UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przysięgać

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przysięgam
przysięgamy
2 os. przysięgasz
przysięgacie
3 os. przysięga
przysięgają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przysięgałem
+(e)m przysięgał
przysięgałam
+(e)m przysięgała
przysięgałom
+(e)m przysięgało
przysięgaliśmy
+(e)śmy przysięgali
przysięgałyśmy
+(e)śmy przysięgały
2 os. przysięgałeś
+(e)ś przysięgał
przysięgałaś
+(e)ś przysięgała
przysięgałoś
+(e)ś przysięgało
przysięgaliście
+(e)ście przysięgali
przysięgałyście
+(e)ście przysięgały
3 os. przysięgał
przysięgała
przysięgało
przysięgali
przysięgały

bezosobnik: przysięgano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przysięgał
będę przysięgać
będę przysięgała
będę przysięgać
będę przysięgało
będę przysięgać
będziemy przysięgali
będziemy przysięgać
będziemy przysięgały
będziemy przysięgać
2 os. będziesz przysięgał
będziesz przysięgać
będziesz przysięgała
będziesz przysięgać
będziesz przysięgało
będziesz przysięgać
będziecie przysięgali
będziecie przysięgać
będziecie przysięgały
będziecie przysięgać
3 os. będzie przysięgał
będzie przysięgać
będzie przysięgała
będzie przysięgać
będzie przysięgało
będzie przysięgać
będą przysięgali
będą przysięgać
będą przysięgały
będą przysięgać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przysięgajmy
2 os. przysięgaj
przysięgajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przysięgałbym
bym przysięgał
przysięgałabym
bym przysięgała
przysięgałobym
bym przysięgało
przysięgalibyśmy
byśmy przysięgali
przysięgałybyśmy
byśmy przysięgały
2 os. przysięgałbyś
byś przysięgał
przysięgałabyś
byś przysięgała
przysięgałobyś
byś przysięgało
przysięgalibyście
byście przysięgali
przysięgałybyście
byście przysięgały
3 os. przysięgałby
by przysięgał
przysięgałaby
by przysięgała
przysięgałoby
by przysięgało
przysięgaliby
by przysięgali
przysięgałyby
by przysięgały

bezosobnik: przysięgano by

bezokolicznik: przysięgać

imiesłów przysłówkowy współczesny: przysięgając

gerundium: przysięganie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przysięganie
przysięgania
D. przysięgania
przysięgań
C. przysięganiu
przysięganiom
B. przysięganie
przysięgania
N. przysięganiem
przysięganiami
Ms. przysięganiu
przysięganiach
W. przysięganie
przysięgania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przysięgający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przysięgający
przysięgający
przysięgający
przysięgające
przysięgająca
D. przysięgającego
przysięgającego
przysięgającego
przysięgającego
przysięgającej
C. przysięgającemu
przysięgającemu
przysięgającemu
przysięgającemu
przysięgającej
B. przysięgającego
przysięgającego
przysięgający
przysięgające
przysięgającą
N. przysięgającym
przysięgającym
przysięgającym
przysięgającym
przysięgającą
Ms. przysięgającym
przysięgającym
przysięgającym
przysięgającym
przysięgającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przysięgający
przysięgający
przysięgające
przysięgające
D. przysięgających
przysięgających
przysięgających
przysięgających
C. przysięgającym
przysięgającym
przysięgającym
przysięgającym
B. przysięgających
przysięgających
przysięgających
przysięgające
N. przysięgającymi
przysięgającymi
przysięgającymi
przysięgającymi
Ms. przysięgających
przysięgających
przysięgających
przysięgających

imiesłów przymiotnikowy bierny: przysięgany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przysięgany
przysięgany
przysięgany
przysięgane
przysięgana
D. przysięganego
przysięganego
przysięganego
przysięganego
przysięganej
C. przysięganemu
przysięganemu
przysięganemu
przysięganemu
przysięganej
B. przysięganego
przysięganego
przysięgany
przysięgane
przysięganą
N. przysięganym
przysięganym
przysięganym
przysięganym
przysięganą
Ms. przysięganym
przysięganym
przysięganym
przysięganym
przysięganej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przysięgani
przysięgani
przysięgane
przysięgane
D. przysięganych
przysięganych
przysięganych
przysięganych
C. przysięganym
przysięganym
przysięganym
przysięganym
B. przysięganych
przysięganych
przysięganych
przysięgane
N. przysięganymi
przysięganymi
przysięganymi
przysięganymi
Ms. przysięganych
przysięganych
przysięganych
przysięganych

Pochodzenie

Zob. przysiąc

Definicja

uroczyście obiecywać lub zapewniać o prawdziwości czegoś, odwołując się do wartości sakralnych lub innych, cennych dla danej osoby

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  obiecywać, przyrzekać

Połączenia

  • przysięgać miłość, posłuszeństwo, uczciwość małżeńską, wierność, zemstę
  • przysięgać cesarzowi, królowi, mężowi, papieżowi, sobie w duchu, żonie
  • przysięgać na Biblię, na Boga, na ewangelię, na krucyfiks, na krzyż, na medalik Matki Boskiej, na śmierć, na zdrowie matki
  • przysięgać na wszystkie świętości

Cytaty

Przysięgałem braterstwo obcemu człowiekowi i dzisiaj spłacam tę przysięgę jego dzieciom.

źródło: KWSJP: Joanna Szymczyk: Ewa i złoty kot, 2004

Ja nic nie wiedziałam. Przysięgam... przysięgam, że mówię prawdę!

źródło: KWSJP: Zygmunt Zeydler-Zborowski: Czarny mercedes, 1958

Kiedyśmy sobie przysięgali na stopniach ołtarza, nie słyszałem ani naszych słów, ani błogosławiącego nas księdza.

źródło: KWSJP: Wiesław Myśliwski: Widnokrąg, 1996

Przysięgaliśmy bronić konstytucji i przysiędze pozostaniemy wierni.

źródło: KWSJP: Grzegorz Mathea: IV Rzeczpospolita, 2005

To wszystko plotki, przysięgam na Boga.

źródło: KWSJP: Jewhen Hucało: Domowe ognisko, 1978

Składnia

Rzosobowy + przysięgać +
(KOMU) + CO
Rzosobowy + przysięgać +
(KOMU) + że ZDANIE
Rzosobowy + przysięgać +
BEZOKOLICZNIK
Rzosobowy + przysięgać +
(KOMU) + na KOGO/CO
Data ostatniej modyfikacji: 04.09.2026
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json