UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

uprząść

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	uprzędę	uprzędziemy
2 os.	uprzędziesz	uprzędziecie
3 os.	uprzędzie	uprzędą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	uprządłem +(e)m uprządł	uprzędłam +(e)m uprzędła	uprzędłom +(e)m uprzędło	uprzędliśmy +(e)śmy uprzędli	uprzędłyśmy +(e)śmy uprzędły
2 os.	uprządłeś +(e)ś uprządł	uprzędłaś +(e)ś uprzędła	uprzędłoś +(e)ś uprzędło	uprzędliście +(e)ście uprzędli	uprzędłyście +(e)ście uprzędły
3 os.	uprządł	uprzędła	uprzędło	uprzędli	uprzędły

bezosobnik: uprzędziono
uprzędzono

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		uprządźmy uprzędźmy
2 os.	uprządź uprzędź	uprządźcie uprzędźcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	uprządłbym bym uprządł	uprzędłabym bym uprzędła	uprzędłobym bym uprzędło	uprzędlibyśmy byśmy uprzędli	uprzędłybyśmy byśmy uprzędły
2 os.	uprządłbyś byś uprządł	uprzędłabyś byś uprzędła	uprzędłobyś byś uprzędło	uprzędlibyście byście uprzędli	uprzędłybyście byście uprzędły
3 os.	uprządłby by uprządł	uprzędłaby by uprzędła	uprzędłoby by uprzędło	uprzędliby by uprzędli	uprzędłyby by uprzędły

bezosobnik: uprzędziono by
uprzędzono by

bezokolicznik: uprząść

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

uprządłszy

gerundium: uprzędzenie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	uprzędzenie	uprzędzenia
D.	uprzędzenia	uprzędzeń
C.	uprzędzeniu	uprzędzeniom
B.	uprzędzenie	uprzędzenia
N.	uprzędzeniem	uprzędzeniami
Ms.	uprzędzeniu	uprzędzeniach
W.	uprzędzenie	uprzędzenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: uprzędziony

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	uprzędziony uprzędzony	uprzędziony uprzędzony	uprzędziony uprzędzony	uprzędzione uprzędzone	uprzędziona uprzędzona
D.	uprzędzionego uprzędzonego	uprzędzionego uprzędzonego	uprzędzionego uprzędzonego	uprzędzionego uprzędzonego	uprzędzionej uprzędzonej
C.	uprzędzionemu uprzędzonemu	uprzędzionemu uprzędzonemu	uprzędzionemu uprzędzonemu	uprzędzionemu uprzędzonemu	uprzędzionej uprzędzonej
B.	uprzędzionego uprzędzonego	uprzędzionego uprzędzonego	uprzędziony uprzędzony	uprzędzione uprzędzone	uprzędzioną uprzędzoną
N.	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzioną uprzędzoną
Ms.	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionej uprzędzonej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	uprzędzeni	uprzędzeni	uprzędzione uprzędzone	uprzędzione uprzędzone
D.	uprzędzionych uprzędzonych	uprzędzionych uprzędzonych	uprzędzionych uprzędzonych	uprzędzionych uprzędzonych
C.	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionym uprzędzonym	uprzędzionym uprzędzonym
B.	uprzędzionych uprzędzonych	uprzędzionych uprzędzonych	uprzędzionych uprzędzonych	uprzędzione uprzędzone
N.	uprzędzionymi uprzędzonymi	uprzędzionymi uprzędzonymi	uprzędzionymi uprzędzonymi	uprzędzionymi uprzędzonymi
Ms.	uprzędzionych uprzędzonych	uprzędzionych uprzędzonych	uprzędzionych uprzędzonych	uprzędzionych uprzędzonych

odpowiednik aspektowy: prząść

Inne uwagi

Spotykane użycia formy 1 os. lp cz. przeszłego r. m. uprzędłem i 3 os. lp cz. przeszłego uprzędł.

Pochodzenie

Zob. prząść

1. wełnę

Definicja

wytworzyć nici z włókien

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie czynności, przedmioty i osoby związane z robieniem i noszeniem ubrań

CZŁOWIEK I TECHNIKA Przemysł rzemiosło

Relacje znaczeniowe

synonimy:

usnuć

Połączenia

uprząść wełnę

Cytaty

	I choć trudno to sobie wyobrazić, to jednak jeszcze 200 lat temu w każdym śląskim domu ludzie potrafili len uczesać, uprząść i następnie utkać z niego materiał. źródło: NKJP: Marek Szołtysek: Tkacze od św. Sewera, Dziennik Zachodni, 2011-02-04
	Stąd też buty się zelowało i podbijało blaszkami, [...] a stare złachane swetry prało i gręplowało, ażeby odzyskaną wełnę uprząść i ufarbować raz jeszcze. źródło: NKJP: Szpeja: Dziennik Polski, 2006-03-18
	Wieczorem przędzie wełnę. Tej zimy uprzędła 15 kg cienkiej, bez gruzełków. źródło: NKJP: Joanna Gospodarczyk: Konkurs „Temat otwarty” - III nagroda, Gazeta Wyborcza, 1992-07-27
	Coś podobnego! - całą skórę świeżo zdartą z barana, ledwie wyschniętą, ogoliła ją, zeskubała łój z kłaków, rozczesała je i uprzędła wełnę na znalezionym w szopie kołowrotku. źródło: NKJP: Krystyna Uniechowska-Dembińska: Był pałac, 2008

Składnia

uprząść

2. pajęczynę

Definicja

stworzyć nić z wydzieliny gruczołów przędnych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:

usnuć, utkać

Połączenia

uprząść pajęczynę

Cytaty

Samica pająka zaczyna od uprzędzenia warstwy jedwabistej pajęczyny, którą przymocowuje do jednej z roślin.

źródło: NKJP: Internet

Na tych cienkich nitkach pająki, które je uprzędły, przenoszą się na większe odległości osiągając przy tym niekiedy znaczny pułap [...].

źródło: NKJP: Internet

Składnia

uprząść

Data ostatniej modyfikacji: 28.07.2019