Chronologizacja
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
liczba pojedyncza | |||||
---|---|---|---|---|---|
m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
M. | mętny |
mętny |
mętny |
mętne |
mętna |
D. | mętnego |
mętnego |
mętnego |
mętnego |
mętnej |
C. | mętnemu |
mętnemu |
mętnemu |
mętnemu |
mętnej |
B. | mętnego |
mętnego |
mętny |
mętne |
mętną |
N. | mętnym |
mętnym |
mętnym |
mętnym |
mętną |
Ms. | mętnym |
mętnym |
mętnym |
mętnym |
mętnej |
W. | mętny |
mętny |
mętny |
mętne |
mętna |
liczba mnoga | ||||
---|---|---|---|---|
p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
M. | mętni |
mętni |
mętne |
mętne |
D. | mętnych |
mętnych |
mętnych |
mętnych |
C. | mętnym |
mętnym |
mętnym |
mętnym |
B. | mętnych |
mętnych |
mętnych |
mętne |
N. | mętnymi |
mętnymi |
mętnymi |
mętnymi |
Ms. | mętnych |
mętnych |
mętnych |
mętnych |
W. | mętni |
mętni |
mętne |
mętne |
Stopień wyższy
liczba pojedyncza | |||||
---|---|---|---|---|---|
m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
M. | mętniejszy |
mętniejszy |
mętniejszy |
mętniejsze |
mętniejsza |
D. | mętniejszego |
mętniejszego |
mętniejszego |
mętniejszego |
mętniejszej |
C. | mętniejszemu |
mętniejszemu |
mętniejszemu |
mętniejszemu |
mętniejszej |
B. | mętniejszego |
mętniejszego |
mętniejszy |
mętniejsze |
mętniejszą |
N. | mętniejszym |
mętniejszym |
mętniejszym |
mętniejszym |
mętniejszą |
Ms. | mętniejszym |
mętniejszym |
mętniejszym |
mętniejszym |
mętniejszej |
liczba mnoga | ||||
---|---|---|---|---|
p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
M. | mętniejsi |
mętniejsi |
mętniejsze |
mętniejsze |
D. | mętniejszych |
mętniejszych |
mętniejszych |
mętniejszych |
C. | mętniejszym |
mętniejszym |
mętniejszym |
mętniejszym |
B. | mętniejszych |
mętniejszych |
mętniejszych |
mętniejsze |
N. | mętniejszymi |
mętniejszymi |
mętniejszymi |
mętniejszymi |
Ms. | mętniejszych |
mętniejszych |
mętniejszych |
mętniejszych |
Pochodzenie
1. płyn
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii
Relacje znaczeniowe
synonimy: | zmętniały | |
sprzeczne: | klarowny, przejrzysty |
Połączenia
- mętny osad; alkohol, bimber, napój, rum; mętna deszczówka, kałuża, rzeka, woda; szybka, szybka; mgła, plama, zawiesina; mętne piwo; szkło
- bardzo mętny
- mętny i brudny
Cytaty
Lepsza nawet niż karkade - zachwala mętny napój Mukhtar, a zna się na rzeczy, bo kiedyś sprzedawał towary z Chin. źródło: NKJP: Konrad Piskała: Sudan: czas bezdechu, 2010 |
|
Mętna woda utrudniała poszukiwania. Przedwczoraj płetwonurkowie natrafili na ciała. źródło: NKJP: (GeP): Ofiary Wisłoki, Gazeta Krakowska, 2001-07-11 |
|
W końcu wybrnięto z tego w ten sposób, że wniesiono na tacy wódkę w karafce z mętnego szkła i ciągle donoszono kieliszki, których ilość ustawicznie była niewystarczająca. źródło: NKJP: Zygmunt Haupt: Baskijski diabel: opowiadania i reportaże, 2007 |
|
Nie kryjąc się zupełnie, wygotowałem go kilkakrotnie i otrzymałem prawie dziesięć centymetrów bardzo mętnej, brunatnej cieczy. źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007 |
|
Dwie butelki napełniono ciemnym, mętnym płynem, pochodzącym ze ścieków fabryki chemicznej. źródło: NKJP: Lech Stefański: Od magii do psychotroniki, 1996 |
2. światło
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło
Relacje znaczeniowe
antonimy: | ostry |
Połączenia
- mętny odblask; mętna poświata, żarówka; mętne odbicie, światło
Cytaty
Staliśmy pod latarnią, w kręgu mętnego światła, u brzegu rozległej kałuży. źródło: NKJP: Antoni Libera: Madame, 1998 |
|
Jakże straszny jest potem powrót do celi! Jakże popielate i umarłe godziny od południa do chwili, kiedy mętna żarówka zabłyśnie znów nad drzwiami i kiedy będzie można znów czymś ręce zająć. źródło: NKJP: Beata Obertyńska: W domu niewoli, 2005 |
|
Od księżyca szedł mętny odblask, pod bramą zbijano fachowo ołtarz na jutro [...]. źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997 |
3. wzrok
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd
Relacje znaczeniowe
synonimy: | zmętniały |
Połączenia
- mętny wzrok; mętne spojrzenie; mętne oczy
Cytaty
[...] co chwila wodził mętnym wzrokiem po murze naprzeciwko, wzorowo naśladującym gotyk – cegły w „krzyżyk” i „kowadełko”. źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Excentrycy, 2007 |
|
– Irena podniosła na nią piękne, choć nieco mętne oczy. – Czy ja go znam? To od niego dostałam róże! źródło: NKJP: Joanna Szymczyk: Ewa i złoty kot, 2004 |
|
Matka jest najważniejsza - mówca powiódł mętnym spojrzeniem po zgromadzonych. źródło: NKJP: Jacek Kondracki, Robert Urbański: Operacja „Dunaj”, 2009 |
4. opowieść
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Relacje znaczeniowe
synonimy: | niezrozumiały | |
antonimy: | jasny, klarowny |
Połączenia
- mętna odpowiedź, wypowiedź; ideologia, myśl; fabuła, historia; mętne myślenie, tłumaczenie; mętne wywody
- mętny i niejasny, mętny i nieracjonalny, mętny i niezrozumiały
Cytaty
Mówiąc o zaciemnianiu obrazu, należy jednak od razu podkreślić, że mętne wypowiedzi często nie służą świadomej manipulacji, lecz są po prostu wynikiem mętnego myślenia osoby wypowiadającej się. źródło: NKJP: Julian Brudzewski: 30 minut przeciwko manipulacji, czyli jak nie dać sobą manipulować, 2004 |
|
Sierżanci pracowali obecnie nad wyłowieniem z owych długich, mętnych i niezrozumiałych wywodów jakichś w miarę konkretnych szczegółów. źródło: NKJP: Jacek Dukaj: W kraju niewiernych, 2000 |
|
Z kamienną twarzą potakiwał długim a mętnym wywodom szefa o korzyściach, jakie przyniesie ich placówce rozszerzenie kręgu znajomości o pannę Rosé. źródło: NKJP: Zbigniew Safjan, Andrzej Szypulski: Stawka większa niż życie, 1967 |
5. wspomnienie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Relacje znaczeniowe
synonimy: | niedokładny |
Połączenia
- mętna pamięć; mętne plotki, pojęcie o czymś, mętne wspomnienie
Cytaty
Również co czwarty ma mętne pojęcie do czego służy firewall i często ulega pokusie wyłączenia tego programu bez jakiejkolwiek przyczyny. źródło: NKJP: Marcin Maj: Komputerowy żargon niczym język obcy, Dziennik Internautów, 2005-09-26 |
|
[...] zamiast potrzebnej wiedzy miał tylko jakieś blade wspomnienie ćwiczeń prosektoryjnych, które odbył przed laty jako student farmacji, tylko mętną pamięć jakichś ilustracji z atlasu położnictwa, który kiedyś wpadł mu w ręce. źródło: NKJP: Magdalena Tulli: Skaza, 2006 |
|
Ale o nich samych znam głównie jakieś mętne plotki... To takie bractwo biznesmenów z obu Ameryk. źródło: NKJP: Jacek Dobrowolski: 120 godzin, czyli Upadek pewnego dżentelmena, 2006 |
6. interes
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie
Relacje znaczeniowe
synonimy: | podejrzany |
Połączenia
- mętna postać, przeszłość; mętne figury, interesy
Cytaty
Kiedy mętne interesy polityków wyszły na światło dzienne, rządząca Partia Kongresowa przegrała wybory i Rao stracił władzę. źródło: NKJP: Robert Stefanicki: Indie. Prezydent i premier ogłosili ogólnonarodową kampanię antykorupcyjną, Gazeta Wyborcza, 1997-10-02 |
|
Łaziły za mną różne mętne figury o podejrzanych gębach i takich samych manierach. źródło: NKJP: Janina Kumaniecka: Saga rodu Słonimskich, 2003 |
|
Moja mętna przeszłość też nie wzbudzała zaufania. źródło: NKJP: Jerzy Stawiński: Piszczyk, 1997 |