UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wyjaśnienie

Chronologizacja

Zob. wyjaśnić

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyjaśnienie
wyjaśnienia
D. wyjaśnienia
wyjaśnień
C. wyjaśnieniu
wyjaśnieniom
B. wyjaśnienie
wyjaśnienia
N. wyjaśnieniem
wyjaśnieniami
Ms. wyjaśnieniu
wyjaśnieniach
W. wyjaśnienie
wyjaśnienia

1. jakiegoś zjawiska

Definicja

ogół informacji, które pomagają zrozumieć jakieś zjawisko

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • naukowe wyjaśnienia
  • wyjaśnienie istnienia, istoty, mechanizmu, okoliczności, przyczyn czegoś, jakiejś kwestii, sytuacji, tajemnicy, zagadki; jakichś pojęć, prawd, przepisów, zasad, zjawisk
  • znaleźć wyjaśnienie

Cytaty

[...] należy dokonać wyraźnego rozróżnienia pomiędzy naukowym wyjaśnieniem zjawisk spirytystycznych a ich aspektem duchowym.

źródło: NKJP: Maria Wolan: Pozornie niewinne i bezpieczne : rzecz o terapiach, medytacjach, wróżbach, zabawach z duchami, 2007

Wyjaśnień fenomenu kręgów zbożowych poszukuje się też na peryferiach nauki, łącząc ich manifestacje z szeroko pojętym oddziaływaniem zbiorowej podświadomości ludzi.

źródło: NKJP: Wojciech Chudziński; Przemysław Nowakowski: Kręgi, cuda, kwanty, 2009

Smuga z uwagą przysłuchiwał się wyjaśnieniom Wilmowskiego na temat geograficznego położenia kraju i panujących tam warunków atmosferycznych.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tajemnicza wyprawa Tomka, 1963

W stronę filozofii skierowały go zainteresowania podstawami matematyki i podstawami matematycznego przyrodoznawstwa. Zamierzał znaleźć wyjaśnienie dla podstawowych pojęć i operacji matematycznych i sięgnął w tym celu do praw odkrywanych przez psychologię doświadczalną.

źródło: NKJP: Józef Tischner: Świat ludzkiej nadziei : wybór szkiców filozoficznych 1966-1975, 1975

Zmodyfikowana dynamika Newtonowska nie uzyskała powszechnej akceptacji i obecnie większość fizyków preferuje wyjaśnienie krzywej rotacji galaktyk przy pomocy ciemnej materii.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + wyjaśnienie +
CZEGO
bez ograniczeń + wyjaśnienie +
dla CZEGO

2. przed komisją

Definicja

coś, co jest powodem lub uzasadnieniem jakichś działań lub sytuacji

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wytłumaczenie

Połączenia

  • pisemne, ustne; logiczne, racjonalne, rozsądne, sensowne, wiarygodne wyjaśnienie; bliższe, dalsze; dodatkowe; dokładne, drobiazgowe, pełne, wyczerpujące; fachowe; fałszywe, kłamliwe, mętne, nieprawdziwe; konkretne; najprostsze; niezbędne; krótkie, długie, obszerne, szczegółowe; dostateczne, odpowiednie, stosowne, pewne wyjaśnienia
  • wyjaśnienia oskarżonego, skazanego, współoskarżonego; jakichś spraw, stanowisk, wątpliwości
  • fragment, ocena, treść wyjaśnień
  • domagać się, oczekiwać, odmówić/odmawiać, potrzebować, słuchać, szukać udzielić/udzielać, wymagać, wysłuchać, zażądać wyjaśnień
  • dać wiarę; odmówienie wiarygodności wyjaśnieniom
  • napisać, otrzymać, przyjąć/przyjmować wyjaśnienie, składać wyjaśnienia; uzyskanie, złożenie wyjaśnień
  • prosić o wyjaśnienie

Cytaty

[...] powiedział mi, że idzie do klasztoru. Nawet nie był ciekaw, jak się czuję”. „Nie sposób być zazdrosną o Boga, co? – pytała. – Jak ty właściwie myślisz?” I słuchała jego bełkotliwych wyjaśnień, że tak naprawdę to jest niewierzący, [...]

źródło: NKJP: Jerzy Sosnowski: Prąd zatokowy, 2003

Edyta najpierw zadzwoni do Adama i powie mu, że chce się z nim spotkać i porozmawiać. Postara się powstrzymać od wszelkich dłuższych wyjaśnień: „Chcę z tobą porozmawiać. U mnie w domu. Nie chcę o ważnych sprawach mówić przez telefon”.

źródło: NKJP: Krzysztof Jedliński: Nie dać się upokorzyć, 1996

Był taki przypadek, że sąd orzekł, iż mur stoi na właściwym miejscu, opierając się na kłamliwych wyjaśnieniach wojska i osadników [...]

źródło: NKJP: Paweł Smoleński: Izrael już nie frunie, 2006

Kierownik jednostki kontrolowanej lub osoba pełniąca jego obowiązki może odmówić podpisania protokołu kontroli, składając w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania pisemne wyjaśnienie tej odmowy.

źródło: NKJP: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, Ustawa o Najwyższej Izbie Kontroli, Dziennik Ustaw, 1995

Jeżeli fiskus stwierdzi, że standard życia podatnika rażąco odbiega od deklarowanych dochodów, wtedy zażąda od niego dodatkowych wyjaśnień, skąd miał pieniądze.

źródło: NKJP: Paweł Wrabec: Fiskus zajrzy do kont?, Gazeta Wyborcza, 1994-10-21

Składnia

bez ograniczeń + wyjaśnienie +
że ZDANIE/ ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
bez ograniczeń + wyjaśnienie +
(KOGO)
Data ostatniej modyfikacji: 07.04.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json