UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przekonywać

Chronologizacja

XVI w., SPXVI

Pochodzenie

Zob. przekonać

1. o czymś

Definicja

powodować, że jakaś osoba nabiera pewności, że coś jest prawdziwe lub słuszne

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • dziewczyna, krytyk przekonuje
  • przekonywać o konieczności, potrzebie, słuszności czegoś

Cytaty

Nie wydaje się jednak, aby można było przekonywać innych o potrzebie poświęcenia dla ojczyzny, nie będąc samemu przekonanym o słuszności sprawy, której mamy służyć.

źródło: NKJP: Roman Król: Wychowanie patriotyczne, Wychowawca, 2004-04

Argumenty posłów przekonują mnie, że nie możemy głosować nad dokumentem, który budzi wątpliwości.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 25.01.1992

Nasi rozmówcy przekonywali nas, że teraz w Kosowie ludziom lepiej się żyje [...].

źródło: NKJP: ks. Grzegorz Ułamek: Montenegro, czyli Czarnogóra, Gazeta Radomszczańska, 2009-07-10

Stefan Kisielewski nie miał żadnych wątpliwości, że trzeba wracać do kraju, choć mieszkający w Paryżu Ludwik Stomma przekonywał go, żeby został nad Sekwaną dłużej.

źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Kisielewscy: Jan August, Zygmunt, Stefan, Wacek, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przekonuję
przekonywam
przekonujemy
przekonywamy
2 os. przekonujesz
przekonywasz
przekonujecie
przekonywacie
3 os. przekonuje
przekonywa
przekonują
przekonywają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przekonywałem
+(e)m przekonywał
przekonywałam
+(e)m przekonywała
przekonywałom
+(e)m przekonywało
przekonywaliśmy
+(e)śmy przekonywali
przekonywałyśmy
+(e)śmy przekonywały
2 os. przekonywałeś
+(e)ś przekonywał
przekonywałaś
+(e)ś przekonywała
przekonywałoś
+(e)ś przekonywało
przekonywaliście
+(e)ście przekonywali
przekonywałyście
+(e)ście przekonywały
3 os. przekonywał
przekonywała
przekonywało
przekonywali
przekonywały

bezosobnik: przekonywano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przekonywał
będę przekonywać
będę przekonywała
będę przekonywać
będę przekonywało
będę przekonywać
będziemy przekonywali
będziemy przekonywać
będziemy przekonywały
będziemy przekonywać
2 os. będziesz przekonywał
będziesz przekonywać
będziesz przekonywała
będziesz przekonywać
będziesz przekonywało
będziesz przekonywać
będziecie przekonywali
będziecie przekonywać
będziecie przekonywały
będziecie przekonywać
3 os. będzie przekonywał
będzie przekonywać
będzie przekonywała
będzie przekonywać
będzie przekonywało
będzie przekonywać
będą przekonywali
będą przekonywać
będą przekonywały
będą przekonywać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przekonujmy
przekonywajmy
2 os. przekonuj
przekonywaj
przekonujcie
przekonywajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przekonywałbym
bym przekonywał
przekonywałabym
bym przekonywała
przekonywałobym
bym przekonywało
przekonywalibyśmy
byśmy przekonywali
przekonywałybyśmy
byśmy przekonywały
2 os. przekonywałbyś
byś przekonywał
przekonywałabyś
byś przekonywała
przekonywałobyś
byś przekonywało
przekonywalibyście
byście przekonywali
przekonywałybyście
byście przekonywały
3 os. przekonywałby
by przekonywał
przekonywałaby
by przekonywała
przekonywałoby
by przekonywało
przekonywaliby
by przekonywali
przekonywałyby
by przekonywały

bezosobnik: przekonywano by

bezokolicznik: przekonywać

imiesłów przysłówkowy współczesny:

przekonując
przekonywając

gerundium: przekonywanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przekonywanie
przekonywania
D. przekonywania
przekonywań
C. przekonywaniu
przekonywaniom
B. przekonywanie
przekonywania
N. przekonywaniem
przekonywaniami
Ms. przekonywaniu
przekonywaniach
W. przekonywanie
przekonywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przekonujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przekonujący
przekonywający
przekonujący
przekonywający
przekonujący
przekonywający
przekonujące
przekonywające
przekonująca
przekonywająca
D. przekonującego
przekonywającego
przekonującego
przekonywającego
przekonującego
przekonywającego
przekonującego
przekonywającego
przekonującej
przekonywającej
C. przekonującemu
przekonywającemu
przekonującemu
przekonywającemu
przekonującemu
przekonywającemu
przekonującemu
przekonywającemu
przekonującej
przekonywającej
B. przekonującego
przekonywającego
przekonującego
przekonywającego
przekonujący
przekonywający
przekonujące
przekonywające
przekonującą
przekonywającą
N. przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującą
przekonywającą
Ms. przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującej
przekonywającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przekonujący
przekonywający
przekonujący
przekonywający
przekonujące
przekonywające
przekonujące
przekonywające
D. przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
C. przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
B. przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujące
przekonywające
N. przekonującymi
przekonywającymi
przekonującymi
przekonywającymi
przekonującymi
przekonywającymi
przekonującymi
przekonywającymi
Ms. przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających

imiesłów przymiotnikowy bierny: przekonywany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przekonywany
przekonywany
przekonywany
przekonywane
przekonywana
D. przekonywanego
przekonywanego
przekonywanego
przekonywanego
przekonywanej
C. przekonywanemu
przekonywanemu
przekonywanemu
przekonywanemu
przekonywanej
B. przekonywanego
przekonywanego
przekonywany
przekonywane
przekonywaną
N. przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywaną
Ms. przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przekonywani
przekonywani
przekonywane
przekonywane
D. przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych
C. przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
B. przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych
przekonywane
N. przekonywanymi
przekonywanymi
przekonywanymi
przekonywanymi
Ms. przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych

odpowiednik aspektowy: przekonać

Inne uwagi

Używane są również formy cz. ter.: przekonywuję, przekonywujesz, przekonywuje itd. oraz imcz przekonywujący, które są uznawane za niepoprawne

Składnia

bez ograniczeń + przekonywać +
KOGO + o CZYM
bez ograniczeń + przekonywać +
KOGO + że ZDANIE | żeby ZDANIE

2. do czegoś

Definicja

powodować, że jakaś osoba zmienia opinię o kimś lub o czymś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • przekonywać do budowy czegoś, do głosowania, korzystania z czegoś, podjęcia jakichś działań, poparcia kogoś, przyjęcia czegoś, udziału w czymś, wyboru, zmiany czegoś; do jakiejś idei, projektu, do swoich racji; do konieczności czegoś, słuszności; do siebie
  • dar, metoda, siła, sztuka, umiejętność, zdolność przekonywania

Cytaty

Dlaczego zdecydowała się pani wrócić do Polski? Wielu znajomych przekonywało mnie do tej decyzji.

źródło: NKJP: Janusz Płoński: Mówię spoko i nara, Polityka, 2003-04-19

Jan Paweł II przypominał ewangeliczne zasady, prosił i upominał, a nade wszystko dawał osobiste świadectwo. To najlepszy sposób przekonywania do Boga.

źródło: NKJP: Zygmunt Chabowski: Był pielgrzymem, jednym z nas..., Dziennik Łódzki, 2005-04-04

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przekonuję
przekonywam
przekonujemy
przekonywamy
2 os. przekonujesz
przekonywasz
przekonujecie
przekonywacie
3 os. przekonuje
przekonywa
przekonują
przekonywają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przekonywałem
+(e)m przekonywał
przekonywałam
+(e)m przekonywała
przekonywałom
+(e)m przekonywało
przekonywaliśmy
+(e)śmy przekonywali
przekonywałyśmy
+(e)śmy przekonywały
2 os. przekonywałeś
+(e)ś przekonywał
przekonywałaś
+(e)ś przekonywała
przekonywałoś
+(e)ś przekonywało
przekonywaliście
+(e)ście przekonywali
przekonywałyście
+(e)ście przekonywały
3 os. przekonywał
przekonywała
przekonywało
przekonywali
przekonywały

bezosobnik: przekonywano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przekonywał
będę przekonywać
będę przekonywała
będę przekonywać
będę przekonywało
będę przekonywać
będziemy przekonywali
będziemy przekonywać
będziemy przekonywały
będziemy przekonywać
2 os. będziesz przekonywał
będziesz przekonywać
będziesz przekonywała
będziesz przekonywać
będziesz przekonywało
będziesz przekonywać
będziecie przekonywali
będziecie przekonywać
będziecie przekonywały
będziecie przekonywać
3 os. będzie przekonywał
będzie przekonywać
będzie przekonywała
będzie przekonywać
będzie przekonywało
będzie przekonywać
będą przekonywali
będą przekonywać
będą przekonywały
będą przekonywać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przekonujmy
przekonywajmy
2 os. przekonuj
przekonywaj
przekonujcie
przekonywajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przekonywałbym
bym przekonywał
przekonywałabym
bym przekonywała
przekonywałobym
bym przekonywało
przekonywalibyśmy
byśmy przekonywali
przekonywałybyśmy
byśmy przekonywały
2 os. przekonywałbyś
byś przekonywał
przekonywałabyś
byś przekonywała
przekonywałobyś
byś przekonywało
przekonywalibyście
byście przekonywali
przekonywałybyście
byście przekonywały
3 os. przekonywałby
by przekonywał
przekonywałaby
by przekonywała
przekonywałoby
by przekonywało
przekonywaliby
by przekonywali
przekonywałyby
by przekonywały

bezosobnik: przekonywano by

bezokolicznik: przekonywać

imiesłów przysłówkowy współczesny:

przekonując
przekonywając

gerundium: przekonywanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przekonywanie
przekonywania
D. przekonywania
przekonywań
C. przekonywaniu
przekonywaniom
B. przekonywanie
przekonywania
N. przekonywaniem
przekonywaniami
Ms. przekonywaniu
przekonywaniach
W. przekonywanie
przekonywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przekonujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przekonujący
przekonywający
przekonujący
przekonywający
przekonujący
przekonywający
przekonujące
przekonywające
przekonująca
przekonywająca
D. przekonującego
przekonywającego
przekonującego
przekonywającego
przekonującego
przekonywającego
przekonującego
przekonywającego
przekonującej
przekonywającej
C. przekonującemu
przekonywającemu
przekonującemu
przekonywającemu
przekonującemu
przekonywającemu
przekonującemu
przekonywającemu
przekonującej
przekonywającej
B. przekonującego
przekonywającego
przekonującego
przekonywającego
przekonujący
przekonywający
przekonujące
przekonywające
przekonującą
przekonywającą
N. przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującą
przekonywającą
Ms. przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującej
przekonywającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przekonujący
przekonywający
przekonujący
przekonywający
przekonujące
przekonywające
przekonujące
przekonywające
D. przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
C. przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
przekonującym
przekonywającym
B. przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujące
przekonywające
N. przekonującymi
przekonywającymi
przekonującymi
przekonywającymi
przekonującymi
przekonywającymi
przekonującymi
przekonywającymi
Ms. przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających
przekonujących
przekonywających

imiesłów przymiotnikowy bierny: przekonywany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przekonywany
przekonywany
przekonywany
przekonywane
przekonywana
D. przekonywanego
przekonywanego
przekonywanego
przekonywanego
przekonywanej
C. przekonywanemu
przekonywanemu
przekonywanemu
przekonywanemu
przekonywanej
B. przekonywanego
przekonywanego
przekonywany
przekonywane
przekonywaną
N. przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywaną
Ms. przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przekonywani
przekonywani
przekonywane
przekonywane
D. przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych
C. przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
przekonywanym
B. przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych
przekonywane
N. przekonywanymi
przekonywanymi
przekonywanymi
przekonywanymi
Ms. przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych
przekonywanych

odpowiednik aspektowy: przekonać

Inne uwagi

Używane są również formy cz. ter.: przekonywuję, przekonywujesz, przekonywuje itd. oraz imcz przekonywujący, które są uznawane za niepoprawne

Składnia

bez ograniczeń + przekonywać +
KOGO + do KOGO/CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 12.06.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json