Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. jąć
1. potraktować poważnie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ktoś wziął sobie do serca coś |
Połączenia
- przejąć się faktem, sytuacją
Cytaty
|
Członkowie SKKT przejęli się apelem młodzieży szkolnej z Sokolińca i pieniądze uzyskane ze zbiórki złomu, makulatury, stłuczki, jak równiej ofiary pieniężne, przeznaczają na budowę schroniska w Zakopanem. źródło: NKJP: Maria Wojciechowicz: Nasza kronika, Poznaj swój kraj 11, 1960 |
|
|
Okazało się bowiem, że właściciele miejscowych zakładów garbarskich nie przejęli się faktem, iż Paleczka wpływa do Skawy, a wody tej rzeki są źródłem wody pitnej dla mieszkańców Wadowic i Kalwarii. Pracownicy laboratorium, jak odczytali wynik badań, które wskazywały na wielokrotne przekroczone dopuszczalnej ilości trujących związków, to chwycili się za głowę. źródło: NKJP: Spółka z garbarzami? Gazeta Krakowska, 2003-06-13 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przejmę się |
przejmiemy się |
|||
| 2 os. |
przejmiesz się |
przejmiecie się |
|||
| 3 os. |
przejmie się |
przejmą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przejąłem się +(e)m się przejął |
przejęłam się +(e)m się przejęła |
przejęłom się +(e)m się przejęło |
przejęliśmy się +(e)śmy się przejęli |
przejęłyśmy się +(e)śmy się przejęły |
| 2 os. |
przejąłeś się +(e)ś się przejął |
przejęłaś się +(e)ś się przejęła |
przejęłoś się +(e)ś się przejęło |
przejęliście się +(e)ście się przejęli |
przejęłyście się +(e)ście się przejęły |
| 3 os. |
przejął się |
przejęła się |
przejęło się |
przejęli się |
przejęły się |
bezosobnik: przejęto się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przejmijmy się |
|
| 2 os. |
przejmij się |
przejmijcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przejąłbym się bym się przejął |
przejęłabym się bym się przejęła |
przejęłobym się bym się przejęło |
przejęlibyśmy się byśmy się przejęli |
przejęłybyśmy się byśmy się przejęły |
| 2 os. |
przejąłbyś się byś się przejął |
przejęłabyś się byś się przejęła |
przejęłobyś się byś się przejęło |
przejęlibyście się byście się przejęli |
przejęłybyście się byście się przejęły |
| 3 os. |
przejąłby się by się przejął |
przejęłaby się by się przejęła |
przejęłoby się by się przejęło |
przejęliby się by się przejęli |
przejęłyby się by się przejęły |
bezosobnik: przejęto by się
bezokolicznik: przejąć się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
przejąwszy się
gerundium: przejęcie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przejęcie się |
przejęcia się |
| D. | przejęcia się |
przejęć się |
| C. | przejęciu się |
przejęciom się |
| B. | przejęcie się |
przejęcia się |
| N. | przejęciem się |
przejęciami się |
| Ms. | przejęciu się |
przejęciach się |
| W. | przejęcie się |
przejęcia się |
Składnia
| Rzosobowy | + | przejąć się | + |
CZYM
|
2. zmartwić się
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Połączenia
- przejąć się chorobą, stanem zdrowia, śmiercią
Cytaty
|
Niepokonany w 23 zawodowych walkach Lewis nie przejął się obelgami rywala. - Bruno jest po prostu zazdrosny, to jedyny powód jego gadania - mówił dziennikarzom. źródło: NKJP: Gazeta Wyborcza, 1993-08-11 |
|
|
Kierowca przejął się sytuacją, wyglądał na załamanego zdarzeniem - ja odebrałem to jako przyznanie się do winy, że wiedział, że spowodował kolizję. źródło: NKJP: Anna Kondraciuk: Siemiatycze - Kolizja na Wesce - Agresywni policjanci, Głos Siemiatycz, 2009-07-29 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przejmę się |
przejmiemy się |
|||
| 2 os. |
przejmiesz się |
przejmiecie się |
|||
| 3 os. |
przejmie się |
przejmą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przejąłem się +(e)m się przejął |
przejęłam się +(e)m się przejęła |
przejęłom się +(e)m się przejęło |
przejęliśmy się +(e)śmy się przejęli |
przejęłyśmy się +(e)śmy się przejęły |
| 2 os. |
przejąłeś się +(e)ś się przejął |
przejęłaś się +(e)ś się przejęła |
przejęłoś się +(e)ś się przejęło |
przejęliście się +(e)ście się przejęli |
przejęłyście się +(e)ście się przejęły |
| 3 os. |
przejął się |
przejęła się |
przejęło się |
przejęli się |
przejęły się |
bezosobnik: przejęto się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przejmijmy się |
|
| 2 os. |
przejmij się |
przejmijcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przejąłbym się bym się przejął |
przejęłabym się bym się przejęła |
przejęłobym się bym się przejęło |
przejęlibyśmy się byśmy się przejęli |
przejęłybyśmy się byśmy się przejęły |
| 2 os. |
przejąłbyś się byś się przejął |
przejęłabyś się byś się przejęła |
przejęłobyś się byś się przejęło |
przejęlibyście się byście się przejęli |
przejęłybyście się byście się przejęły |
| 3 os. |
przejąłby się by się przejął |
przejęłaby się by się przejęła |
przejęłoby się by się przejęło |
przejęliby się by się przejęli |
przejęłyby się by się przejęły |
bezosobnik: przejęto by się
bezokolicznik: przejąć się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
przejąwszy się
gerundium: przejęcie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przejęcie się |
przejęcia się |
| D. | przejęcia się |
przejęć się |
| C. | przejęciu się |
przejęciom się |
| B. | przejęcie się |
przejęcia się |
| N. | przejęciem się |
przejęciami się |
| Ms. | przejęciu się |
przejęciach się |
| W. | przejęcie się |
przejęcia się |
Składnia
| Rzosobowy | + | przejąć się | + |
CZYM
|