UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zamieszkać

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp
Inne znaczenie: 'zaniedbać, zaniechać'

Pochodzenie

Zob. mieszkać

1. w domu

Definicja

zacząć gdzieś mieszkać

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka

Połączenia

  • ludność, para, rodzina zamieszkała, dziadkowie, małżonkowie, młodzi, pracownicy, rodzice, uchodźcy zamieszkali
  • zamieszkać na dworcu, na parterze, na piętrze, na plebanii, na stancji, na strychu, na zamku; na osiedlu, na przedmieściach, na wsi, na wyspie; na Litwie, na Węgrzech...; na Śląsku...; na południu, północy; na obszarze, na terenie, na terytorium
  • zamieszkać przy placu, przy ulicy
  • zamieszkać u brata, u ciotki, u córki, u krewnych, u matki, u ojca, u przyjaciół, u rodziców, u rodziny, u siostry, u syna , u teściów, u znajomej
  • zamieszkać w mieście, w wiosce; w akademiku, w apartamencie, w bloku, w bursie, w chacie, w domu, w hotelu, w internacie, w jaskini, w kamienicy, w klasztorze, w lokalu, w majątku, w mieszkaniu, w namiocie, w noclegowni, w pałacu, w pensjonacie, w pokoju, w przyczepie, w pustelni, w rezydencji, w suterenie, w willi, w zamku; w Jerozolimie, w Polsce...; w Paryżu, w Warszawie...; w kraju
  • zamieszkać za granicą
  • zamieszkać z matką, z żoną
  • zamieszkać na dłużej, na krótko, na pewien czas, na stałe; niedaleko, obok, w pobliżu, w sąsiedztwie; oddzielenie, osobno, razem
  • adres, miejsce, środowisko, warunki zamieszkania

Cytaty

Na piętrze zamieszkał z żoną i dwoma synami oraz zaprzyjaźnioną z nimi rodziną.

źródło: KWSJP: Rafał Księżyk: Sztuka dźwięku z OBUH-a, prasa, 2005

Żadne z dzieci nie chciało zamieszkać z rodzicami?

źródło: KWSJP: Serce rodziny, prasa, 1999

Generał przyjechał do Paryża 6 marca i zamieszkał u swego szefa sztabu, Hipolita Falkowskiego, gdzie znalazła również gościnę brzemienna pani Barbara.

źródło: KWSJP: Marek Ruszczyc: Potomkowie generała, 1985

Tymczasowo 32 rodziny będą mogły zamieszkać w internatach, mieszkaniach socjalnych lub w wynajętych mieszkaniach, za które miasto mogłoby zwrócić część opłat czynszowych.

źródło: KWSJP: Marcin Radzimowski: Pomóżmy pogorzelcom, prasa, 2006

Para emerytów zamieszkała dom w całości wydrukowany w 3D.

źródło: Dorota Łaski: Para emerytów..., 2011-05-11 (designalive.pl)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zamieszkam
zamieszkamy
2 os. zamieszkasz
zamieszkacie
3 os. zamieszka
zamieszkają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zamieszkałem
+(e)m zamieszkał
zamieszkałam
+(e)m zamieszkała
zamieszkałom
+(e)m zamieszkało
zamieszkaliśmy
+(e)śmy zamieszkali
zamieszkałyśmy
+(e)śmy zamieszkały
2 os. zamieszkałeś
+(e)ś zamieszkał
zamieszkałaś
+(e)ś zamieszkała
zamieszkałoś
+(e)ś zamieszkało
zamieszkaliście
+(e)ście zamieszkali
zamieszkałyście
+(e)ście zamieszkały
3 os. zamieszkał
zamieszkała
zamieszkało
zamieszkali
zamieszkały

bezosobnik: zamieszkano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zamieszkajmy
2 os. zamieszkaj
zamieszkajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zamieszkałbym
bym zamieszkał
zamieszkałabym
bym zamieszkała
zamieszkałobym
bym zamieszkało
zamieszkalibyśmy
byśmy zamieszkali
zamieszkałybyśmy
byśmy zamieszkały
2 os. zamieszkałbyś
byś zamieszkał
zamieszkałabyś
byś zamieszkała
zamieszkałobyś
byś zamieszkało
zamieszkalibyście
byście zamieszkali
zamieszkałybyście
byście zamieszkały
3 os. zamieszkałby
by zamieszkał
zamieszkałaby
by zamieszkała
zamieszkałoby
by zamieszkało
zamieszkaliby
by zamieszkali
zamieszkałyby
by zamieszkały

bezosobnik: zamieszkano by

bezokolicznik: zamieszkać

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

zamieszkawszy

gerundium: zamieszkanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zamieszkanie
zamieszkania
D. zamieszkania
zamieszkań
C. zamieszkaniu
zamieszkaniom
B. zamieszkanie
zamieszkania
N. zamieszkaniem
zamieszkaniami
Ms. zamieszkaniu
zamieszkaniach
W. zamieszkanie
zamieszkania

imiesłów przymiotnikowy bierny: zamieszkany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zamieszkany
zamieszkany
zamieszkany
zamieszkane
zamieszkana
D. zamieszkanego
zamieszkanego
zamieszkanego
zamieszkanego
zamieszkanej
C. zamieszkanemu
zamieszkanemu
zamieszkanemu
zamieszkanemu
zamieszkanej
B. zamieszkanego
zamieszkanego
zamieszkany
zamieszkane
zamieszkaną
N. zamieszkanym
zamieszkanym
zamieszkanym
zamieszkanym
zamieszkaną
Ms. zamieszkanym
zamieszkanym
zamieszkanym
zamieszkanym
zamieszkanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zamieszkani
zamieszkani
zamieszkane
zamieszkane
D. zamieszkanych
zamieszkanych
zamieszkanych
zamieszkanych
C. zamieszkanym
zamieszkanym
zamieszkanym
zamieszkanym
B. zamieszkanych
zamieszkanych
zamieszkanych
zamieszkane
N. zamieszkanymi
zamieszkanymi
zamieszkanymi
zamieszkanymi
Ms. zamieszkanych
zamieszkanych
zamieszkanych
zamieszkanych

Składnia

bez ograniczeń + zamieszkać +
GDZIE + (z KIM)
bez ograniczeń + zamieszkać +
z KIM

2. w czyjejś głowie

Definicja

książk. 
stać się stałą cechą lub elementem czyjejś psychiki lub życia uczuciowego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Połączenia

  • myśl zamieszka
  • zamieszkać w głowie, w sercu

Cytaty

- Myśl taka nigdy nie zamieszkałaby w mej głowie, o panie! - żachnął się Piszczajko i znowu w pas skłonił.

źródło: NKJP: Mariusz Sieniewicz: Żydówek nie obsługujemy, 2005

Niech zamieszka w was radość, bo Pan nasz zmartwychwstał!

źródło: NKJP: Józef Zawitkowski: Jam sługa Twój… : kazania różne, 1995

Mam nadzieję, że myśli i hasła, które głosiła wasza patronka, zamieszkają w waszych sercach [...].

źródło: NKJP: Piotr Tarczyński: Powrót do imienia, Gazeta Krakowska, 2004-06-07

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zamieszkam
zamieszkamy
2 os. zamieszkasz
zamieszkacie
3 os. zamieszka
zamieszkają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zamieszkałem
+(e)m zamieszkał
zamieszkałam
+(e)m zamieszkała
zamieszkałom
+(e)m zamieszkało
zamieszkaliśmy
+(e)śmy zamieszkali
zamieszkałyśmy
+(e)śmy zamieszkały
2 os. zamieszkałeś
+(e)ś zamieszkał
zamieszkałaś
+(e)ś zamieszkała
zamieszkałoś
+(e)ś zamieszkało
zamieszkaliście
+(e)ście zamieszkali
zamieszkałyście
+(e)ście zamieszkały
3 os. zamieszkał
zamieszkała
zamieszkało
zamieszkali
zamieszkały

bezosobnik: zamieszkano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zamieszkajmy
2 os. zamieszkaj
zamieszkajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zamieszkałbym
bym zamieszkał
zamieszkałabym
bym zamieszkała
zamieszkałobym
bym zamieszkało
zamieszkalibyśmy
byśmy zamieszkali
zamieszkałybyśmy
byśmy zamieszkały
2 os. zamieszkałbyś
byś zamieszkał
zamieszkałabyś
byś zamieszkała
zamieszkałobyś
byś zamieszkało
zamieszkalibyście
byście zamieszkali
zamieszkałybyście
byście zamieszkały
3 os. zamieszkałby
by zamieszkał
zamieszkałaby
by zamieszkała
zamieszkałoby
by zamieszkało
zamieszkaliby
by zamieszkali
zamieszkałyby
by zamieszkały

bezosobnik: zamieszkano by

bezokolicznik: zamieszkać

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

zamieszkawszy

gerundium: zamieszkanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zamieszkanie
zamieszkania
D. zamieszkania
zamieszkań
C. zamieszkaniu
zamieszkaniom
B. zamieszkanie
zamieszkania
N. zamieszkaniem
zamieszkaniami
Ms. zamieszkaniu
zamieszkaniach
W. zamieszkanie
zamieszkania

Składnia

bez ograniczeń + zamieszkać +
w KIM
bez ograniczeń + zamieszkać +
w CZYM

Frazeologizmy

budynek zbiorowego zamieszkania
ktoś zamieszkał kątem
ktoś zamieszkał pod mostem
Data ostatniej modyfikacji: 31.01.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json