Chronologizacja
Pochodzenie
Pochodny od szanować
Definicja
Noty o użyciu
Używane często w zwrotach grzecznościowych, np.: szanowny pan, szanowna pani, szanowni państwo.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zwroty grzecznościowe i zachowania akceptowane społecznie
Połączenia
- szanowny gość, jubilat, kolega, małżonek, pan, solenizant; szanowna ciocia, dama, małżonka, mamusia, pani; szanowni państwo, zebrani, zgromadzeni
- wielce szanowny
Cytaty
|
No to zostawiam wam naszego szanownego gościa... źródło: NKJP: Jan Grzegorczyk: Chaszcze, 2009 |
|
|
Wbił kciukiem numer, a po chwili wdzięczył się do słuchawki głosem czarusia: - Allo, no witam! Czy to szanowna pani redaktor? źródło: NKJP: Zbigniew Górniak: Siostra i byk, 2009 |
|
|
Dlaczego zatem w ogóle sięgnęła dzisiaj po to nakrycie głowy, skoro na każdym bilecie i plakacie od prawie pięćdziesięciu lat pojawiały się te same słowa: „Nie zezwala się wielce szanownym damom na pojawianie się w sali koncertowej w kapeluszach”? źródło: NKJP: Marek Krajewski: Dżuma w Breslau, 2007 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | szanowny |
szanowny |
szanowny |
szanowne |
szanowna |
| D. | szanownego |
szanownego |
szanownego |
szanownego |
szanownej |
| C. | szanownemu |
szanownemu |
szanownemu |
szanownemu |
szanownej |
| B. | szanowny |
szanowne |
szanowną |
||
| N. | szanownym |
szanownym |
szanownym |
szanownym |
szanowną |
| Ms. | szanownym |
szanownym |
szanownym |
szanownym |
szanownej |
| W. | szanowny |
szanowny |
szanowny |
szanowne |
szanowna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | szanowni |
szanowni |
szanowne |
szanowne |
| D. | szanownych |
szanownych |
szanownych |
szanownych |
| C. | szanownym |
szanownym |
szanownym |
szanownym |
| B. | szanownych |
szanownych |
szanownych |
szanowne |
| N. | szanownymi |
szanownymi |
szanownymi |
szanownymi |
| Ms. | szanownych |
szanownych |
szanownych |
szanownych |
| W. | szanowni |
szanowni |
szanowne |
szanowne |
Inne uwagi
Zwykle stopniuje się opisowo