UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

posłuchać

Chronologizacja

XV w., Bańk

Pochodzenie

Zob. słuchać

1. muzyki

Definicja

spędzić pewien czas, słuchając czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły

Połączenia

posłuchać bajek, głosu (mieszkańców, rozsądku...), jazzu, kolęd, koncertu, muzyki, nagrań, opowieści, piosenek, płyt, radia, śpiewu, utworów, wierszy, wykładów
posłuchać o dawnych czasach, o doświadczeniach innych, o czyichś przygodach, o życiu i działalności Ojca Świętego
posłuchać z przyjemnością
posłuchać chętnie, uważnie
chcieć, mieć okazję, móc; można, warto, wystarczy posłuchać
przyjść i posłuchać, zobaczyć i posłuchać

Cytaty

	Lubię podyskutować z przyjaciółmi, posłuchać dobrej muzyki. źródło: NKJP: Marek Michałowski: Szacunek dla siebie samego, Gazeta Wyborcza, 1992-12-22
	Mam plan i posłuchaj mnie uważnie, bo nie będę dwa razy powtarzał. źródło: NKJP: Kinga Dunin: Tabu, 1998
	Proszę posłuchać, co Gomułka wygadywał o Pawle Jasienicy. źródło: NKJP: Tomasz Urzykowski: Towarzysz Wiesław na telebimie, Gazeta.pl, 2008-03-18
	Wystarczy się przejechać tramwajem i posłuchać, o czym ludzie rozmawiają... źródło: NKJP: Barbara Ziembicka: Najprostszą drogą: rozmowy z artystami, 1998
	Chcesz posłuchać, jak to się skończyło? źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Czerwony byk, 2007
	W ramach festiwalu nauki [...] będzie można posłuchać o nowoczesnych zastosowaniach elektrochemii. źródło: NKJP: PIL AK PIT: Z życia Konina, Gazeta Poznańska, 2006-04-15

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	posłucham	posłuchamy
2 os.	posłuchasz	posłuchacie
3 os.	posłucha	posłuchają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	posłuchałem +(e)m posłuchał	posłuchałam +(e)m posłuchała	posłuchałom +(e)m posłuchało	posłuchaliśmy +(e)śmy posłuchali	posłuchałyśmy +(e)śmy posłuchały
2 os.	posłuchałeś +(e)ś posłuchał	posłuchałaś +(e)ś posłuchała	posłuchałoś +(e)ś posłuchało	posłuchaliście +(e)ście posłuchali	posłuchałyście +(e)ście posłuchały
3 os.	posłuchał	posłuchała	posłuchało	posłuchali	posłuchały

bezosobnik: posłuchano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		posłuchajmy
2 os.	posłuchaj	posłuchajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	posłuchałbym bym posłuchał	posłuchałabym bym posłuchała	posłuchałobym bym posłuchało	posłuchalibyśmy byśmy posłuchali	posłuchałybyśmy byśmy posłuchały
2 os.	posłuchałbyś byś posłuchał	posłuchałabyś byś posłuchała	posłuchałobyś byś posłuchało	posłuchalibyście byście posłuchali	posłuchałybyście byście posłuchały
3 os.	posłuchałby by posłuchał	posłuchałaby by posłuchała	posłuchałoby by posłuchało	posłuchaliby by posłuchali	posłuchałyby by posłuchały

bezosobnik: posłuchano by

bezokolicznik: posłuchać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: posłuchawszy

gerundium: posłuchanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	posłuchanie	posłuchania
D.	posłuchania	posłuchań
C.	posłuchaniu	posłuchaniom
B.	posłuchanie	posłuchania
N.	posłuchaniem	posłuchaniami
Ms.	posłuchaniu	posłuchaniach
W.	posłuchanie	posłuchania

imiesłów przymiotnikowy bierny: posłuchany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	posłuchany	posłuchany	posłuchany	posłuchane	posłuchana
D.	posłuchanego	posłuchanego	posłuchanego	posłuchanego	posłuchanej
C.	posłuchanemu	posłuchanemu	posłuchanemu	posłuchanemu	posłuchanej
B.	posłuchanego	posłuchanego	posłuchany	posłuchane	posłuchaną
N.	posłuchanym	posłuchanym	posłuchanym	posłuchanym	posłuchaną
Ms.	posłuchanym	posłuchanym	posłuchanym	posłuchanym	posłuchanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	posłuchani	posłuchani	posłuchane	posłuchane
D.	posłuchanych	posłuchanych	posłuchanych	posłuchanych
C.	posłuchanym	posłuchanym	posłuchanym	posłuchanym
B.	posłuchanych	posłuchanych	posłuchanych	posłuchane
N.	posłuchanymi	posłuchanymi	posłuchanymi	posłuchanymi
Ms.	posłuchanych	posłuchanych	posłuchanych	posłuchanych

odpowiednik aspektowy: słuchać

Składnia

Rz_żywotny	+	posłuchać	+	KOGO/CZEGO
Rz_żywotny	+	posłuchać	+	jak ZDANIE \| ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
Rz_żywotny	+	posłuchać	+	o CZYM

2. rozkazu

Definicja

zastosować się do czyjegoś polecenia lub rady

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zwroty grzecznościowe i zachowania akceptowane społecznie

Połączenia

posłuchać księdza, mamy, przyjaciela, rodziców, taty; apelu, rady, rozkazu, wezwań
nie chcieć posłuchać

Cytaty

Mój młodszy brat posłuchał ojca i został inżynierem.

źródło: NKJP: Katarzyna Bochenek: Historia zwykłego chirurga, Dziennik Zachodni, 2005-06-23

Duża jednak część załogi nie posłuchała tych wezwań i weszła do środka, przyłączając się do nas.

źródło: NKJP: Jarosław Józef Szczepański: Górnik polski, 2005

- Saba! Spokój! - zawołał chłopiec, ale pies nie posłuchał. Nadal szczekał, groźnie pokazując kły.

źródło: NKJP: Beata Ostrowicka: Kraina kolorów: księga intryg, 1999