UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

grzywa

Chronologizacja

1437, SStp

1. zwierzęcia

Definicja

długa sierść porastająca głowę i kark

Pochodzenie

psł. *griva 'długie włosy pokrywające kark zwierzęcia'

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat zwierząt ➔ budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

Połączenia

czarna, płowa, ruda; długa; bujna; rozwiana; końska grzywa
grzywa lwa, konia
grzywa i kark, grzywa i ogon
uczepić się grzywy
czesać grzywę
potrząsnąć/potrząsać grzywą

Cytaty

Koń z rozwianą grzywą przegalopował wokół areny, płosząc zza stołu komisję.

źródło: NKJP: Andrzj Mularczyk: Sami swoi, 1997

Lew przeciągnął się i gniewnie potrząsał płową grzywą z wysokiego masywu betonu.

źródło: NKJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1975

W zaniedbanej stajni stały konie, wypasione, tyle że brudne, ze splątanymi grzywami.

źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	grzywa	grzywy
D.	grzywy	grzyw

C.	grzywie	grzywom
B.	grzywę	grzywy
N.	grzywą	grzywami
Ms.	grzywie	grzywach
W.	grzywo	grzywy

2. człowieka

Definicja

włosy rosnące nad czołem

Pochodzenie

Od: grzywa w zn. 'sierść zwierzęcia pokrywająca głowę'.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Pielęgnacja ciała ➔ czynności związane z pielęgnacją ciała i ich efekty

Połączenia

ciemna; bujna, gęsta; opadająca grzywa
grzywa włosów
grzywa nad czołem
potrząsnąć/potrząsać grzywą

Cytaty

– Zatem życzę miłych chwil i bon apetit! Zobaczymy się wkrótce. Ave, boska Kleopatro! – potrząsnął bujną grzywą i zwycięskim krokiem Marka Antoniusza oddalił się od naszego stolika.

źródło: NKJP: Jarosław Abramow-Newerly: Młyn w piekarni, 2002

Wprowadzono go do budynku, został przedstawiony przewodniczącemu, który mógłby pozować do pomnika Tołstoja, z majestatyczną grzywą siwych włosów i bujną brodą.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1994

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	grzywa	grzywy
D.	grzywy	grzyw

C.	grzywie	grzywom
B.	grzywę	grzywy
N.	grzywą	grzywami
Ms.	grzywie	grzywach
W.	grzywo	grzywy

3. fali

Definicja

piana tworząca się na grzbiecie fali

Pochodzenie

Metaforycznie od zn. 'sierść, włosy na głowie'.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Ziemia ➔ zbiorniki wodne

Połączenia

białe grzywy
grzywa fal, piany

Cytaty

Skakaliśmy na falach w grzywie pian jak Pan Bóg nas stworzył, a potem tarzaliśmy się w piasku jak małe dzieci.

źródło: NKJP: Jarosław Abramow-Newerly: Młyn w piekarni, 2002

Wiatr na środku jeziora przystrajał fale w białe grzywy, podporucznik Kowalik przy sterze, zaparty nogami w deski podłogi, uważnie śledził podmuchy.

źródło: NKJP: Leon Pawlik: Ankara, 1998

Grzywy fal unoszą się na wysokość kilkunastu metrów i już mają pochłonąć mężczyznę...

źródło: NKJP: Katarzyna Ostrowska: Jak osiągnąć sukces w świecie ducha i materii, 2001

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	grzywa	grzywy
D.	grzywy	grzyw

C.	grzywie	grzywom
B.	grzywę	grzywy
N.	grzywą	grzywami
Ms.	grzywie	grzywach
W.	grzywo	grzywy

Inne uwagi

Zwykle lm

Frazeologizmy

lwia grzywa

Data ostatniej modyfikacji: 16.03.2023