Chronologizacja
Pochodzenie
może ros. doródnyj
może ukr. dorídnyj
Od: psł. czas. doroditi 'obrodzić' (zob. rodzić)
1. chłopiec
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych
Połączenia
- dorodny chłopiec, młodzieniec, mężczyzna, syn; byk; dorodna córka, dziewczyna, panna, pannica; młodzież; krowa; dorodne dziecko; jagnię, prosię
Cytaty
|
Z okna na pierwszym piętrze wychyliła się pani Hania, żona właściciela baru i sąsiednich delikatesów. Dorodna, biuściasta blondyna, wprawdzie pod czterdziestkę, ale ciągle obiekt lubieżnych westchnień bywalców baru. źródło: NKJP: Piotr Niklewicz: Niezwykła kariera Antoniego K, 2006 |
|
|
W minionym tygodniu nie próżnowali również złodzieje bydła [...]. Nocą z 10 na 11 stycznia w Gutkowie [...] wyprowadzili z obory jednego z rolników dwie najdorodniejsze krowy z 16 hodowanych przez niego. źródło: NKJP: A.Fidrysiak: Kronika policyjna, Tygodnik Ciechanowski, 2003-01-13 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dorodny |
dorodny |
dorodny |
dorodne |
dorodna |
| D. | dorodnego |
dorodnego |
dorodnego |
dorodnego |
dorodnej |
| C. | dorodnemu |
dorodnemu |
dorodnemu |
dorodnemu |
dorodnej |
| B. | dorodnego |
dorodnego |
dorodny |
dorodne |
dorodną |
| N. | dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodną |
| Ms. | dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnej |
| W. | dorodny |
dorodny |
dorodny |
dorodne |
dorodna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dorodni |
dorodni |
dorodne |
dorodne |
| D. | dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
| C. | dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
| B. | dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
dorodne |
| N. | dorodnymi |
dorodnymi |
dorodnymi |
dorodnymi |
| Ms. | dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
| W. | dorodni |
dorodni |
dorodne |
dorodne |
Stopień wyższy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dorodniejszy |
dorodniejszy |
dorodniejszy |
dorodniejsze |
dorodniejsza |
| D. | dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszej |
| C. | dorodniejszemu |
dorodniejszemu |
dorodniejszemu |
dorodniejszemu |
dorodniejszej |
| B. | dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszy |
dorodniejsze |
dorodniejszą |
| N. | dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszą |
| Ms. | dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dorodniejsi |
dorodniejsi |
dorodniejsze |
dorodniejsze |
| D. | dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
| C. | dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
| B. | dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejsze |
| N. | dorodniejszymi |
dorodniejszymi |
dorodniejszymi |
dorodniejszymi |
| Ms. | dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
Składnia
| Rzżywotny | + | dorodny | + |
|
| szyk: tylko prepozycja | ||||
2. owoc
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin
Połączenia
- dorodny las; dorodna kapusta; dorodne zboże; jabłko; dorodne gruszki, grzyby, jabłka, maliny, owoce, pomidory, truskawki, warzywa; kwiaty, róże
- wyjątkowo dorodny
- dorodny i piękny; dorodny i zdrowy
Cytaty
|
U Pawelskich [...] wszystkie warzywa i jabłka są dorodne, jak to się mówi - sztuka w sztukę. źródło: NKJP: A.Fidrysiak: Sekrety ogrodników, Tygodnik Ciechanowski, 2002-09-05 |
|
|
Wcześniejsze i dorodniejsze plony uzyskamy z grządek okrywanych przez 2-4 pierwsze tygodnie folią perforowaną lub agrowłókniną. W miejscu osłoniętym i dobrze nasłonecznionym przygotowujemy rozsadnik dla warzyw kapustnych [...], sałaty i porów. źródło: NKJP: None: Aby zdać egzamin, Dziennik Polski, 2002-03-27 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dorodny |
dorodny |
dorodny |
dorodne |
dorodna |
| D. | dorodnego |
dorodnego |
dorodnego |
dorodnego |
dorodnej |
| C. | dorodnemu |
dorodnemu |
dorodnemu |
dorodnemu |
dorodnej |
| B. | dorodnego |
dorodnego |
dorodny |
dorodne |
dorodną |
| N. | dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodną |
| Ms. | dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnej |
| W. | dorodny |
dorodny |
dorodny |
dorodne |
dorodna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dorodni |
dorodni |
dorodne |
dorodne |
| D. | dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
| C. | dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
| B. | dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
dorodne |
| N. | dorodnymi |
dorodnymi |
dorodnymi |
dorodnymi |
| Ms. | dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
| W. | dorodni |
dorodni |
dorodne |
dorodne |
Stopień wyższy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dorodniejszy |
dorodniejszy |
dorodniejszy |
dorodniejsze |
dorodniejsza |
| D. | dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszej |
| C. | dorodniejszemu |
dorodniejszemu |
dorodniejszemu |
dorodniejszemu |
dorodniejszej |
| B. | dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszy |
dorodniejsze |
dorodniejszą |
| N. | dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszą |
| Ms. | dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dorodniejsi |
dorodniejsi |
dorodniejsze |
dorodniejsze |
| D. | dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
| C. | dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
| B. | dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejsze |
| N. | dorodniejszymi |
dorodniejszymi |
dorodniejszymi |
dorodniejszymi |
| Ms. | dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
3. krzew
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin drzewa i krzewy
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin
Połączenia
- dorodny krzew (owocowy); dorodne drzewo; dorodne grusze, jabłonie, jarzębiny, śliwy
Cytaty
|
Na tym terenie dorodne jabłonie mogły być jedynie wynikiem zabiegów ogrodnika-hobbysty. źródło: NKJP: None: Sprawozdanie z raju, Dziennik Polski, 2000-12-23 |
|
|
Dwa lata temu, kiedy latem umierał mój Ojciec, często widywałam dorodne krzewy hortensji. źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Białe zeszyty, 2005 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dorodny |
dorodny |
dorodny |
dorodne |
dorodna |
| D. | dorodnego |
dorodnego |
dorodnego |
dorodnego |
dorodnej |
| C. | dorodnemu |
dorodnemu |
dorodnemu |
dorodnemu |
dorodnej |
| B. | dorodnego |
dorodnego |
dorodny |
dorodne |
dorodną |
| N. | dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodną |
| Ms. | dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnej |
| W. | dorodny |
dorodny |
dorodny |
dorodne |
dorodna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dorodni |
dorodni |
dorodne |
dorodne |
| D. | dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
| C. | dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
dorodnym |
| B. | dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
dorodne |
| N. | dorodnymi |
dorodnymi |
dorodnymi |
dorodnymi |
| Ms. | dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
dorodnych |
| W. | dorodni |
dorodni |
dorodne |
dorodne |
Stopień wyższy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dorodniejszy |
dorodniejszy |
dorodniejszy |
dorodniejsze |
dorodniejsza |
| D. | dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszej |
| C. | dorodniejszemu |
dorodniejszemu |
dorodniejszemu |
dorodniejszemu |
dorodniejszej |
| B. | dorodniejszego |
dorodniejszego |
dorodniejszy |
dorodniejsze |
dorodniejszą |
| N. | dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszą |
| Ms. | dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dorodniejsi |
dorodniejsi |
dorodniejsze |
dorodniejsze |
| D. | dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
| C. | dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
dorodniejszym |
| B. | dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejsze |
| N. | dorodniejszymi |
dorodniejszymi |
dorodniejszymi |
dorodniejszymi |
| Ms. | dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |
dorodniejszych |