UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pytać

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pytam
pytamy
2 os. pytasz
pytacie
3 os. pyta
pytają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pytałem
+(e)m pytał
pytałam
+(e)m pytała
pytałom
+(e)m pytało
pytaliśmy
+(e)śmy pytali
pytałyśmy
+(e)śmy pytały
2 os. pytałeś
+(e)ś pytał
pytałaś
+(e)ś pytała
pytałoś
+(e)ś pytało
pytaliście
+(e)ście pytali
pytałyście
+(e)ście pytały
3 os. pytał
pytała
pytało
pytali
pytały

bezosobnik: pytano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę pytał
będę pytać
będę pytała
będę pytać
będę pytało
będę pytać
będziemy pytali
będziemy pytać
będziemy pytały
będziemy pytać
2 os. będziesz pytał
będziesz pytać
będziesz pytała
będziesz pytać
będziesz pytało
będziesz pytać
będziecie pytali
będziecie pytać
będziecie pytały
będziecie pytać
3 os. będzie pytał
będzie pytać
będzie pytała
będzie pytać
będzie pytało
będzie pytać
będą pytali
będą pytać
będą pytały
będą pytać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pytajmy
2 os. pytaj
pytajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pytałbym
bym pytał
pytałabym
bym pytała
pytałobym
bym pytało
pytalibyśmy
byśmy pytali
pytałybyśmy
byśmy pytały
2 os. pytałbyś
byś pytał
pytałabyś
byś pytała
pytałobyś
byś pytało
pytalibyście
byście pytali
pytałybyście
byście pytały
3 os. pytałby
by pytał
pytałaby
by pytała
pytałoby
by pytało
pytaliby
by pytali
pytałyby
by pytały

bezosobnik: pytano by

bezokolicznik: pytać

imiesłów przysłówkowy współczesny: pytając

gerundium: pytanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pytanie
pytania
D. pytania
pytań
C. pytaniu
pytaniom
B. pytanie
pytania
N. pytaniem
pytaniami
Ms. pytaniu
pytaniach
W. pytanie
pytania

imiesłów przymiotnikowy czynny: pytający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. pytający
pytający
pytający
pytające
pytająca
D. pytającego
pytającego
pytającego
pytającego
pytającej
C. pytającemu
pytającemu
pytającemu
pytającemu
pytającej
B. pytającego
pytającego
pytający
pytające
pytającą
N. pytającym
pytającym
pytającym
pytającym
pytającą
Ms. pytającym
pytającym
pytającym
pytającym
pytającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. pytający
pytający
pytające
pytające
D. pytających
pytających
pytających
pytających
C. pytającym
pytającym
pytającym
pytającym
B. pytających
pytających
pytających
pytające
N. pytającymi
pytającymi
pytającymi
pytającymi
Ms. pytających
pytających
pytających
pytających

imiesłów przymiotnikowy bierny: pytany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. pytany
pytany
pytany
pytane
pytana
D. pytanego
pytanego
pytanego
pytanego
pytanej
C. pytanemu
pytanemu
pytanemu
pytanemu
pytanej
B. pytanego
pytanego
pytany
pytane
pytaną
N. pytanym
pytanym
pytanym
pytanym
pytaną
Ms. pytanym
pytanym
pytanym
pytanym
pytanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. pytani
pytani
pytane
pytane
D. pytanych
pytanych
pytanych
pytanych
C. pytanym
pytanym
pytanym
pytanym
B. pytanych
pytanych
pytanych
pytane
N. pytanymi
pytanymi
pytanymi
pytanymi
Ms. pytanych
pytanych
pytanych
pytanych

Pochodzenie

psł. *pъtati lub *pytati

1. żeby się dowiedzieć

Definicja

zwracać się do kogoś słowami, aby uzyskać jakąś informację

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ktoś zadaje pytanie, pytać się

Połączenia

  • (pan) poseł, radny pytał; (pani) poseł, (pani) posłanka, radna pytała; dziennikarze, ludzie, mieszkańcy, rolnicy, uczniowie, wyborcy pytali; dzieci, kobiety pytały
  • pytać kogoś o zdanie; pytać z ciekawości; nie o to pytam
  • pytać z goryczą, z ironią, z nadzieją, z niedowierzaniem, z niepokojem, ze śmiechem, z troską, ze zdumieniem, ze zdziwieniem
  • pytać retorycznie; wielokrotnie
  • pytać, która godzina

Cytaty

- Sama jesteś? - pyta Julek; o tej porze doktor jest zazwyczaj nieobecny, ale lepiej się upewnić. - Sama. Siadaj.

źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1961

Zastanawiałem się, co wypędziło ich na ulicę. Nie chciałem pytać ich ani o drogę, ani o cokolwiek innego.

źródło: NKJP: Jacek Głębski: Droga do Ite, 2006

Jak się czujesz? - Ach! Lepiej nie pytaj. Nigdy bym nie przypuszczała, że to może tyle trwać.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007

Pytam ją, czy ma komórkę, żeby móc skontaktować się ze światem? Odpowiada, że nie ma i nie chce mieć.

źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Kartki z białego zeszytu, 2008

Składnia

bez ograniczeń + pytać +
KOGO + o KOGO/CO
bez ograniczeń + pytać +
KOGO + ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
bez ograniczeń + pytać +
MOWA WPROST

2. egzaminować

Definicja

pot. 
sprawdzać czyjąś wiedzę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata szkoła

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata studia

Połączenia

  • nauczyciel, nauczycielka, profesor pyta
  • pytać uczniów
  • pytać kogoś z historii, z matematyki, z polskiego

Cytaty

[...] mon papa, profesor pyta o zagadnienie alienacji u młodego Marksa, ho, ho, moje dziecko, jeszcze mi się staniesz komunistką.

źródło: NKJP: Wiesław Paweł Szymański: Niedźwiedź w katedrze, 1981

Musisz wiedzieć, że dobre przygotowanie do lekcji to podstawa, a nauczyciel pyta najczęściej właśnie z pracy domowej.

źródło: Internet

Na lekcji geografii nauczyciel pyta Jasia: - Wytłumacz mi, jak powstają przypływy morza.

źródło: Internet

Spore trudności sprawia przeciętnemu uczniowi przechodzenie - nawet nie na lekcji, ale i w swobodnej rozmowie - od jednego przedmiotu (szkolnego) do drugiego. „A czemu pan mnie pyta z historii?, ”A co ma geometria do tego wiersza?„.

źródło: NKJP: Wojciech Bonowicz: „Rzecz wyobraźni”, prasa, 1994

Składnia

bez ograniczeń + pytać +
KOGO + z CZEGO
bez ograniczeń + pytać +
KOGO + MOWA WPROST

Frazeologizmy

bez pytania
kpisz, czy o drogę pytasz

Przysłowia

Kto pyta, (ten) nie błądzi
Data ostatniej modyfikacji: 27.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json