Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. piana
1. woda
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | spienić się |
Połączenia
- szampan zapienił się; woda zapieni się; mleko zapieniło się
Cytaty
|
Zasyczał chromowany ekspres, mleko zapieniło się w strumieniu pary. źródło: NKJP: Piotr Siemion: Finimondo: komedia romantyczna, 2004 |
|
|
Doktor Kamiński nalał Kowalikowi pełną szklankę, szampan zapienił się, ale nie wyskoczył nad brzeg szkła. źródło: NKJP: Leon Pawlik: Ankara, 1998 |
|
|
Są takie miasta w Polsce, gdzie woda z wodociągów zapieni się przy zagotowaniu [...]. źródło: NKJP: Usenet.pl, 2003-04-19 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zapienię się |
zapienimy się |
|||
| 2 os. |
zapienisz się |
zapienicie się |
|||
| 3 os. |
zapieni się |
zapienią się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapieniłem się +(e)m się zapienił |
zapieniłam się +(e)m się zapieniła |
zapieniłom się +(e)m się zapieniło |
zapieniliśmy się +(e)śmy się zapienili |
zapieniłyśmy się +(e)śmy się zapieniły |
| 2 os. |
zapieniłeś się +(e)ś się zapienił |
zapieniłaś się +(e)ś się zapieniła |
zapieniłoś się +(e)ś się zapieniło |
zapieniliście się +(e)ście się zapienili |
zapieniłyście się +(e)ście się zapieniły |
| 3 os. |
zapienił się |
zapieniła się |
zapieniło się |
zapienili się |
zapieniły się |
bezosobnik: zapieniono się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zapieńmy się |
|
| 2 os. |
zapień się |
zapieńcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapieniłbym się bym się zapienił |
zapieniłabym się bym się zapieniła |
zapieniłobym się bym się zapieniło |
zapienilibyśmy się byśmy się zapienili |
zapieniłybyśmy się byśmy się zapieniły |
| 2 os. |
zapieniłbyś się byś się zapienił |
zapieniłabyś się byś się zapieniła |
zapieniłobyś się byś się zapieniło |
zapienilibyście się byście się zapienili |
zapieniłybyście się byście się zapieniły |
| 3 os. |
zapieniłby się by się zapienił |
zapieniłaby się by się zapieniła |
zapieniłoby się by się zapieniło |
zapieniliby się by się zapienili |
zapieniłyby się by się zapieniły |
bezosobnik: zapieniono by się
bezokolicznik: zapienić się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zapieniwszy się
gerundium: zapienienie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zapienienie się |
zapienienia się |
| D. | zapienienia się |
zapienień się |
| C. | zapienieniu się |
zapienieniom się |
| B. | zapienienie się |
zapienienia się |
| N. | zapienieniem się |
zapienieniami się |
| Ms. | zapienieniu się |
zapienieniach się |
| W. | zapienienie się |
zapienienia się |
odpowiednik aspektowy: pienić się
Składnia
| Rz nieżywotny | + | zapienić się | + |
|
2. człowiek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | spienić się, wpienić się | |
| hiperonimy: | zezłościć się |
Połączenia
- sierżant, urzędnik zapienił się
- zapienić się wściekle
Cytaty
|
Urzędnik zapienił się: - Jak będzie pani ze mną dyskutować, to jeszcze z tej emerytury odejmę! źródło: NKJP: Renata Radłowska: Nowohucka telenowela , 2008 |
|
|
[...] a ja powiadam, że zapieniłeś się zupełnie niepotrzebnie, niczym generał pozbawiony akselbantów. źródło: NKJP: Usenet.pl, 2000-12-26 |
|
|
Zapienił się i całą swą złość wylał na głowy żołnierzy. źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Dziękuję Ci, Kapitanie, 1996 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zapienię się |
zapienimy się |
|||
| 2 os. |
zapienisz się |
zapienicie się |
|||
| 3 os. |
zapieni się |
zapienią się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapieniłem się +(e)m się zapienił |
zapieniłam się +(e)m się zapieniła |
zapieniłom się +(e)m się zapieniło |
zapieniliśmy się +(e)śmy się zapienili |
zapieniłyśmy się +(e)śmy się zapieniły |
| 2 os. |
zapieniłeś się +(e)ś się zapienił |
zapieniłaś się +(e)ś się zapieniła |
zapieniłoś się +(e)ś się zapieniło |
zapieniliście się +(e)ście się zapienili |
zapieniłyście się +(e)ście się zapieniły |
| 3 os. |
zapienił się |
zapieniła się |
zapieniło się |
zapienili się |
zapieniły się |
bezosobnik: zapieniono się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zapieńmy się |
|
| 2 os. |
zapień się |
zapieńcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zapieniłbym się bym się zapienił |
zapieniłabym się bym się zapieniła |
zapieniłobym się bym się zapieniło |
zapienilibyśmy się byśmy się zapienili |
zapieniłybyśmy się byśmy się zapieniły |
| 2 os. |
zapieniłbyś się byś się zapienił |
zapieniłabyś się byś się zapieniła |
zapieniłobyś się byś się zapieniło |
zapienilibyście się byście się zapienili |
zapieniłybyście się byście się zapieniły |
| 3 os. |
zapieniłby się by się zapienił |
zapieniłaby się by się zapieniła |
zapieniłoby się by się zapieniło |
zapieniliby się by się zapienili |
zapieniłyby się by się zapieniły |
bezosobnik: zapieniono by się
bezokolicznik: zapienić się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zapieniwszy się
gerundium: zapienienie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zapienienie się |
zapienienia się |
| D. | zapienienia się |
zapienień się |
| C. | zapienieniu się |
zapienieniom się |
| B. | zapienienie się |
zapienienia się |
| N. | zapienieniem się |
zapienieniami się |
| Ms. | zapienieniu się |
zapienieniach się |
| W. | zapienienie się |
zapienienia się |
odpowiednik aspektowy: pienić się
Składnia
| Rz osobowy | + | zapienić się | + |
|