystano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę korzystał
będę korzystać
będę korzystała
będę korzystać
będę korzystało
będę korzystać
będziemy korzystali
będziemy korzystać
będziemy korzystały
będziemy korzystać
2 os. będziesz korzystał
będziesz korzystać
będziesz korzystała
będziesz korzystać
będziesz korzystało
będziesz korzystać
będziecie korzystali
będziecie korzystać
będziecie korzystały
będziecie korzystać
3 os. będzie korzystał
będzie korzystać
będzie korzystała
będzie korzystać
będzie korzystało
będzie korzystać
będą korzystali
będą korzystać
będą korzystały
będą korzystać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. korzystajmy
2 os. korzystaj
korzystajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. korzystałbym
bym korzystał
korzystałabym
bym korzystała
korzystałobym
bym korzystało
korzystalibyśmy
byśmy korzystali
korzystałybyśmy
byśmy korzystały
2 os. korzystałbyś
byś korzystał
korzystałabyś
byś korzystała
korzystałobyś
byś korzystało
korzystalibyście
byście korzystali
korzystałybyście
byście korzystały
3 os. korzystałby
by korzystał
korzystałaby
by korzystała
korzystałoby
by korzystało
korzystaliby
by korzystali
korzystałyby
by korzystały

bezosobnik: korzystano by

bezokolicznik: korzystać

imiesłów przysłówkowy współczesny: korzystając

gerundium: korzystanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. korzystanie
korzystania
D. korzystania
korzystań
C. korzystaniu
korzystaniom
B. korzystanie
korzystania
N. korzystaniem
korzystaniami
Ms. korzystaniu
korzystaniach
W. korzystanie
korzystania

imiesłów przymiotnikowy czynny: korzystający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. korzystający
korzystający
korzystający
korzystające
korzystająca
D. korzystającego
korzystającego
korzystającego
korzystającego
korzystającej
C. korzystającemu
korzystającemu
korzystającemu
korzystającemu
korzystającej
B. korzystającego
korzystającego
korzystający
korzystające
korzystającą
N. korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającą
Ms. korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. korzystający
korzystający
korzystające
korzystające
D. korzystających
korzystających
korzystających
korzystających
C. korzystającym
korzystającym
korzystającym
korzystającym
B. korzystających
korzystających
korzystających
korzystające
N. korzystającymi
korzystającymi
korzystającymi
korzystającymi
Ms. korzystających
korzystających
korzystających
korzystających

odpowiednik aspektowy: skorzystać

Składnia

Rzosobowy + korzystać +
z CZEGO

Przysłowia

Gdzie dwóch się bije, tam trzeci korzysta
Data ostatniej modyfikacji: 04.06.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json