Chronologizacja
Pochodzenie
łac. provincia
1. region
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Przynależność i podział terytorialny typy terytoriów, podział administracyjny
Połączenia
- arktyczna, górzysta; pograniczna prowincja; południowe, północne, wschodnie, zachodnie; nadmorskie, wysokogórskie; rolnicze; mafijne, muzułmańskie prowincje
Cytaty
|
Owoców było w Hararze zatrzęsienie, prowincja hararska stanowiła nie tylko główny spichlerz, lecz i główny sad całej Abisynii. źródło: NKJP: Marian Brandys: Z panem Biegankiem w Abisynii, 1962 |
|
|
Nie opłaca się wprowadzać najszybszych lokomotyw na krótkie odległości, dlatego nie robią tego małe kraje Beneluksu, ani też górzyste prowincje państw alpejskich. źródło: NKJP: Adam Molenda: Ruszyła maszyna, Dziennik Polski - Magazyn, 1998-12-03 |
|
|
Przedwojenna Polska, zwłaszcza zaś jej rolnicze prowincje, były przed wojną przeludnione lub raczej zaludnione niewspółmiernie do ich możliwości ekonomicznych. źródło: NKJP: Jan2 Błoński: I policzą nas między pomocników śmierci, Gazeta Wyborcza, 1995-09-09 |
|
|
Setki zabitych, rannych i tysiąc zaginionych - to bilans huraganu Linda, który spustoszył nadmorskie prowincje Wietnamu. źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Wietnam, Gazeta Wyborcza, 1997-11-05 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | prowincja |
prowincje |
|
| D. | prowincji |
prowincji |
neut |
| prowincyj |
char | ||
| C. | prowincji |
prowincjom |
|
| B. | prowincję |
prowincje |
|
| N. | prowincją |
prowincjami |
|
| Ms. | prowincji |
prowincjach |
|
| W. | prowincjo |
prowincje |
2.a w administracji
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Przynależność i podział terytorialny typy terytoriów, podział administracyjny
Połączenia
- autonomiczna, nowa, odległa, stołeczna, zamorska; chińska, duńska, francuska, kanadyjska... prowincja; południowe, północne, wschodnie, zachodnie; inne, niektóre, poszczególne; graniczne, przygraniczne prowincje; prowincja zamieszkana przez kogoś
- wszystkie prowincje; w kilku, w wielu prowincjach
- prowincja Abchazja, Ontario, Quebec
- prowincja Danii, Francji, Gruzji, Kanady, Serbii...; Szanghaju
- przejazd przez prowincję
- kontrola nad prowincją
- utworzyć, zająć prowincję
- być, stać się, zostać; ogłosić prowincją
Cytaty
|
W grudniu 1918 r. wybuchło w Wielkopolsce powstanie, w którego wyniku niemal cała prowincja poznańska (według pruskiej nomenklatury administracyjnej) przyłączona została do Polski [...]. źródło: NKJP: Franciszek Ryszka: Noc i mgła : Niemcy w okresie hitlerowskim, 1963 |
|
|
Brakuje też sponsorów gotowych zainwestować w rozbudowę Wioski Świętego Mikołaja. [...] Konkurencją dla Finów w ostatnim czasie stała się Grenlandia, arktyczna prowincja Danii. źródło: NKJP: Wojna Świętych Mikołajów, Gazeta Wyborcza, 1992-12-23 |
|
|
W ostatnim czasie coraz częściej mówi się o herbacie zielonej. Jej kolebką jest prowincja Yunnan w południowych Chinach. źródło: NKJP: Krystyna Hammele, Małgorzata Kaczmarek: Bursztynowe misterium, Gazeta Wyborcza - Magazyn,1998-11-06 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | prowincja |
prowincje |
|
| D. | prowincji |
prowincji |
neut |
| prowincyj |
char | ||
| C. | prowincji |
prowincjom |
|
| B. | prowincję |
prowincje |
|
| N. | prowincją |
prowincjami |
|
| Ms. | prowincji |
prowincjach |
|
| W. | prowincjo |
prowincje |
2.b ludzie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Przynależność i podział terytorialny typy terytoriów, podział administracyjny
Połączenia
- cała, zbuntowana prowincja
Cytaty
|
A stosunków dyplomatycznych nie możemy utrzymywać, gdyż Chiny uważają Tajwan za swą zbuntowaną prowincję i nie godzą się na to, by jakiekolwiek państwo miało jednocześnie stosunki dyplomatyczne z Pekinem i z Tajwanem. źródło: NKJP: Grzegorz Jaszuński: Hongkong dla Chin?, 1997 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | prowincja |
prowincje |
|
| D. | prowincji |
prowincji |
neut |
| prowincyj |
char | ||
| C. | prowincji |
prowincjom |
|
| B. | prowincję |
prowincje |
|
| N. | prowincją |
prowincjami |
|
| Ms. | prowincji |
prowincjach |
|
| W. | prowincjo |
prowincje |
3.a wieś
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka wieś
Połączenia
- cała, zapadła; polska prowincja
- w stolicy i na prowincji; w Moskwie i na prowincji, w Paryżu i na prowincji, w Warszawie i na prowincji
- mieszkanie, życie na prowincji
- zamieszkiwać prowincję
- przenieść się, wyjechać, wynieść się; wysłać na prowincję
- pracować; spędzić (dzieciństwo, wypoczynek) na prowincji
Cytaty
|
Na politycznej mapie Polski dokonały się w ostatnich latach poważne zmiany. Co prawda jej część wschodnia jest w kołach rządowych postrzegana nadal jako prowincja [...]. źródło: NKJP: Odpowiedzialność, Dziennik Polski - Magazyn, 2003-06-18 |
|
|
Czechowicz jest także człowiekiem wsi, ale takim, dla którego prowincja, sielskość, polski krajobraz liryczny, domowe ''pejzaże sentymentalne'' są główną wartością poetycką. źródło: NKJP: Kazimierz Wyka: Rzecz wyobraźni, 1959 |
|
|
Andrzej Barański uparcie fotografuje polską prowincję, w której jest zakochany. źródło: NKJP: Jacek Szczerba: Polskie kino po XVIII Festiwalu Filmów Fabularnych w Gdyni, Gazeta Wyborcza, 1993-11-15 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | prowincja |
prowincje |
|
| D. | prowincji |
prowincji |
neut |
| prowincyj |
char | ||
| C. | prowincji |
prowincjom |
|
| B. | prowincję |
prowincje |
|
| N. | prowincją |
prowincjami |
|
| Ms. | prowincji |
prowincjach |
|
| W. | prowincjo |
prowincje |
3.b ludzie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka wieś
Połączenia
- futbolowa, piłkarska; muzyczna, teatralna prowincja
Cytaty
|
Zacięta rywalizacja obu frakcji, a także fakt, iż prowincja mogła się poczuć urażona tak znaczącym zwiększeniem się wpływu stolicy zarówno na króla, jak i na Zgromadzenie Narodowe nie wróżyły dobrze na przyszłość. źródło: NKJP: Zbigniew Anusik: Dyplomacja szwedzka wobec kryzysu monarchii we Francji w latach 1787-1792, 2000 |
|
|
[...] gdy tylko w 1918 r. Polska odzyskała niepodległość, wróciła epoka szumnych zabaw i balów. W miarę upływu lat i bogacenia się społeczeństwa coraz wystawniejszych i oryginalniejszych. Bawiła się zarówno prowincja jak i Warszawa. źródło: NKJP: MANULA KALICKA: NA WŁASNE OCZY, prasa, 2004 |
|
|
Częstym motywem powieści Józefa Ignacego Kraszewskiego są losy ubogiego szlachcica, który w poszukiwaniu fortuny oraz kariery wyrusza w szeroki świat, porzucając cichą, bogobojną i skromną prowincję. źródło: NKJP: Janusz Tazbir: Silva rerum historicarum, 2002 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | prowincja |
prowincje |
|
| D. | prowincji |
prowincji |
neut |
| prowincyj |
char | ||
| C. | prowincji |
prowincjom |
|
| B. | prowincję |
prowincje |
|
| N. | prowincją |
prowincjami |
|
| Ms. | prowincji |
prowincjach |
|
| W. | prowincjo |
prowincje |
4. zakonu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół miejsca i instytucje związane z religią i kościołem
Połączenia
- kościelna, zakonna; polska, warszawska prowincja
- prowincja bernardynów, dominikanów, szarytek; zakonu, zgromadzenia Redemptorystów...
- przełożony prowincji
- prowincja liczy iluś zakonników
Cytaty
|
Polska prowincja liczy około 350 zakonników. Na całym świecie jest około 6500 dominikanów, z czego jedna trzecia żyje w Europie. źródło: NKJP: (G): Misjonarze czy kustosze? Dziennik Polski - Kraj, 1999-04-08 |
|
|
Właściwie postać Wita jest na poły zapomniana. Był dominikaninem, pierwszym biskupem litewskim. Zmarł około roku 1269. Najprawdopodobniej pochodził z terenów, gdzie rozwijała się polska prowincja dominikanów. źródło: NKJP: Apostoł Litwy, Dziennik Polski - Pejzaż, 2001-03-24 |
|
|
[...] praca wychowawcza w seminarium duchownym – to najważniejsza praca duszpasterska w każdej diecezji i każdej prowincji zakonnej. [...], Wydaje mi się, że w wielu diecezjach oraz prowincjach zakonnych praca ta bywa za mało doceniana. źródło: NKJP: an Paulas; Cezary Sękalski: Oni nas stworzyli, 2002-04 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | prowincja |
prowincje |
|
| D. | prowincji |
prowincji |
neut |
| prowincyj |
char | ||
| C. | prowincji |
prowincjom |
|
| B. | prowincję |
prowincje |
|
| N. | prowincją |
prowincjami |
|
| Ms. | prowincji |
prowincjach |
|
| W. | prowincjo |
prowincje |