UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

spytać

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp

Pochodzenie

Zob. pytać

Definicja

zwrócić się do kogoś słowami, aby uzyskać jakąś informację

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ktoś zadał pytanie, spytać się, zapytać, zapytać się

Połączenia

  • dziennikarz, komisarz, podinspektor, poseł spytał
  • spytać pana ministra, posła, premiera, prezesa, przewodniczącego; panią minister, poseł
  • spytać o drogę, o imię, o zgodę...; spytać z nadzieją, z niedowierzaniem, z niepokojem, z troską
  • spytać bezradnie, cicho, głośno, gorzko, groźnie, ironicznie, kpiąco, lekceważąco, łagodnie, nagle, niespodziewanie, nieśmiało; szeptem
  • chcieć, pragnąć spytać

Cytaty

- Jak ci na imię? - spytał. - W oddziale mam pseudonim Ryś - powiedział tamten.

źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Brzezina i inne opowiadania Kościół w Skaryszewie, 2006

- Która godzina? - spytał Pestki Marian. Z całej czwórki tylko ona jedna miała zegarek i czerpała z tego faktu sporo przyjemności. - Piętnaście po czwartej - rzekła.

źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1961

W końcu spytała wprost: - Dostałeś mój list? - Nie, nic nie przyszło. A o co chodzi?

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Powrót do Lwowa, 2008

Kiedy matka spytała o moją ulubioną zabawkę, powiedziałem, że jej nie pamiętam.

źródło: NKJP: Anna Bolecka: Concerto d'amore, 2004

Ktoś spytał, dlaczego nie przewidujemy współpracy z powiatowymi centrami zajmującymi się przestępczością nieletnich.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 19.11.1999

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spytam
spytamy
2 os. spytasz
spytacie
3 os. spyta
spytają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spytałem
+(e)m spytał
spytałam
+(e)m spytała
spytałom
+(e)m spytało
spytaliśmy
+(e)śmy spytali
spytałyśmy
+(e)śmy spytały
2 os. spytałeś
+(e)ś spytał
spytałaś
+(e)ś spytała
spytałoś
+(e)ś spytało
spytaliście
+(e)ście spytali
spytałyście
+(e)ście spytały
3 os. spytał
spytała
spytało
spytali
spytały

bezosobnik: spytano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spytajmy
2 os. spytaj
spytajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spytałbym
bym spytał
spytałabym
bym spytała
spytałobym
bym spytało
spytalibyśmy
byśmy spytali
spytałybyśmy
byśmy spytały
2 os. spytałbyś
byś spytał
spytałabyś
byś spytała
spytałobyś
byś spytało
spytalibyście
byście spytali
spytałybyście
byście spytały
3 os. spytałby
by spytał
spytałaby
by spytała
spytałoby
by spytało
spytaliby
by spytali
spytałyby
by spytały

bezosobnik: spytano by

bezokolicznik: spytać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: spytawszy

gerundium: spytanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. spytanie
spytania
D. spytania
spytań
C. spytaniu
spytaniom
B. spytanie
spytania
N. spytaniem
spytaniami
Ms. spytaniu
spytaniach
W. spytanie
spytania

imiesłów przymiotnikowy bierny: spytany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. spytany
spytany
spytany
spytane
spytana
D. spytanego
spytanego
spytanego
spytanego
spytanej
C. spytanemu
spytanemu
spytanemu
spytanemu
spytanej
B. spytanego
spytanego
spytany
spytane
spytaną
N. spytanym
spytanym
spytanym
spytanym
spytaną
Ms. spytanym
spytanym
spytanym
spytanym
spytanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. spytani
spytani
spytane
spytane
D. spytanych
spytanych
spytanych
spytanych
C. spytanym
spytanym
spytanym
spytanym
B. spytanych
spytanych
spytanych
spytane
N. spytanymi
spytanymi
spytanymi
spytanymi
Ms. spytanych
spytanych
spytanych
spytanych

Składnia

bez ograniczeń + spytać +
(KOGO) + o CO
bez ograniczeń + spytać +
(KOGO) + ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
Rzosobowy + spytać +
MOWA WPROST
Data ostatniej modyfikacji: 27.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json