UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zarażać się

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zarażam się
zarażamy się
2 os. zarażasz się
zarażacie się
3 os. zaraża się
zarażają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zarażałem się
+(e)m się zarażał
zarażałam się
+(e)m się zarażała
zarażałom się
+(e)m się zarażało
zarażaliśmy się
+(e)śmy się zarażali
zarażałyśmy się
+(e)śmy się zarażały
2 os. zarażałeś się
+(e)ś się zarażał
zarażałaś się
+(e)ś się zarażała
zarażałoś się
+(e)ś się zarażało
zarażaliście się
+(e)ście się zarażali
zarażałyście się
+(e)ście się zarażały
3 os. zarażał się
zarażała się
zarażało się
zarażali się
zarażały się

bezosobnik: zarażano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się zarażał
będę się zarażać
będę się zarażała
będę się zarażać
będę się zarażało
będę się zarażać
będziemy się zarażali
będziemy się zarażać
będziemy się zarażały
będziemy się zarażać
2 os. będziesz się zarażał
będziesz się zarażać
będziesz się zarażała
będziesz się zarażać
będziesz się zarażało
będziesz się zarażać
będziecie się zarażali
będziecie się zarażać
będziecie się zarażały
będziecie się zarażać
3 os. będzie się zarażał
będzie się zarażać
będzie się zarażała
będzie się zarażać
będzie się zarażało
będzie się zarażać
będą się zarażali
będą się zarażać
będą się zarażały
będą się zarażać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zarażajmy się
2 os. zarażaj się
zarażajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zarażałbym się
bym się zarażał
zarażałabym się
bym się zarażała
zarażałobym się
bym się zarażało
zarażalibyśmy się
byśmy się zarażali
zarażałybyśmy się
byśmy się zarażały
2 os. zarażałbyś się
byś się zarażał
zarażałabyś się
byś się zarażała
zarażałobyś się
byś się zarażało
zarażalibyście się
byście się zarażali
zarażałybyście się
byście się zarażały
3 os. zarażałby się
by się zarażał
zarażałaby się
by się zarażała
zarażałoby się
by się zarażało
zarażaliby się
by się zarażali
zarażałyby się
by się zarażały

bezosobnik: zarażano by się

bezokolicznik: zarażać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: zarażając się

gerundium: zarażanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zarażanie się
zarażania się
D. zarażania się
zarażań się
C. zarażaniu się
zarażaniom się
B. zarażanie się
zarażania się
N. zarażaniem się
zarażaniami się
Ms. zarażaniu się
zarażaniach się
W. zarażanie się
zarażania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: zarażający się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zarażający się
zarażający się
zarażający się
zarażające się
zarażająca się
D. zarażającego się
zarażającego się
zarażającego się
zarażającego się
zarażającej się
C. zarażającemu się
zarażającemu się
zarażającemu się
zarażającemu się
zarażającej się
B. zarażającego się
zarażającego się
zarażający się
zarażające się
zarażającą się
N. zarażającym się
zarażającym się
zarażającym się
zarażającym się
zarażającą się
Ms. zarażającym się
zarażającym się
zarażającym się
zarażającym się
zarażającej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zarażający się
zarażający się
zarażające się
zarażające się
D. zarażających się
zarażających się
zarażających się
zarażających się
C. zarażającym się
zarażającym się
zarażającym się
zarażającym się
B. zarażających się
zarażających się
zarażających się
zarażające się
N. zarażającymi się
zarażającymi się
zarażającymi się
zarażającymi się
Ms. zarażających się
zarażających się
zarażających się
zarażających się

odpowiednik aspektowy: zarazić się

Pochodzenie

Zob. razić

1. grypą - od kogoś

Definicja

być zarażanym tym, co wywołuje jakąś chorobę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Relacje znaczeniowe

synonimy:  infekować się, podłapywać, zakażać się

Połączenia

  • dzieci, ludzie zarażają się
  • zarażać się chorobą, wirusem

Cytaty

Wczesna wiosna to czas ostatnich w „sezonie przeziębieniowym” infekcji wirusowych. Szczególnie są na nie narażone dzieci. Zarażają się nimi w szkołach i przedszkolach.

źródło: NKJP: Ewa Budnik: Wirus precz, Dziennik Bałtycki, 2004-03-20

Świnką zarażamy się przez bezpośredni kontakt z chorym, drogą kropelkową, a niekiedy poprzez jedzenie lub dotykanie przedmiotów zakażonych śliną chorego.

źródło: NKJP: (AGA): Czy grozi nam epidemia świnki?, Trybuna Śląska, 2001-10-03

Przez kontakt z chorymi zwierzętami zarażają się również ludzie, choć w tym przypadku przebieg choroby bywa łagodny. Wirus pryszczycy jako taki ginie szybko, ale i szybko się rozprzestrzenia.

źródło: NKJP: Lepiej wiedzieć więcej, Dziennik Polski, 2001-03-15

Składnia

bez ograniczeń + zarażać się +
CZYM + (od KOGO) + (GDZIE)

2. grypą - wzajemnie

Definicja

powodować przedostanie się drobnoustrojów chorobotwórczych wzajemnie z jednego organizmu na drugi

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Relacje znaczeniowe

synonimy:  infekować się, zakażać się

Cytaty

W tej chorobie bardzo groźne są zakażenia pałeczką ropy błękitnej. Te infekcje przesądzają o przebiegu choroby, a w Rabce nie ma możliwości, by chorych zakażonych izolować. Zarażają się jeden od drugiego.

źródło: NKJP: Iwona Kamieńska: Wyśpiewują nadzieję, Gazeta Krakowska, 2005-08-06

Ospa wietrzna zaatakowała dzieci w przedszkolach, m. in. na Górnej i Polesiu. Dzieci zarażają się wzajemnie drogą kropelkową.

źródło: NKJP: (EW): Szaleje wiatrówka, Express Ilustrowany, 2004-03-08

Brakuje izolatek, sanitariatów przy salach. Efekt jest taki, że pacjenci zamiast zdrowieć zarażają się jeden od drugiego groźnymi dla ich życia bakteriami.

źródło: NKJP: Iwona Kamieńska: Szansa na nowe życie, Gazeta Krakowska, 2006-04-18

Składnia

Rzpl + zarażać się +
CZYM + JAK

3. sportem - od kogoś

Definicja

przejmować od kogoś jego zainteresowania, nastrój lub cechy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny hobby i zainteresowania

Cytaty

Ktokolwiek z nim obcował, zarażał się pasją umiłowania świata, który nas otacza.

źródło: NKJP: Janusz Otręba: Głos Pasłęka, 2004

Od młodych zarażamy się energią, śmiałymi pomysłami [...].

źródło: NKJP: Andrzej M. Zaucha: ROSJA. Prezydent krytykuje premiera i awansuje wicepremiera, Gazeta Wyborcza, 1997-04-25

Swoją sportową pasją zarażam się od innych, a także staram się zachęcać do uprawiania sportu moich wychowanków.

źródło: NKJP: Magdalena Tobik: Nie jestem urzędnikiem, Gazeta Krakowska, 2003-07-20

Dzieci bawią się wspólnie, przyjaźnią. Te zdrowe poznają, co to odpowiedzialność, zarażają się chęcią pomagania, opiekują niepełnosprawnymi kolegami.

źródło: NKJP: (KK): Współpracować, by pomóc, Dziennik Polski, 2005-02-23

Co prawda chadzałem do szkoły muzycznej, ale nie doszedłem do końca. Bo Piwnica mi w tym przeszkodziła. Ale tam się nauczyłem dystansu do tego, co robię. Do siebie. Tam się człowiek zarażał ironią, aż do wyśmiewania się z samego siebie.

źródło: NKJP: Ryszarda Wojciechowska: Jestem z Piwnicy, Dziennik Bałtycki, 2006-03-08

Składnia

bez ograniczeń + zarażać się +
CZYM + od KOGO

4. sportem - wzajemnie

Definicja

przejmować wzajemnie od siebie zainteresowania, nastrój lub cechy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny hobby i zainteresowania

Cytaty

Można się identyfikować z żalem innych osób, bardzo im współczuć, płakać, mocno przeżywać tragedię, która ich dotyczy. Można nawet mówić o wzajemnym zarażaniu się nastrojem.

źródło: NKJP: Anna Gronczewska: Żałoba pomaga przeżyć stratę, Dziennik Łódzki, 2007-07-25

I cóż odkrywamy dziś? Że te bogi przeciwne, na śmierć ze sobą skłócone (impresjonizm z odnogami, postimpresjonizm aż po taszyzm, kubizm aż po czysto geometryczną abstrakcję), spotykają się po latach, krzyżują, zarażając się wzajemnie.

źródło: NKJP: Józef Czapski: Patrząc, 1996

Składnia

Rzpl + zarażać się +
CZYM
Data ostatniej modyfikacji: 09.04.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json