UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zmyślić

Chronologizacja

1428, SStp

Pochodzenie

Zob. myśleć

Definicja

powiedzieć coś, co nie jest prawdą, lub o czymś, co nie wydarzyło się w rzeczywistości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ktoś wyssał z palca coś

Połączenia

  • zmyślić historię
  • zmyślić od początku do końca
  • zmyślić na poczekaniu; całkowicie zmyślony
  • zmyślić lub przeinaczyć; opowieści prawdziwe i zmyślone
  • zmyślony raport; zmyślona biografia, wersja wydarzeń; zmyślone fakty, nazwiska, postaci, zarzuty

Cytaty

Dzisiaj niczego nie jestem pewien. Być może Weiser zmyślił tę historię z dziadkiem od początku do końca.

źródło: NKJP: Paweł Huelle: Weiser Dawidek, 1987

Mam nadzieję, że nie mają mi za złe wszystkiego, co zmyśliłem i przeinaczyłem, aby lepiej dostosować rzeczywistość do potrzeb fabuły.

źródło: NKJP: Zygmunt Miłoszewski: Uwikłanie, 2007

Czy tak właśnie było? – Nie zmyśliłem tego, mój drogi panie! – gniewnie prychnął profesor Knopp.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Festung Breslau, 2006

Byłam dziś u lekarza. W spółdzielczej przychodni. Kiedy mnie spytali o nazwisko, podałam zmyślone.

źródło: NKJP: Stanisław Kowalewski: Czarne okna,1961

Scena [...] w taksówce, choć zmyślona, nie jest nieprawdopodobna.

źródło: NKJP: Tomasz Konatkowski: Nie ma takiego miasta, 2010

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zmyślę
zmyślimy
2 os. zmyślisz
zmyślicie
3 os. zmyśli
zmyślą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zmyśliłem
+(e)m zmyślił
zmyśliłam
+(e)m zmyśliła
zmyśliłom
+(e)m zmyśliło
zmyśliliśmy
+(e)śmy zmyślili
zmyśliłyśmy
+(e)śmy zmyśliły
2 os. zmyśliłeś
+(e)ś zmyślił
zmyśliłaś
+(e)ś zmyśliła
zmyśliłoś
+(e)ś zmyśliło
zmyśliliście
+(e)ście zmyślili
zmyśliłyście
+(e)ście zmyśliły
3 os. zmyślił
zmyśliła
zmyśliło
zmyślili
zmyśliły

bezosobnik: zmyślono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zmyślmy
2 os. zmyśl
zmyślcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zmyśliłbym
bym zmyślił
zmyśliłabym
bym zmyśliła
zmyśliłobym
bym zmyśliło
zmyślilibyśmy
byśmy zmyślili
zmyśliłybyśmy
byśmy zmyśliły
2 os. zmyśliłbyś
byś zmyślił
zmyśliłabyś
byś zmyśliła
zmyśliłobyś
byś zmyśliło
zmyślilibyście
byście zmyślili
zmyśliłybyście
byście zmyśliły
3 os. zmyśliłby
by zmyślił
zmyśliłaby
by zmyśliła
zmyśliłoby
by zmyśliło
zmyśliliby
by zmyślili
zmyśliłyby
by zmyśliły

bezosobnik: zmyślono by

bezokolicznik: zmyślić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zmyśliwszy

gerundium: zmyślenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zmyślenie
zmyślenia
D. zmyślenia
zmyśleń
C. zmyśleniu
zmyśleniom
B. zmyślenie
zmyślenia
N. zmyśleniem
zmyśleniami
Ms. zmyśleniu
zmyśleniach
W. zmyślenie
zmyślenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: zmyślony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zmyślony
zmyślony
zmyślony
zmyślone
zmyślona
D. zmyślonego
zmyślonego
zmyślonego
zmyślonego
zmyślonej
C. zmyślonemu
zmyślonemu
zmyślonemu
zmyślonemu
zmyślonej
B. zmyślonego
zmyślonego
zmyślony
zmyślone
zmyśloną
N. zmyślonym
zmyślonym
zmyślonym
zmyślonym
zmyśloną
Ms. zmyślonym
zmyślonym
zmyślonym
zmyślonym
zmyślonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zmyśleni
zmyśleni
zmyślone
zmyślone
D. zmyślonych
zmyślonych
zmyślonych
zmyślonych
C. zmyślonym
zmyślonym
zmyślonym
zmyślonym
B. zmyślonych
zmyślonych
zmyślonych
zmyślone
N. zmyślonymi
zmyślonymi
zmyślonymi
zmyślonymi
Ms. zmyślonych
zmyślonych
zmyślonych
zmyślonych

odpowiednik aspektowy: zmyślać

Składnia

Rzosobowy + zmyślić +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 14.03.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json