UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wyrąbać

Chronologizacja

SStp: wyrębać, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. rąbać

1. las

Definicja

silnymi uderzeniami ostrego narzędzia przerwać życie roślin

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

synonimy:

wyciąć, zrąbać

Połączenia

wyrąbać drzewo, las

Cytaty

Kurna, chyba sam wyrąbię pół lasu! - darł się Edek.

źródło: NKJP: Robert Urbański, Jacek Kondracki: Operacja „Dunaj”, 2009

Ludzie musieli wyrąbać drzewa w górach na opał.

źródło: NKJP: Maria Wiernikowska: Kurdowie na uwięzi, Gazeta Wyborcza, 1993-11-06

Wyrąbane zostały całe oazy. Z czasem przekształciły się one w martwe, nieprzyjazne ludziom pustynie, doskonale nadające się na pole bitwy.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Modlitwa o deszcz, 2000

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wyrąbię	wyrąbiemy
2 os.	wyrąbiesz	wyrąbiecie
3 os.	wyrąbie	wyrąbią

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wyrąbałem +(e)m wyrąbał	wyrąbałam +(e)m wyrąbała	wyrąbałom +(e)m wyrąbało	wyrąbaliśmy +(e)śmy wyrąbali	wyrąbałyśmy +(e)śmy wyrąbały
2 os.	wyrąbałeś +(e)ś wyrąbał	wyrąbałaś +(e)ś wyrąbała	wyrąbałoś +(e)ś wyrąbało	wyrąbaliście +(e)ście wyrąbali	wyrąbałyście +(e)ście wyrąbały
3 os.	wyrąbał	wyrąbała	wyrąbało	wyrąbali	wyrąbały

bezosobnik: wyrąbano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wyrąbmy
2 os.	wyrąb	wyrąbcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wyrąbałbym bym wyrąbał	wyrąbałabym bym wyrąbała	wyrąbałobym bym wyrąbało	wyrąbalibyśmy byśmy wyrąbali	wyrąbałybyśmy byśmy wyrąbały
2 os.	wyrąbałbyś byś wyrąbał	wyrąbałabyś byś wyrąbała	wyrąbałobyś byś wyrąbało	wyrąbalibyście byście wyrąbali	wyrąbałybyście byście wyrąbały
3 os.	wyrąbałby by wyrąbał	wyrąbałaby by wyrąbała	wyrąbałoby by wyrąbało	wyrąbaliby by wyrąbali	wyrąbałyby by wyrąbały

bezosobnik: wyrąbano by

bezokolicznik: wyrąbać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyrąbawszy

gerundium: wyrąbanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wyrąbanie	wyrąbania
D.	wyrąbania	wyrąbań
C.	wyrąbaniu	wyrąbaniom
B.	wyrąbanie	wyrąbania
N.	wyrąbaniem	wyrąbaniami
Ms.	wyrąbaniu	wyrąbaniach
W.	wyrąbanie	wyrąbania

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyrąbany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wyrąbany	wyrąbany	wyrąbany	wyrąbane	wyrąbana
D.	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanej
C.	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanej
B.	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbany	wyrąbane	wyrąbaną
N.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbaną
Ms.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wyrąbani	wyrąbani	wyrąbane	wyrąbane
D.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych
C.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym
B.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbane
N.	wyrąbanymi	wyrąbanymi	wyrąbanymi	wyrąbanymi
Ms.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych

odpowiedniki aspektowe: rąbać , wyrąbywać

Składnia

Rz_osobowy

wyrąbać

2. otwór

Definicja

wykonać otwór lub wgłębienie silnymi uderzeniami ostrego narzędzia

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Połączenia

wyrąbać drogę, przerębel

Cytaty

	W każdym razie pamiętaj o jednym: dziś o północy obowiązkowo otwórz bramę, po czym klucz wrzuć do stawu. Znajdziesz przy brzegu przeręblę, którą specjalnie w tym celu wyrąbałem w lodzie. źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Akademia pana Kleksa, 1946
	Wtedy nie mogliśmy jej pochować. Wyciągnęliśmy ją z wody i pogrzebaliśmy prowizorycznie w pobliżu bazy. Wyrąbaliśmy płytki grób w lodzie, który przykryliśmy kamieniami. źródło: NKJP: Wojciech Tochman: Siedem razy siedem, Gazeta Wyborcza, 1999-05-08
	Była to kręta, górska droga, niektóre jej odcinki wyrąbano w skałach, w dole widziało się morze. źródło: NKJP: Maria Nurowska: Powrót do Lwowa, 2008
	Przysiadamy wtedy na stopniach wyrąbanych w śniegu na stromym stoku i spoglądamy na pozostający pod nami szczyt Nuptse oraz na Cho-Oyu wyłaniający się spoza Pumori. źródło: NKJP: Wanda Rutkiewicz: Na jednej linie, 2010

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wyrąbię	wyrąbiemy
2 os.	wyrąbiesz	wyrąbiecie
3 os.	wyrąbie	wyrąbią

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wyrąbałem +(e)m wyrąbał	wyrąbałam +(e)m wyrąbała	wyrąbałom +(e)m wyrąbało	wyrąbaliśmy +(e)śmy wyrąbali	wyrąbałyśmy +(e)śmy wyrąbały
2 os.	wyrąbałeś +(e)ś wyrąbał	wyrąbałaś +(e)ś wyrąbała	wyrąbałoś +(e)ś wyrąbało	wyrąbaliście +(e)ście wyrąbali	wyrąbałyście +(e)ście wyrąbały
3 os.	wyrąbał	wyrąbała	wyrąbało	wyrąbali	wyrąbały

bezosobnik: wyrąbano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wyrąbmy
2 os.	wyrąb	wyrąbcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wyrąbałbym bym wyrąbał	wyrąbałabym bym wyrąbała	wyrąbałobym bym wyrąbało	wyrąbalibyśmy byśmy wyrąbali	wyrąbałybyśmy byśmy wyrąbały
2 os.	wyrąbałbyś byś wyrąbał	wyrąbałabyś byś wyrąbała	wyrąbałobyś byś wyrąbało	wyrąbalibyście byście wyrąbali	wyrąbałybyście byście wyrąbały
3 os.	wyrąbałby by wyrąbał	wyrąbałaby by wyrąbała	wyrąbałoby by wyrąbało	wyrąbaliby by wyrąbali	wyrąbałyby by wyrąbały

bezosobnik: wyrąbano by

bezokolicznik: wyrąbać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyrąbawszy

gerundium: wyrąbanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wyrąbanie	wyrąbania
D.	wyrąbania	wyrąbań
C.	wyrąbaniu	wyrąbaniom
B.	wyrąbanie	wyrąbania
N.	wyrąbaniem	wyrąbaniami
Ms.	wyrąbaniu	wyrąbaniach
W.	wyrąbanie	wyrąbania

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyrąbany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wyrąbany	wyrąbany	wyrąbany	wyrąbane	wyrąbana
D.	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanej
C.	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanej
B.	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbany	wyrąbane	wyrąbaną
N.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbaną
Ms.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wyrąbani	wyrąbani	wyrąbane	wyrąbane
D.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych
C.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym
B.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbane
N.	wyrąbanymi	wyrąbanymi	wyrąbanymi	wyrąbanymi
Ms.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych

odpowiedniki aspektowe: rąbać , wyrąbywać

Składnia

Rz_osobowy

wyrąbać

CO + (w CZYM)

3. drzwi

Definicja

rozbić silnymi uderzeniami ostrego narzędzia

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	wybić
	hiperonimy:	zniszczyć

Cytaty

Napastnicy wyrąbali drzwi w ich domu i wybili szyby w oknach.

źródło: NKJP: (MAŁ): Siekierezada w Aleksandrowie, Dziennik Łódzki, 2002-07-18

Próbowała nocą uchodzić z Wawelu, wyrąbać zamkniętą furtę w murze.

źródło: NKJP: Zbigniew Mikołejko: Żywoty świętych poprawione, 2000

Dźwięczało żelazo o mur i metal, było jasne, że rozwścieczeni raubritterzy usiłowali wyrąbać zawiasy.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wyrąbię	wyrąbiemy
2 os.	wyrąbiesz	wyrąbiecie
3 os.	wyrąbie	wyrąbią

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wyrąbałem +(e)m wyrąbał	wyrąbałam +(e)m wyrąbała	wyrąbałom +(e)m wyrąbało	wyrąbaliśmy +(e)śmy wyrąbali	wyrąbałyśmy +(e)śmy wyrąbały
2 os.	wyrąbałeś +(e)ś wyrąbał	wyrąbałaś +(e)ś wyrąbała	wyrąbałoś +(e)ś wyrąbało	wyrąbaliście +(e)ście wyrąbali	wyrąbałyście +(e)ście wyrąbały
3 os.	wyrąbał	wyrąbała	wyrąbało	wyrąbali	wyrąbały

bezosobnik: wyrąbano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wyrąbmy
2 os.	wyrąb	wyrąbcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wyrąbałbym bym wyrąbał	wyrąbałabym bym wyrąbała	wyrąbałobym bym wyrąbało	wyrąbalibyśmy byśmy wyrąbali	wyrąbałybyśmy byśmy wyrąbały
2 os.	wyrąbałbyś byś wyrąbał	wyrąbałabyś byś wyrąbała	wyrąbałobyś byś wyrąbało	wyrąbalibyście byście wyrąbali	wyrąbałybyście byście wyrąbały
3 os.	wyrąbałby by wyrąbał	wyrąbałaby by wyrąbała	wyrąbałoby by wyrąbało	wyrąbaliby by wyrąbali	wyrąbałyby by wyrąbały

bezosobnik: wyrąbano by

bezokolicznik: wyrąbać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyrąbawszy

gerundium: wyrąbanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wyrąbanie	wyrąbania
D.	wyrąbania	wyrąbań
C.	wyrąbaniu	wyrąbaniom
B.	wyrąbanie	wyrąbania
N.	wyrąbaniem	wyrąbaniami
Ms.	wyrąbaniu	wyrąbaniach
W.	wyrąbanie	wyrąbania

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyrąbany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wyrąbany	wyrąbany	wyrąbany	wyrąbane	wyrąbana
D.	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanej
C.	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanej
B.	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbany	wyrąbane	wyrąbaną
N.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbaną
Ms.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wyrąbani	wyrąbani	wyrąbane	wyrąbane
D.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych
C.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym
B.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbane
N.	wyrąbanymi	wyrąbanymi	wyrąbanymi	wyrąbanymi
Ms.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych

odpowiednik aspektowy: wyrąbywać

Składnia

Rz_osobowy

wyrąbać

CO + (w CZYM)

4. prawdę

Definicja

pot.

powiedzieć wprost

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	walnąć, wygarnąć
	hiperonimy:	powiedzieć

Cytaty

- Proszę dowód osobisty! - wyrąbał komendant najniższym basem, na jaki go było stać.

źródło: NKJP: Adam Bahdaj: Wakacje z duchami, 1962

Trzymał jeszcze słuchawkę, jakby się łudząc, że najważniejsze dopiero teraz usłyszy, że Ferenz się rozmyśli i wyrąbie całą prawdę.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	wyrąbię	wyrąbiemy
2 os.	wyrąbiesz	wyrąbiecie
3 os.	wyrąbie	wyrąbią

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wyrąbałem +(e)m wyrąbał	wyrąbałam +(e)m wyrąbała	wyrąbałom +(e)m wyrąbało	wyrąbaliśmy +(e)śmy wyrąbali	wyrąbałyśmy +(e)śmy wyrąbały
2 os.	wyrąbałeś +(e)ś wyrąbał	wyrąbałaś +(e)ś wyrąbała	wyrąbałoś +(e)ś wyrąbało	wyrąbaliście +(e)ście wyrąbali	wyrąbałyście +(e)ście wyrąbały
3 os.	wyrąbał	wyrąbała	wyrąbało	wyrąbali	wyrąbały

bezosobnik: wyrąbano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		wyrąbmy
2 os.	wyrąb	wyrąbcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	wyrąbałbym bym wyrąbał	wyrąbałabym bym wyrąbała	wyrąbałobym bym wyrąbało	wyrąbalibyśmy byśmy wyrąbali	wyrąbałybyśmy byśmy wyrąbały
2 os.	wyrąbałbyś byś wyrąbał	wyrąbałabyś byś wyrąbała	wyrąbałobyś byś wyrąbało	wyrąbalibyście byście wyrąbali	wyrąbałybyście byście wyrąbały
3 os.	wyrąbałby by wyrąbał	wyrąbałaby by wyrąbała	wyrąbałoby by wyrąbało	wyrąbaliby by wyrąbali	wyrąbałyby by wyrąbały

bezosobnik: wyrąbano by

bezokolicznik: wyrąbać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyrąbawszy

gerundium: wyrąbanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	wyrąbanie	wyrąbania
D.	wyrąbania	wyrąbań
C.	wyrąbaniu	wyrąbaniom
B.	wyrąbanie	wyrąbania
N.	wyrąbaniem	wyrąbaniami
Ms.	wyrąbaniu	wyrąbaniach
W.	wyrąbanie	wyrąbania

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyrąbany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	wyrąbany	wyrąbany	wyrąbany	wyrąbane	wyrąbana
D.	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbanej
C.	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanemu	wyrąbanej
B.	wyrąbanego	wyrąbanego	wyrąbany	wyrąbane	wyrąbaną
N.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbaną
Ms.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	wyrąbani	wyrąbani	wyrąbane	wyrąbane
D.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych
C.	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym	wyrąbanym
B.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbane
N.	wyrąbanymi	wyrąbanymi	wyrąbanymi	wyrąbanymi
Ms.	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych	wyrąbanych

odpowiednik aspektowy: rąbać

Składnia

Rz_osobowy	+	wyrąbać	+	CO
Rz_osobowy	+	wyrąbać	+	MOWA WPROST

Data ostatniej modyfikacji: 15.04.2014