UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kuty

Chronologizacja

SKN: pod: kowany, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor: pod: kuć, SJPSz: pod: kuć, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP: pod: kuć

Pochodzenie

Zob. kuć

1. w żelazie

Definicja

wykonany z metalu techniką kowalską

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ jakość i intensywność

Połączenia

  • kuta balustrada, blacha, brama, bransoleta, krata, lampa, stal; kute drzwi, ogrodzenie, poręcze
  • kuty z żelaza
  • kuty w srebrze, w złocie, w żelazie
  • kuty artystycznie, fantazyjnie, misternie, ręcznie
  • kuty i gięty

Cytaty

Na szczęście przetrwały piece kaflowe, stare i bardzo piękne, ukradziono tylko kute w żelazie drzwiczki.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy: zdrada, 1991

Szczególnym powodzeniem cieszyły się gorące oscypki z dżemem żurawinowym, opiekane na pięknym, ręcznie kutym ruszcie.

źródło: NKJP: Agnieszka Szady: Kolorowych jarmarków…!, Esensja, 2007-09, nr 07 (LXIX)

Raptem schody skończyły się, Sułek ujrzał przed sobą ciężkie, kute w błyszczącym metalu wierzeje.

źródło: NKJP: Gracjan Bojar-Fijałkowski: O zbójcach z Góry Chełmskiej i inne legendy o Koszalinie, 2006

Słynne stały się ciężkie meble z mahoniu, bogate kute ozdoby, ciężkie kotary i sztukaterie.

źródło: NKJP: Andrzej Chwalba: Historia Powszechna. Wiek XIX, 2008

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kuty
kuty
kuty
kute
kuta
D. kutego
kutego
kutego
kutego
kutej
C. kutemu
kutemu
kutemu
kutemu
kutej
B. kutego
kutego
kuty
kute
kutą
N. kutym
kutym
kutym
kutym
kutą
Ms. kutym
kutym
kutym
kutym
kutej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kuci
kuci
kute
kute
D. kutych
kutych
kutych
kutych
C. kutym
kutym
kutym
kutym
B. kutych
kutych
kutych
kute
N. kutymi
kutymi
kutymi
kutymi
Ms. kutych
kutych
kutych
kutych

Składnia

bez ograniczeń + kuty +
(w CZYM)
szyk: tylko prepozycja

2. mosiądzem

Definicja

obity metalem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości materii ➔ jakość i intensywność

Połączenia

  • kuty mosiądzem

Cytaty

Wielkie, kute mosiądzem drzwi pałacu koło Sali Kongresowej otwierają się gwałtownie.

źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Wiatr i pył, 2008

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kuty
kuty
kuty
kute
kuta
D. kutego
kutego
kutego
kutego
kutej
C. kutemu
kutemu
kutemu
kutemu
kutej
B. kutego
kutego
kuty
kute
kutą
N. kutym
kutym
kutym
kutym
kutą
Ms. kutym
kutym
kutym
kutym
kutej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kuci
kuci
kute
kute
D. kutych
kutych
kutych
kutych
C. kutym
kutym
kutym
kutym
B. kutych
kutych
kutych
kute
N. kutymi
kutymi
kutymi
kutymi
Ms. kutych
kutych
kutych
kutych

Składnia

bez ograniczeń + kuty +
(CZYM)
szyk: tylko prepozycja

Frazeologizmy

kuty na cztery nogi
Data ostatniej modyfikacji: 09.02.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json