UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wystygnąć

Chronologizacja

1696, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wystygnę
wystygniemy
2 os. wystygniesz
wystygniecie
3 os. wystygnie
wystygną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wystygłem
+(e)m wystygł
wystygłam
+(e)m wystygła
wystygłom
+(e)m wystygło
wystygliśmy
+(e)śmy wystygli
wystygłyśmy
+(e)śmy wystygły
2 os. wystygłeś
+(e)ś wystygł
wystygłaś
+(e)ś wystygła
wystygłoś
+(e)ś wystygło
wystygliście
+(e)ście wystygli
wystygłyście
+(e)ście wystygły
3 os. wystygł
wystygła
wystygło
wystygli
wystygły

bezosobnik: wystygnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wystygnijmy
2 os. wystygnij
wystygnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wystygłbym
bym wystygł
wystygłabym
bym wystygła
wystygłobym
bym wystygło
wystyglibyśmy
byśmy wystygli
wystygłybyśmy
byśmy wystygły
2 os. wystygłbyś
byś wystygł
wystygłabyś
byś wystygła
wystygłobyś
byś wystygło
wystyglibyście
byście wystygli
wystygłybyście
byście wystygły
3 os. wystygłby
by wystygł
wystygłaby
by wystygła
wystygłoby
by wystygło
wystygliby
by wystygli
wystygłyby
by wystygły

bezosobnik: wystygnięto by

bezokolicznik: wystygnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wystygłszy

gerundium: wystygnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wystygnięcie
wystygnięcia
D. wystygnięcia
wystygnięć
C. wystygnięciu
wystygnięciom
B. wystygnięcie
wystygnięcia
N. wystygnięciem
wystygnięciami
Ms. wystygnięciu
wystygnięciach
W. wystygnięcie
wystygnięcia

odpowiednik aspektowy: wystygać

Pochodzenie

Zob. stygnąć

1. zupa

Definicja

stać się zupełnie zimnym (będąc wcześniej ciepłym)

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wystudzić się, zestygnąć
antonimy:  nagrzać się

Połączenia

  • popiół wystygł; herbata, kawa, woda, zupa wystygła
  • dawno wystygnąć
  • czekać, aż coś wystygnie; odstawić/odstawiać coś do wystygnięcia; zdążyć wystygnąć
  • wystygnąć całkiem, zupełnie

Cytaty

Herbata pani wystygnie. Nie mogę pozwolić, żeby moja przyjaciółka piła zimną.

źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Lustra, 1999

- Nie kłóćcie się, dziewczynki - powiedziała mechanicznie - myjcie ręce, bo zupa wystygnie, trzeba jeść, póki gorące.

źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Pudełko ze szpilkami, 2002

Tak przygotowane siano przykrywamy i pozostawiamy do wystygnięcia. Gdy osiągnie temperaturę ok. 30 stopni, kąpiemy nogi przez około 20-30 minut.

źródło: NKJP: gb: Likwidujemy obrzęki nóg, Dziennik Łódzki, 2003-05-24

Woda jest jeszcze ciepła. Nie zdążyła wystygnąć po upalnym dniu.

źródło: NKJP: hm. Wiesław Laskowski: Fizyka harcerstwa, Czuwaj, 2005-05

2.a w zapale

Definicja

przestać odczuwać coś intensywnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ochłodnąć, ochłodnieć, ostygnąć, wystudzić się

Cytaty

Pyta nas, czy jesteśmy gorliwi. Czy przypadkiem nie wystygliśmy w naszej wierze i naszym pogłębianiu więzi z Chrystusem.

źródło: Internet: o. Andrzej Tupek: Na wigilię paschalną, Głos Ostrej Bramy, 2009-04-05

Gdy wystygnę z pierwszego wrażenia, odezwę się telefonicznie.

źródło: NKJP: Olgierd Budrewicz: Piekło w kolorach, 1997

A teraz, po 10 latach, spodziewam się drugiego chłopca i, chociaż już znowu wystygłam z zapału do niemowlaków, to jestem pewna, że znowu cały świat zobaczę w tym moim małym synku.

źródło: Internet: forum.muratordom.pl

Składnia

bez ograniczeń + wystygnąć +
(w CZYM | z CZEGO)

2.b zapał

Definicja

stać się mało intensywnym

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ochłodnąć, ochłodnieć, wystudzić się

Cytaty

Czy nie obawia się Pan, że do jesieni atmosfera wokół filmu trochę wystygnie?

źródło: NKJP: Katarzyna Bielas: Rozmowa z Lwem Rywinem, Gazeta Wyborcza, 1999-02-26

Wystygły konflikty społeczne, spadła przestępczość, coraz bardziej harmonijnie współżyją ze sobą liczne kolorowe mniejszości.

źródło: NKJP: Tomasz Zalewski: Czas przywódców, Polityka, 2001-09-29

Co zrobić, gdy w małżeństwie wystygły już uczucia - kupić psa, czy może sprawić sobie dziecko?

źródło: NKJP: Maria Eichler: Chojnice: CHOJNICE Dobry początek Teatru Repertuarowego, Gazeta Pomorska, 2010-02-14

Frazeologizmy

ktoś jeszcze nie ostygł
czyjeś ciało jeszcze nie wystygło
ktoś jeszcze nie wystygł
Data ostatniej modyfikacji: 16.05.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json