Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | danina |
daniny |
|
| D. | daniny |
danin |
|
| C. | daninie |
daninom |
|
| B. | daninę |
daniny |
|
| N. | daniną |
daninami |
|
| Ms. | daninie |
daninach |
|
| W. | danino |
daniny |
Pochodzenie
płn. psł. *danina 'nadanie; coś nadanego, nadane mienie'
1. dla króla
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse podatki, opłaty, świadczenia pieniężne
Połączenia
- danina w naturze
- nałożyć/nakładać; pobierać, ściągać; składać, uiszczać daninę
Cytaty
|
Przyczyną rewolty był rosnący ucisk fiskalny, zastąpienie danin w naturze podatkami płaconymi w złocie [...]. źródło: NKJP: Dariusz Piwowarczyk: Słynni rycerze Europy. Rycerze Chrystusa, 2007 |
|
|
Państwa europejskie oraz Stany Zjednoczone płaciły daniny władcom Maroka, Turcji, Algierii i Trypolitanii za ochronę statków na Morzu Śródziemnym. źródło: NKJP: Longin Pastusiak: Prezydenci Stanów Zjednoczonych Ameryk, 1999 |
|
|
Nie licząc danin w naturze ściąganych z Izraelitów, podatki, cła handlowe i trybut wasalów dawały mu w sumie 666 talentów złota (czyli 22825 kg złota rocznie). źródło: NKJP: Zenon Kosidowski: Opowieści biblijne, 1963 |
|
|
Danina [...] pobierana co roku dla króla Franków z całego terytorium Alemanii nie była - rzecz jasna - świadczeniem czynszowników w monarszych posiadłościach ziemskich, lecz powszechnym ciężarem publicznym wolnej ludności. źródło: NKJP: Karol Modzelewski: Barbarzyńska Europa, 2004 |
2. krwi
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- danina krwi; życia
Cytaty
|
Otaczane dziś należną czcią groby żołnierzy świadczą o daninie krwi Polaków złożonej w ofierze Ojczyźnie. źródło: NKJP: Leszek Podhorodecki: Otwock i Karczew we wrześniu 1939 roku, Wieści Podwarszawskie nr 22, 1998 |
|
|
Swą posługą chorym, daniną zdrowia, a czasem nawet życia, zapisały piękną kartę w dziejach tego szpitala. źródło: NKJP: Jan Paweł: Boże prawo: Nie zabijaj!, Gazeta Wyborcza, 1997-06-10 |
|
|
[...] nie ulega wątpliwości, że to danina, którą złożyć trzeba, by odzyskać niepodległą ojczyznę. źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Kisielewscy: Jan August, Zygmunt, Stefan, Wacek, 2006 |
|
|
Mimo małego doświadczenia polscy spadochroniarze wykazali się wielkimi umiejętnościami i poświęceniem. Złożyli za to dużą daninę krwi. źródło: NKJP: Maciej Hubka, Łukasz Politański: Walki Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie 1940-1945 Wstęp, 2009 |
|
|
W powojennych latach świadomie pomijano lub zupełnie lekceważono ofiarę przelanej krwi oraz daninę życia polskich żołnierzy walczących na różnych frontach świata. źródło: NKJP: Tadeusz Gałecki: Od „wyzwolenia” do zniewolenia, Tygodnik Regionalny „Gazeta Częstochowska” nr 23 (705), 2005-06-09 |
Składnia
|
+ | danina | + |
CZEGO
|
3. dla fiskusa
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse podatki, opłaty, świadczenia pieniężne
Połączenia
- danina dla fiskusa, dla ZUS; na rzecz państwa, na rzecz ZUS
Cytaty
|
Banki nadal szukają sposobów, żeby ich klienci mogli uniknąć 20-procentowej daniny dla fiskusa. źródło: NKJP: Coraz niższe oprocentowanie lokat, Polityka nr 2372, 2002-10-19 |
|
|
Nakaz płacenia daniny na rzecz ZUS i kas chorych co miesiąc stanowiłby więc dla nich spory wysiłek materialny. źródło: NKJP: Renata Majewska: „Niby” twórcy na umowie o dzieło, Gazeta Ubezpieczeniowa, 1999-05-04 |
|
|
Musimy wywiązywać się z płacenia danin na rzecz państwa w stopniu określonym przez przepisy. źródło: NKJP: Danuta Marcinkowska: Pochwała wolności, Polska Głos Wielkopolski, 2004-05-12 |
|
|
Daniny na rzecz państwa płacimy na każdym kroku i żeby na nie zarobić, musimy pracować przez pół roku. źródło: NKJP: Łukasz Pałka: Podatkowa patologia, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2006-06-23 |
|
|
Wiadomo, że można by obniżyć daninę dla ZUS bez uszczerbku dla przyszłej emerytury, na którą (już po reformie) idzie ledwie połowa naszej wielkiej składki. źródło: NKJP: Joanna Solska: Goło, niewesoło, Polityka nr 2518, 2005-08-27 |
Składnia
|
+ | danina | + |
(dla KOGO/CZEGO)
|
|
+ | danina | + |
(na rzecz KOGO/CZEGO)
|