UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

okręg

Chronologizacja

SStp: okrąg, SPXVI: okrąg, SKN: okrąg, SJPXVII, STR: okrąg, SL: okrąg, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

psł. *o(b)krǫgъ

Postać z -ę- powstała przez analogię do form przypadkowych prócz mianownika liczby pojedynczej, pierwotnie dla wyróżnienia znaczeń spoza geometrii; zob. krąg

1. wyborczy

Definicja

terytorium działania organów państwowych lub instytucji wydzielone administracyjnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Przynależność i podział terytorialny typy terytoriów, podział administracyjny

Relacje znaczeniowe

synonimy:

obwód

Połączenia

cały, dany, każdy, kolejny, nasz, osobny, samodzielny okręg; małe, mniejsze, nowe, odrębne, poszczególne, wspólne okręgi; okręg apelacyjny, podatkowy, wyborczy; konsularny, pocztowy, sądowy, szkolny, wojskowy; miejski, wiejski; jednomandatowy, wielomandatowy; 3-mandatowy, 5-mandatowy...; białostocki, krakowski, rzeszowski, płocko-ciechanowski, podwarszawski...; kaliningradzki, kłajpedzki...
cztery, trzy okręgi
okręg Katowice, Krosno, Opole...; Zaleszany – Radomyśl nad Sanem, Pysznica – Bojanów – Zaklików...; nr 1, nr 2, nr 12...
okręg izby adwokackiej, prokuratury, sądu; telekomunikacji; Polskiego Związku Hodowców Gołębi Pocztowych
okręg w Opolu, w Warszawie, w Wieliczce...
granice; liczba, połowa okręgów
kandydat, poseł, posłanka, radny, senator z okręgu
podział na okręgi
kandydat; liczba (głosów, podpisów, radnych); lista, mandat, podział mandatów; głosowanie, wybory w jakimś okręgu
zamieszkały w okręgu
okręg obejmuje coś
reprezentować; tworzyć, utworzyć, ustalić; coś stanowi okręg; tworzenie, wprowadzenie okręgów (jednomandatowych)
kandydować, startować; pochodzić z jakiegoś okręgu
przypadać na okręg; dzielić, podzielić (gminę, kraj, powiat, sołectwo...) na okręgi; połączyć w (jeden) okręg
kandydować w okręgu; wybrany/wybierany w okręgu

Cytaty

	Przed wrześniowymi wyborami parlamentarnymi na widzewskim Janowie trzeba będzie utworzyć dodatkowy okręg wyborczy. źródło: NKJP: kow: Na Janowie więcej wyborców, Express Ilustrowany, 2001-07-09
	Zmiany podziału administracyjnego państwa nie powodują zmiany zaliczenia do okręgu podatkowego. źródło: NKJP: Rozporządzenie w sprawie zaliczenia gmin oraz miast do jednego z czterech okręgów podatkowych, Dziennik Ustaw, 2001
	Sołectwa łączy się w celu utworzenia okręgu wielomandatowego lub dzieli się na dwa lub więcej okręgów wyborczych. źródło: NKJP: Ustawa Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, Dziennik Ustaw, 1998
	Jak wiadomo, zarówno wersja sejmowa podziału kraju na okręgi, jak i wersja senacka przewiduje okręgi składające się z dwóch województw. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 23.01.2004
	W wyborach wzięła bowiem udział nieco ponad połowa dorosłych mieszkańców Litwy. [...] Szczególnie niska była w niedzielę frekwencja w okręgach zamieszkanych przez Polaków. źródło: NKJP: Grzegorz Gromadzki: LITWA. Postkomuniści obiecali za dużo, Gazeta Wyborcza, 1996-10-22

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	okręg	okręgi
D.	okręgu	okręgów
C.	okręgowi	okręgom
B.	okręg	okręgi
N.	okręgiem	okręgami
Ms.	okręgu	okręgach
W.	okręgu	okręgi

2. przemysłowy

Definicja

teren, na którym rozwinęła się dana działalność

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Przynależność i podział terytorialny typy terytoriów, podział administracyjny

Połączenia

okręg górniczy, przemysłowy; miedziowy, węglowy; leśny, rolniczy, winiarski...
okręg metalurgii, przemysłu; hodowców (gołębi pocztowych)...

Cytaty

	W latach sześćdziesiątych na bazie złóż węgla brunatnego powstał koniński okręg przemysłowy (kopalnie, elektrownie, huta aluminium). źródło: NKJP: Włodzimierz Łęcki: Wielkopolska : przewodnik, 1997
	w okolicy Białegostoku powstał duży okręg przemysłu włókienniczego, zwycięsko konkurujący z Łodzią. źródło: NKJP: Krystyna Malik, Raciborska Maria (red.): Przewodnik po Polsce, 1996
	Jeśli chodzi o uprawy chmielu, w Polsce występują trzy okręgi: okręg środkowowschodni, czyli Lubelszczyzna - około 2 tys. ha i 1500 plantatorów; rejon wielkopolski - 102 plantatorów i 320 ha; okręg opolsko-wrocławski - 180 ha i 21 plantatorów. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 25.04.1997
	Duma narodowa rosła, chociażby z faktu zbudowania ślicznego portu w Gdyni, a także nowego okręgu przemysłowego (COP). źródło: NKJP: Aniela Kowalska: Niczego nie żałuję, 2009
	Stosunki kapitalistyczne coraz wyraźniej przenikały do przemysłu oraz powstawały nowe okręgi i gałęzie przemysłu. źródło: NKJP: STANISŁAW KLISIAK: Gospodarcze ożywienie, Dziennik Zachodni, 2001-03-09

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	okręg	okręgi
D.	okręgu	okręgów
C.	okręgowi	okręgom
B.	okręg	okręgi
N.	okręgiem	okręgami
Ms.	okręgu	okręgach
W.	okręgu	okręgi

Składnia

okręg

JAKI

3.a sportowy

Definicja

organizacja sportowa działająca na określonym terenie, zrzeszająca działaczy i zawodników

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport osoby i organizacje związane ze sportem

Połączenia

okręg kujawsko-pomorski, pomorski, śląski...; bokserski
okręg Polskiego Związku Łowieckiego, Polskiego Związku Piłki Nożnej; PZPN, PZW
działacze, mistrz, wicemistrz; mistrzostwa, puchar, zawody; rekord okręgu
drużyna, klub, zawodnicy, zespół z jakiegoś okręgu

Cytaty

	W Bartkowej odbył się drugi zjazd drużyn występujących w krakowskiej grupie brydżowej trzeciej ligi. Nasz okręg reprezentują w tej klasie rozgrywkowej trzy ekipy [...]. źródło: NKJP: Sandecja wciąż w czołówce, Dziennik Polski - Nowy Sącz, 2002-11-27
	Lepsi ostatecznie o jedno celne trafienie okazali się futboliści Grodu. Oni też, nie po raz pierwszy zresztą, reprezentować będą nasz okręg w finale wojewódzkim. źródło: NKJP: W Zagórzanach - Gród, Dziennik Polski - Nowy Sącz, 2003-07-23
	Były to pierwsze mistrzostwa okręgu rozgrywane w formule otwartej, co oznacza, że mogli startować amatorzy i zawodnicy licencjonowani. źródło: NKJP: (m): Mamy mistrza Śląska!, Nowiny Raciborskie, 2005-04-05
	W rywalizacji uczestniczą wyłonione w trakcie sezonu cztery najlepsze drużyny z okręgu nowosądeckiego. źródło: NKJP: Kto z czwórki?, Dziennik Polski - Nowy Sącz, 2003-06-06

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	okręg	okręgi
D.	okręgu	okręgów
C.	okręgowi	okręgom
B.	okręg	okręgi
N.	okręgiem	okręgami
Ms.	okręgu	okręgach
W.	okręgu	okręgi

3.b ludzie

Definicja

działacze i zawodnicy z okręgu - organizacji sportowej

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport osoby i organizacje związane ze sportem

Cytaty

	Zwróciłem się z pismem do Okręgowego Związku Siatkówki w Rzeszowie, aby moje dziewczyny zwolnić z rozgrywek ligowych w juniorkach i kadetkach, gdzie i tak nie mają sobie równych, a dopiero zaczęły grać w eliminacjach do MP. Niestety, pozostałe kluby oraz okręg nie poszły mi na rękę. źródło: NKJP: MMKS Dąbrowa Górnicza - UMKS Łańcut (3-1), Dziennik Polski - Podkarpacie, 2003-11-17
	Nasz okręg wywalczył w sumie w mistrzostwach Polski we wszystkich kategoriach wiekowych 43 medale, o 13 więcej niż w 2001 r. źródło: NKJP: „Królowa” w zwierciadle, Dziennik Polski - Sport, 2003-01-22
	My jako okręg wyegzekwowaliśmy zapisy październikowej uchwały PZPN w sprawie dopasowania rozgrywek III i IV ligi do nowego podziału terytorialnego kraju. źródło: NKJP: (KG): Dziennik Polski - Sport, 2000-07-09
	W Myślenicach i Nowym Targu rozgrywano nawet eliminacje indywidualnych i drużynowych mistrzostw świata. [...] Praktycznie w każdej dziedzinie nasz okręg ma się czym pochwalić. źródło: NKJP: Żelazny prezes, Dziennik Polski - Kraków, 1999-04-21
	Turniej pamięci Juliana Mytnika w poprzednim układzie administracyjnym organizowany był w formie rozgrywek halowych. [...] Obecnie każdego roku gości go inny okręg piłkarski w Małopolsce. źródło: NKJP: (PIM): Piłkarskie nadzieje, Dziennik Polski - Oświęcim, 2002-05-07

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	okręg	okręgi
D.	okręgu	okręgów
C.	okręgowi	okręgom
B.	okręg	okręgi
N.	okręgiem	okręgami
Ms.	okręgu	okręgach
W.	okręgu	okręgi

4. figura geometryczna

Definicja

mat.

zamknięta linia krzywa składająca się z punktów jednakowo odległych od danego punktu, zwanego środkiem

Warianty

częściej okrąg

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

figura

Połączenia

namalować, narysować, zakreślić okręg

Cytaty

	Po chwili artystka, za pomocą pędzla i czerwonej farby, namalowała okręg wokół fotela. źródło: NKJP: AW: Wielki Artysta to Wielki Brat?, Gazeta Poznańska, 2001-08-07
	[...] prosty rysunek się komplikował. Przecinając linię okręgu, otwierała się tam mroczna czeluść bramy, tuż przy niej wznosił się w górę łamaną linią zarys kuchennych schodów, prowadzących do właściwych drzwi. źródło: NKJP: Magdalena Tulli: Skaza, 2006
	Jeśli chcesz narysować okręg lub kwadrat, wybierz z listy owal lub prostokąt i podczas rysowania przytrzymaj wciśnięty klawisz Shift. źródło: NKJP: Aleksandra Tomaszewska -Adamarek: ABC PowerPoint 2007 PL, 2007
	[...] sieć gastronomiczna przedwojennego Radomska była dobrze rozwinięta. Gdyby przyjąć ratusz za środek umownego koła i zakreślić okręg o promieniu dwóch, trzech kilometrów to w jego wnętrzu znalazłoby się aż tyle lokali, że sam się zdziwiłem w trakcie pracy nad tematem. źródło: NKJP: Wiesław A. Leśniewski: Dokąd wymykali się z domu nasi dziadkowie i ojcowie, Gazeta Radomszczańska, 2009-06-17
	Tak więc jadąc z placu Zamkowego na ulicę Ogrodową, należy wysepkę objechać. Kierowcy narzekają.[...] Samochody mają problem ze zmieszczeniem się w okręg o bardzo małej średnicy. źródło: NKJP: Rafał Wodziczko: Rondo zamieszania, Tygodnik Tucholski, 2003

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	okręg	okręgi
D.	okręgu	okręgów
C.	okręgowi	okręgom
B.	okręg	okręgi
N.	okręgiem	okręgami
Ms.	okręgu	okręgach
W.	okręgu	okręgi

Frazeologizmy

okręg większościowy

Data ostatniej modyfikacji: 18.10.2013