UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

nagość

Chronologizacja

XV w., SStp

Pochodzenie

Zob. nagi

1. nagie ciało

Definicja

nagie ciało

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

Połączenia

  • kobieca, męska; własna nagość
  • nagość dziewczyny, (osób) dorosłych, kobiety
  • nagość w reklamie, w sieci, w sztuce
  • sceny; rewia nagości
  • odraza, stosunek do nagości
  • nagość gorszy, krępuje, szokuje kogoś; budzi pożądanie
  • skryć, ukryć, zakryć nagość; ukazywanie nagości
  • epatować nagością
  • oswoić się z nagością

Cytaty

To nie był ładny widok: spodnie zaczepione o buty ciągnęły się za nią niczym jakiś monstrualny odwłok, nagość dziewczyny wśród porozrzucanych przedmiotów nie miała w sobie nic pociągającego.

źródło: NKJP: Waldemar Borzestowski: Bulterier Samson i ja, 2008

[...] zrzuciła wszystko i skryła nagość pod czarną taflą wody.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Dobry powód, by zabijać, 2005

Tematem zdjęć często staje się seksualność, nagość kobiety. Kobieta w świecie fotografii Yevonde [...] jest wolna, niezależna, atrakcyjna seksualnie.

źródło: NKJP: Eksperymenty Yevonde, Dziennik Polski, 2002-03-01

Zacierają się różnice między stylem bycia w miejscach publicznych a prywatnymi balangami, Paradami Techno, karnawałem w Rio i striptizem w nocnych lokalach. Nie jesteśmy purytanami i nie gorszy nas nagość (jeśli młoda i ładna).

źródło: NKJP: Bez figowego listka, Dziennik Polski, 2003-08-09

Uchyliła niechcący drzwi do sieni. Jej bezbronna nagość spotkała się z chłodem ciemnej klatki schodowej.

źródło: NKJP: Piotr Zaremba: Plama na suficie, 2004

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nagość
nagości
D. nagości
nagości
C. nagości
nagościom
B. nagość
nagości
N. nagością
nagościami
Ms. nagości
nagościach
W. nagości
nagości

Składnia

bez ograniczeń + nagość +
KOGO

2. człowieka

Definicja

bycie bez ubrania

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie czynności, przedmioty i osoby związane z robieniem i noszeniem ubrań

Połączenia

  • agresywna, bezbronna, bezwstydna, kusząca, wulgarna; zuchwała nagość
  • nagość ciała, piersi
  • odczucie, świadomość nagości
  • wstydzić się (swojej) nagości; unikanie nagości
  • oburzony, skrępowany czyjąś nagością

Cytaty

Jeśli godzę się na odważniejsze zdjęcia, bardziej zmysłowe i prowokacyjne, zawsze są one robione do granic, które wyznaczam. Nie zależy mi, by kogoś szokować agresywną nagością.

źródło: NKJP: Małgorzata Derwich: Zmysłowa kobieta w bieliźnie, Gazeta Poznańska, 2001-12-28

Jakież było zdziwienie gości, kiedy przy wejściu na podkoziołkowy bal w poznańskiej Palmiarni ujrzeli ponętną złotą rybkę. Rybi ogon lśnił łuskami, a nagość piersi przysłaniały tylko dwie muszle.

źródło: NKJP: Beata Machowska-Kaczmarek: Lew z rybką, Polska Głos Wielkopolski, 2004-02-27

Zdaniem Janion praca prezentuje raczej goliznę na sprzedaż niż zmysłową nagość, bowiem „nie dało się uniknąć trywialnej, zatrącającej o pornografię dosłowności”.

źródło: NKJP: Agnieszka Graff: Rykoszetem. Rzecz o płci, seksualności i narodzie, 2008

Leżeli oboje nadzy na tapczanie zmarłej pani Kwiatkowskiej. Tą bezwstydną nagością dawali do zrozumienia, że mogą tu robić, co chcą, i nikt nie jest w stanie im przeszkodzić.

źródło: NKJP: Jerzy Stawiński: Piszczyk, 1997

Sandra, z radości całując słuchawkę, wyszła na brzeg basenu. [...] – Tak jakoś spać nie mogłam – powiedziała, swobodnie podchodząc, ani trochę nie skrępowana nagością.

źródło: NKJP: Witold Horwath: Ultra Montana, 2005

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nagość
nagości
D. nagości
nagości
C. nagości
nagościom
B. nagość
nagości
N. nagością
nagościami
Ms. nagości
nagościach
W. nagości
nagości

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + nagość +
(KOGO/CZEGO)

3. drzew

Definicja

cecha czegoś, co nie jest niczym pokryte

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • nagość drzew, skóry, ścian

Cytaty

[...] przyroda późną jesienią nastawia nas nostalgicznie. Opadłe liście [...] odsłaniają nagość drzewa, z którego spadły.

źródło: Internet

Melanezyjczycy [...] nagość ciała, ale to zupełną, uważają za najpiękniejszą ozdobę, więc (z wyjątkiem głowy) wygalają sobie wszelkie włosy.

źródło: NKJP: Jerzy Adamski: Świat jako niespełnienie albo Samobójstwo Don Juana, 2000

Pozostał prostokąt szarej, gliniastej ziemi. W lesistym i bezludnym pejzażu ta nagość wygląda jak płatek zdartej skóry.

źródło: NKJP: Andrzej Stasiuk: Opowieści galicyjskie, 1955

Wnętrze pozbawione jest [...] energii. Jego stylistyka zorientowana jest w stronę surowego minimalizmu. Wyraża się on w nagości ścian, podłóg i sufitów. Wszędzie widzimy beton, który został oświetlony jasnymi, białymi lampami.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nagość
nagości
D. nagości
nagości
C. nagości
nagościom
B. nagość
nagości
N. nagością
nagościami
Ms. nagości
nagościach
W. nagości
nagości

Inne uwagi

Zwykle lp

4. stołu

Definicja

cecha czegoś, co nie jest niczym zapełnione

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Cytaty

[...] Stół powinien być zawsze zastawiony, czym kto ma, czym chata bogata, ale żeby nie był pusty, ponieważ jego nagość odstręcza ludzi, mrozi rozmowę.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Imperium, 2005

[...] Pratki nie myją zębów. Pratki żują te schaby spustoszoną nagością dziąseł, a chłopcy mamlą starczo kęs kwaszonego ogórka po wypiciu kielicha gorzały.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Busz po polsku, 2007

Do pokoju wpadł przez okno rześki, beztroski wiatr. Zawirował w jej włosach, bezwstydnie uniósł firanki, ukazując nagość pomieszczenia.

źródło: Internet

Dom był niegdyś parterowy, ale ze strychem. Teraz straszy nagością rozebranych murów, chłodem wnętrza. Obok niego stoi człowiek. [...] Stał i wpatrywał się w to nic, co przez wiele lat było jego domem. Może oczami wyobraźni widział, gdzie kiedyś stały meble?

źródło: NKJP: Maciej Węgrzyn: Sam sobie, Gazeta Wrocławska, 2003-01-06

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nagość
nagości
D. nagości
nagości
C. nagości
nagościom
B. nagość
nagości
N. nagością
nagościami
Ms. nagości
nagościach
W. nagości
nagości

Inne uwagi

Zwykle lp

5. prawdy

Definicja

książk. 
cecha czegoś, co zawiera najistotniejszą treść bez dodatkowej interpretacji

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

Okazuje się, że życiu nie wystarczy już być – ono ponadto chce być jakieś – w szczególności mieć jakiś sens. [...] Tkamy go z wartości i nieustannie nakładamy na siebie, by zakryć przemijanie - bolesną nagość każdego istnienia.

źródło: NKJP: Roman Kubicki: Życie chce mieć sens, Gazeta Poznańska, 2003-03-15

Zadałem […] pytanie o to, ile jedna para ludzi może wyprodukować jednodniowych zygot, tak? Dlaczego nie odpowiedziałeś? Bo gorszy Cię nagość prawdy.

źródło: NKJP: Internet

Premier Vaclav Klaus przyznał w czwartek, że dopiero niedawno „w całej nagości” uświadomił sobie powagę problemu.

źródło: NKJP: Andrzej Jagodziński: Powszechna prywatyzacja w Czechach, Gazeta Wyborcza, 1993-10-04

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nagość
nagości
D. nagości
nagości
C. nagości
nagościom
B. nagość
nagości
N. nagością
nagościami
Ms. nagości
nagościach
W. nagości
nagości

Inne uwagi

Zwykle lp

Data ostatniej modyfikacji: 15.07.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj