Chronologizacja
Pochodzenie
psł. *bǫkati 'wydawać niski, przeciągły głos'
1. cicho
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne
Połączenia
- bąkać przeprosiny
- bąkać pod nosem
- bąkać niezrozumiale, nieśmiało, niepewnie
Cytaty
|
Synu Arana, brata mego, dlaczego twoja żona nie jest ciężarna? Bratanek zaczerwienił się gwałtownie. Spuściwszy oczy bąkał coś niezrozumiale. źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1952 |
|
|
Jednak było parę opowieści o wielokrotnym powtarzaniu tej strasznej dla kobiety wiadomości; jedna o człowieku, który znad gazety bąkał swoje zwykłe: uhm, taaa, okej, okej, dopiero za trzecim razem, gdy podniosła głos, zerwał się z krzykiem: - Boże, to straszne, dlaczego nic nie mówisz? źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Gdyby zamilkły kobiety, 2005 |
|
|
– Przepraszam – bąkała jak pensjonarka. Wiedziała, że musi z nim porozmawiać, żeby nie zwariować do końca. źródło: NKJP: Piotr Zaremba: Plama na suficie, 2004 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
bąkam |
bąkamy |
|||
| 2 os. |
bąkasz |
bąkacie |
|||
| 3 os. |
bąka |
bąkają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
bąkałem +(e)m bąkał |
bąkałam +(e)m bąkała |
bąkałom +(e)m bąkało |
bąkaliśmy +(e)śmy bąkali |
bąkałyśmy +(e)śmy bąkały |
| 2 os. |
bąkałeś +(e)ś bąkał |
bąkałaś +(e)ś bąkała |
bąkałoś +(e)ś bąkało |
bąkaliście +(e)ście bąkali |
bąkałyście +(e)ście bąkały |
| 3 os. |
bąkał |
bąkała |
bąkało |
bąkali |
bąkały |
bezosobnik: bąkano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę bąkał będę bąkać |
będę bąkała będę bąkać |
będę bąkało będę bąkać |
będziemy bąkali będziemy bąkać |
będziemy bąkały będziemy bąkać |
| 2 os. |
będziesz bąkał będziesz bąkać |
będziesz bąkała będziesz bąkać |
będziesz bąkało będziesz bąkać |
będziecie bąkali będziecie bąkać |
będziecie bąkały będziecie bąkać |
| 3 os. |
będzie bąkał będzie bąkać |
będzie bąkała będzie bąkać |
będzie bąkało będzie bąkać |
będą bąkali będą bąkać |
będą bąkały będą bąkać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
bąkajmy |
|
| 2 os. |
bąkaj |
bąkajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
bąkałbym bym bąkał |
bąkałabym bym bąkała |
bąkałobym bym bąkało |
bąkalibyśmy byśmy bąkali |
bąkałybyśmy byśmy bąkały |
| 2 os. |
bąkałbyś byś bąkał |
bąkałabyś byś bąkała |
bąkałobyś byś bąkało |
bąkalibyście byście bąkali |
bąkałybyście byście bąkały |
| 3 os. |
bąkałby by bąkał |
bąkałaby by bąkała |
bąkałoby by bąkało |
bąkaliby by bąkali |
bąkałyby by bąkały |
bezosobnik: bąkano by
bezokolicznik: bąkać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
bąkając
gerundium: bąkanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | bąkanie |
bąkania |
| D. | bąkania |
bąkań |
| C. | bąkaniu |
bąkaniom |
| B. | bąkanie |
bąkania |
| N. | bąkaniem |
bąkaniami |
| Ms. | bąkaniu |
bąkaniach |
| W. | bąkanie |
bąkania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: bąkający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | bąkający |
bąkający |
bąkający |
bąkające |
bąkająca |
| D. | bąkającego |
bąkającego |
bąkającego |
bąkającego |
bąkającej |
| C. | bąkającemu |
bąkającemu |
bąkającemu |
bąkającemu |
bąkającej |
| B. | bąkającego |
bąkającego |
bąkający |
bąkające |
bąkającą |
| N. | bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającą |
| Ms. | bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | bąkający |
bąkający |
bąkające |
bąkające |
| D. | bąkających |
bąkających |
bąkających |
bąkających |
| C. | bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
| B. | bąkających |
bąkających |
bąkających |
bąkające |
| N. | bąkającymi |
bąkającymi |
bąkającymi |
bąkającymi |
| Ms. | bąkających |
bąkających |
bąkających |
bąkających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: bąkany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | bąkany |
bąkany |
bąkany |
bąkane |
bąkana |
| D. | bąkanego |
bąkanego |
bąkanego |
bąkanego |
bąkanej |
| C. | bąkanemu |
bąkanemu |
bąkanemu |
bąkanemu |
bąkanej |
| B. | bąkanego |
bąkanego |
bąkany |
bąkane |
bąkaną |
| N. | bąkanym |
bąkanym |
bąkanym |
bąkanym |
bąkaną |
| Ms. | bąkanym |
bąkanym |
bąkanym |
bąkanym |
bąkanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | bąkani |
bąkani |
bąkane |
bąkane |
| D. | bąkanych |
bąkanych |
bąkanych |
bąkanych |
| C. | bąkanym |
bąkanym |
bąkanym |
bąkanym |
| B. | bąkanych |
bąkanych |
bąkanych |
bąkane |
| N. | bąkanymi |
bąkanymi |
bąkanymi |
bąkanymi |
| Ms. | bąkanych |
bąkanych |
bąkanych |
bąkanych |
odpowiednik aspektowy: bąknąć
Składnia
| Rzosobowy | + | bąkać | + |
CO
|
| Rzosobowy | + | bąkać | + |
MOWA WPROST
|
2. przy okazji
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne
Cytaty
|
Od połowy września zaczynał pracę w fabryce samochodów, w mieście oddalonym o kilkanaście kilometrów od M. Bąkał coś o przeprowadzce. Chciał mieszkać sam. źródło: NKJP: Maciej Malicki: Ostatnia [sto czternaście opowiadań o tym samym], 2009 |
|
|
Kolega zaczął coś bąkać o pouczeniu, ale dzielny sierżant spiorunował go wzrokiem. źródło: NKJP: Maciej Siembieda: Popieram swoją policję, Trybuna Śląska, 2001-04-20 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
bąkam |
bąkamy |
|||
| 2 os. |
bąkasz |
bąkacie |
|||
| 3 os. |
bąka |
bąkają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
bąkałem +(e)m bąkał |
bąkałam +(e)m bąkała |
bąkałom +(e)m bąkało |
bąkaliśmy +(e)śmy bąkali |
bąkałyśmy +(e)śmy bąkały |
| 2 os. |
bąkałeś +(e)ś bąkał |
bąkałaś +(e)ś bąkała |
bąkałoś +(e)ś bąkało |
bąkaliście +(e)ście bąkali |
bąkałyście +(e)ście bąkały |
| 3 os. |
bąkał |
bąkała |
bąkało |
bąkali |
bąkały |
bezosobnik: bąkano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę bąkał będę bąkać |
będę bąkała będę bąkać |
będę bąkało będę bąkać |
będziemy bąkali będziemy bąkać |
będziemy bąkały będziemy bąkać |
| 2 os. |
będziesz bąkał będziesz bąkać |
będziesz bąkała będziesz bąkać |
będziesz bąkało będziesz bąkać |
będziecie bąkali będziecie bąkać |
będziecie bąkały będziecie bąkać |
| 3 os. |
będzie bąkał będzie bąkać |
będzie bąkała będzie bąkać |
będzie bąkało będzie bąkać |
będą bąkali będą bąkać |
będą bąkały będą bąkać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
bąkajmy |
|
| 2 os. |
bąkaj |
bąkajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
bąkałbym bym bąkał |
bąkałabym bym bąkała |
bąkałobym bym bąkało |
bąkalibyśmy byśmy bąkali |
bąkałybyśmy byśmy bąkały |
| 2 os. |
bąkałbyś byś bąkał |
bąkałabyś byś bąkała |
bąkałobyś byś bąkało |
bąkalibyście byście bąkali |
bąkałybyście byście bąkały |
| 3 os. |
bąkałby by bąkał |
bąkałaby by bąkała |
bąkałoby by bąkało |
bąkaliby by bąkali |
bąkałyby by bąkały |
bezosobnik: bąkano by
bezokolicznik: bąkać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
bąkając
gerundium: bąkanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | bąkanie |
bąkania |
| D. | bąkania |
bąkań |
| C. | bąkaniu |
bąkaniom |
| B. | bąkanie |
bąkania |
| N. | bąkaniem |
bąkaniami |
| Ms. | bąkaniu |
bąkaniach |
| W. | bąkanie |
bąkania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: bąkający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | bąkający |
bąkający |
bąkający |
bąkające |
bąkająca |
| D. | bąkającego |
bąkającego |
bąkającego |
bąkającego |
bąkającej |
| C. | bąkającemu |
bąkającemu |
bąkającemu |
bąkającemu |
bąkającej |
| B. | bąkającego |
bąkającego |
bąkający |
bąkające |
bąkającą |
| N. | bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającą |
| Ms. | bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | bąkający |
bąkający |
bąkające |
bąkające |
| D. | bąkających |
bąkających |
bąkających |
bąkających |
| C. | bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
bąkającym |
| B. | bąkających |
bąkających |
bąkających |
bąkające |
| N. | bąkającymi |
bąkającymi |
bąkającymi |
bąkającymi |
| Ms. | bąkających |
bąkających |
bąkających |
bąkających |
odpowiednik aspektowy: bąknąć
Składnia
| Rzosobowy | + | bąkać | + |
o CZYM
|
| Rzosobowy | + | bąkać | + |
że ZDANIE
|