UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zagęszczać

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Pochodzenie

Zob. gęsty

1. sos

Definicja

czynić jakąś substancję bardziej gęstą

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zgęszczać
antonimy:  rozrzedzać

Połączenia

  • zagęszczać sok, sos, zupę
  • zagęszczać mąką, zasmażką
  • środki zagęszczające

Cytaty

Płatki owsiane w nadzieniu naleśnikowym spełniają dwojaką rolę: zagęszczają nadzienie i wzbogacają posiłek energetycznie.

źródło: NKJP: Stanisława Olko: Makrobiotyka w polskiej kuchni czyli Powrót do dawnego naturalnego sposobu odżywiania, 1993

Preparaty żelujące, które zagęszczają przetwory z owoców, pozwalają skrócić czas ich duszenia i smażenia, ale [...] dodają im kalorii.

źródło: NKJP: Przetwory owocowe i warzywne, Polityka, 2004, nr 2479

Mianowicie przez cztery dni moczył sierść świnki, potem roztwór filtrował, zagęszczał i wdychał jego opary za pomocą nebulizatora.

źródło: NKJP: Andrzej Szczeklik: Kore: o chorych, chorobach i poszukiwaniu duszy medycyny, 2007

Często zagęszczam potrawę, odparowując ją. Bywa też, że do sosów dodaję odrobinę zwykłej mąki.

źródło: NKJP: Rozmowa - Piotr Adamczewski, Onet.pl - Rozmowy

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagęszczam
zagęszczamy
2 os. zagęszczasz
zagęszczacie
3 os. zagęszcza
zagęszczają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagęszczałem
+(e)m zagęszczał
zagęszczałam
+(e)m zagęszczała
zagęszczałom
+(e)m zagęszczało
zagęszczaliśmy
+(e)śmy zagęszczali
zagęszczałyśmy
+(e)śmy zagęszczały
2 os. zagęszczałeś
+(e)ś zagęszczał
zagęszczałaś
+(e)ś zagęszczała
zagęszczałoś
+(e)ś zagęszczało
zagęszczaliście
+(e)ście zagęszczali
zagęszczałyście
+(e)ście zagęszczały
3 os. zagęszczał
zagęszczała
zagęszczało
zagęszczali
zagęszczały

bezosobnik: zagęszczano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zagęszczał
będę zagęszczać
będę zagęszczała
będę zagęszczać
będę zagęszczało
będę zagęszczać
będziemy zagęszczali
będziemy zagęszczać
będziemy zagęszczały
będziemy zagęszczać
2 os. będziesz zagęszczał
będziesz zagęszczać
będziesz zagęszczała
będziesz zagęszczać
będziesz zagęszczało
będziesz zagęszczać
będziecie zagęszczali
będziecie zagęszczać
będziecie zagęszczały
będziecie zagęszczać
3 os. będzie zagęszczał
będzie zagęszczać
będzie zagęszczała
będzie zagęszczać
będzie zagęszczało
będzie zagęszczać
będą zagęszczali
będą zagęszczać
będą zagęszczały
będą zagęszczać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagęszczajmy
2 os. zagęszczaj
zagęszczajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagęszczałbym
bym zagęszczał
zagęszczałabym
bym zagęszczała
zagęszczałobym
bym zagęszczało
zagęszczalibyśmy
byśmy zagęszczali
zagęszczałybyśmy
byśmy zagęszczały
2 os. zagęszczałbyś
byś zagęszczał
zagęszczałabyś
byś zagęszczała
zagęszczałobyś
byś zagęszczało
zagęszczalibyście
byście zagęszczali
zagęszczałybyście
byście zagęszczały
3 os. zagęszczałby
by zagęszczał
zagęszczałaby
by zagęszczała
zagęszczałoby
by zagęszczało
zagęszczaliby
by zagęszczali
zagęszczałyby
by zagęszczały

bezosobnik: zagęszczano by

bezokolicznik: zagęszczać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zagęszczając

gerundium: zagęszczanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zagęszczanie
zagęszczania
D. zagęszczania
zagęszczań
C. zagęszczaniu
zagęszczaniom
B. zagęszczanie
zagęszczania
N. zagęszczaniem
zagęszczaniami
Ms. zagęszczaniu
zagęszczaniach
W. zagęszczanie
zagęszczania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zagęszczający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zagęszczający
zagęszczający
zagęszczający
zagęszczające
zagęszczająca
D. zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczającej
C. zagęszczającemu
zagęszczającemu
zagęszczającemu
zagęszczającemu
zagęszczającej
B. zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczający
zagęszczające
zagęszczającą
N. zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającą
Ms. zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zagęszczający
zagęszczający
zagęszczające
zagęszczające
D. zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
C. zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
B. zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
zagęszczające
N. zagęszczającymi
zagęszczającymi
zagęszczającymi
zagęszczającymi
Ms. zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających

imiesłów przymiotnikowy bierny: zagęszczany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zagęszczany
zagęszczany
zagęszczany
zagęszczane
zagęszczana
D. zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczanej
C. zagęszczanemu
zagęszczanemu
zagęszczanemu
zagęszczanemu
zagęszczanej
B. zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczany
zagęszczane
zagęszczaną
N. zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczaną
Ms. zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zagęszczani
zagęszczani
zagęszczane
zagęszczane
D. zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
C. zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
B. zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczane
N. zagęszczanymi
zagęszczanymi
zagęszczanymi
zagęszczanymi
Ms. zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych

odpowiednik aspektowy: zagęścić

Składnia

Rzosobowy + zagęszczać +
CO + (CZYM)

2. mieszkanie

Definicja

umieszczać w jakiejś przestrzeni wiele osób lub przedmiotów blisko siebie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

antonimy:  rozgęszczać, rozrzedzać

Połączenia

  • zagęszczać lokal, mieszkanie, salę

Cytaty

Władza zaostrza prawo karne i zagęszcza więzienia.

źródło: NKJP: Jakub Stachowiak: Strażnik też więzień, Polityka, 2007, nr 2624

Żeby nie zagęszczać zabudowy i zachować letniskowy charakter lokalnego krajobrazu, zabroniono wtórnego podziału działek.

źródło: NKJP: Dominika Zaręba: Ekoturystyka: wyzwania i nadzieje, 2000

By wykonać zabieg przedłużania lub zagęszczania włosów, musimy zarezerwować sobie długie popołudnie.

źródło: NKJP: (vera): Nie trzeba zapuszczać, Dziennik Bałtycki, 2011

Wykorzystując możliwości coraz bardziej zagęszczanej sieci wciąż doskonalonych stacji radiolokacyjnych, przeciwnik dysponował możliwościami w miarę wczesnego wykrywania powietrznych zwiadowców.

źródło: NKJP: Jerzy Gotowała: Najkrócej żyją motyle: lotnictwo rozpoznawcze wciąż niezbędne, 1996

Sen był znakomitą wymówką i dla nasyłanego przez właściciela kamienicy zarządcy, nie bez racji przekonanego, że mieszkańcy biorą sobie nielegalnych lokatorów, zagęszczając pokoje do granic wytrzymałości.

źródło: NKJP: Monika Piątkowska: Krakowska żałoba, 2006

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagęszczam
zagęszczamy
2 os. zagęszczasz
zagęszczacie
3 os. zagęszcza
zagęszczają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagęszczałem
+(e)m zagęszczał
zagęszczałam
+(e)m zagęszczała
zagęszczałom
+(e)m zagęszczało
zagęszczaliśmy
+(e)śmy zagęszczali
zagęszczałyśmy
+(e)śmy zagęszczały
2 os. zagęszczałeś
+(e)ś zagęszczał
zagęszczałaś
+(e)ś zagęszczała
zagęszczałoś
+(e)ś zagęszczało
zagęszczaliście
+(e)ście zagęszczali
zagęszczałyście
+(e)ście zagęszczały
3 os. zagęszczał
zagęszczała
zagęszczało
zagęszczali
zagęszczały

bezosobnik: zagęszczano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zagęszczał
będę zagęszczać
będę zagęszczała
będę zagęszczać
będę zagęszczało
będę zagęszczać
będziemy zagęszczali
będziemy zagęszczać
będziemy zagęszczały
będziemy zagęszczać
2 os. będziesz zagęszczał
będziesz zagęszczać
będziesz zagęszczała
będziesz zagęszczać
będziesz zagęszczało
będziesz zagęszczać
będziecie zagęszczali
będziecie zagęszczać
będziecie zagęszczały
będziecie zagęszczać
3 os. będzie zagęszczał
będzie zagęszczać
będzie zagęszczała
będzie zagęszczać
będzie zagęszczało
będzie zagęszczać
będą zagęszczali
będą zagęszczać
będą zagęszczały
będą zagęszczać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagęszczajmy
2 os. zagęszczaj
zagęszczajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagęszczałbym
bym zagęszczał
zagęszczałabym
bym zagęszczała
zagęszczałobym
bym zagęszczało
zagęszczalibyśmy
byśmy zagęszczali
zagęszczałybyśmy
byśmy zagęszczały
2 os. zagęszczałbyś
byś zagęszczał
zagęszczałabyś
byś zagęszczała
zagęszczałobyś
byś zagęszczało
zagęszczalibyście
byście zagęszczali
zagęszczałybyście
byście zagęszczały
3 os. zagęszczałby
by zagęszczał
zagęszczałaby
by zagęszczała
zagęszczałoby
by zagęszczało
zagęszczaliby
by zagęszczali
zagęszczałyby
by zagęszczały

bezosobnik: zagęszczano by

bezokolicznik: zagęszczać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zagęszczając

gerundium: zagęszczanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zagęszczanie
zagęszczania
D. zagęszczania
zagęszczań
C. zagęszczaniu
zagęszczaniom
B. zagęszczanie
zagęszczania
N. zagęszczaniem
zagęszczaniami
Ms. zagęszczaniu
zagęszczaniach
W. zagęszczanie
zagęszczania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zagęszczający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zagęszczający
zagęszczający
zagęszczający
zagęszczające
zagęszczająca
D. zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczającej
C. zagęszczającemu
zagęszczającemu
zagęszczającemu
zagęszczającemu
zagęszczającej
B. zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczający
zagęszczające
zagęszczającą
N. zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającą
Ms. zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zagęszczający
zagęszczający
zagęszczające
zagęszczające
D. zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
C. zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
B. zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
zagęszczające
N. zagęszczającymi
zagęszczającymi
zagęszczającymi
zagęszczającymi
Ms. zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających

imiesłów przymiotnikowy bierny: zagęszczany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zagęszczany
zagęszczany
zagęszczany
zagęszczane
zagęszczana
D. zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczanej
C. zagęszczanemu
zagęszczanemu
zagęszczanemu
zagęszczanemu
zagęszczanej
B. zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczany
zagęszczane
zagęszczaną
N. zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczaną
Ms. zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zagęszczani
zagęszczani
zagęszczane
zagęszczane
D. zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
C. zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
B. zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczane
N. zagęszczanymi
zagęszczanymi
zagęszczanymi
zagęszczanymi
Ms. zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych

odpowiednik aspektowy: zagęścić

Składnia

Rzosobowy + zagęszczać +
CO

3. akcję

Definicja

umieszczać gdzieś wiele istotnych elementów dających wrażenie przesycenia tekstu formą, treścią, pojęciami itp.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka prądy, kierunki i kategorie artystyczne

Relacje znaczeniowe

antonimy:  rozrzedzać

Połączenia

  • zagęszczać akcję, dialogi

Cytaty

Autor już choćby tylko dobierając bohaterów czy sytuacje do opisania, syntetyzuje i zagęszcza rzeczywistość.

źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Waldorff, ostatni baron Peerelu, 2008

Za dużo treści w każdym akapicie. Ja powiedziałem, że jednak nie, że zostawiamy tak. Nie po to się tak męczyłem, zagęszczając, żeby teraz rozwadniać.

źródło: NKJP: Anna Dziewit, Agnieszka Drotkiewicz: Teoria trutnia i inne, 2009

[...] żeby nie zagęszczać jeszcze bardziej obrazu sytuacji, i tak już solidnie zagmatwanego, pozostańmy może przy kontaktach z dziełami sztuki.

źródło: NKJP: Piotr Krawczyk: Plamka światła, 1997

Ważnym aspektem strony fabularnej jest też miłosna zawierucha pomiędzy Jess a jej bezimiennym pracownikiem. Czyli mamy drugi ważny punkt dobrego komiksu – kontekst jest zagęszczany przez wiarygodne postacie o sporym potencjale charakterologicznym.

źródło: NKJP: Daniel Gizicki: Dziewczyny lubią komiksy? Esensja, 2007, nr 04 (LXVI)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagęszczam
zagęszczamy
2 os. zagęszczasz
zagęszczacie
3 os. zagęszcza
zagęszczają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagęszczałem
+(e)m zagęszczał
zagęszczałam
+(e)m zagęszczała
zagęszczałom
+(e)m zagęszczało
zagęszczaliśmy
+(e)śmy zagęszczali
zagęszczałyśmy
+(e)śmy zagęszczały
2 os. zagęszczałeś
+(e)ś zagęszczał
zagęszczałaś
+(e)ś zagęszczała
zagęszczałoś
+(e)ś zagęszczało
zagęszczaliście
+(e)ście zagęszczali
zagęszczałyście
+(e)ście zagęszczały
3 os. zagęszczał
zagęszczała
zagęszczało
zagęszczali
zagęszczały

bezosobnik: zagęszczano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zagęszczał
będę zagęszczać
będę zagęszczała
będę zagęszczać
będę zagęszczało
będę zagęszczać
będziemy zagęszczali
będziemy zagęszczać
będziemy zagęszczały
będziemy zagęszczać
2 os. będziesz zagęszczał
będziesz zagęszczać
będziesz zagęszczała
będziesz zagęszczać
będziesz zagęszczało
będziesz zagęszczać
będziecie zagęszczali
będziecie zagęszczać
będziecie zagęszczały
będziecie zagęszczać
3 os. będzie zagęszczał
będzie zagęszczać
będzie zagęszczała
będzie zagęszczać
będzie zagęszczało
będzie zagęszczać
będą zagęszczali
będą zagęszczać
będą zagęszczały
będą zagęszczać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zagęszczajmy
2 os. zagęszczaj
zagęszczajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zagęszczałbym
bym zagęszczał
zagęszczałabym
bym zagęszczała
zagęszczałobym
bym zagęszczało
zagęszczalibyśmy
byśmy zagęszczali
zagęszczałybyśmy
byśmy zagęszczały
2 os. zagęszczałbyś
byś zagęszczał
zagęszczałabyś
byś zagęszczała
zagęszczałobyś
byś zagęszczało
zagęszczalibyście
byście zagęszczali
zagęszczałybyście
byście zagęszczały
3 os. zagęszczałby
by zagęszczał
zagęszczałaby
by zagęszczała
zagęszczałoby
by zagęszczało
zagęszczaliby
by zagęszczali
zagęszczałyby
by zagęszczały

bezosobnik: zagęszczano by

bezokolicznik: zagęszczać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zagęszczając

gerundium: zagęszczanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zagęszczanie
zagęszczania
D. zagęszczania
zagęszczań
C. zagęszczaniu
zagęszczaniom
B. zagęszczanie
zagęszczania
N. zagęszczaniem
zagęszczaniami
Ms. zagęszczaniu
zagęszczaniach
W. zagęszczanie
zagęszczania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zagęszczający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zagęszczający
zagęszczający
zagęszczający
zagęszczające
zagęszczająca
D. zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczającej
C. zagęszczającemu
zagęszczającemu
zagęszczającemu
zagęszczającemu
zagęszczającej
B. zagęszczającego
zagęszczającego
zagęszczający
zagęszczające
zagęszczającą
N. zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającą
Ms. zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zagęszczający
zagęszczający
zagęszczające
zagęszczające
D. zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
C. zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
zagęszczającym
B. zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
zagęszczające
N. zagęszczającymi
zagęszczającymi
zagęszczającymi
zagęszczającymi
Ms. zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających
zagęszczających

imiesłów przymiotnikowy bierny: zagęszczany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zagęszczany
zagęszczany
zagęszczany
zagęszczane
zagęszczana
D. zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczanej
C. zagęszczanemu
zagęszczanemu
zagęszczanemu
zagęszczanemu
zagęszczanej
B. zagęszczanego
zagęszczanego
zagęszczany
zagęszczane
zagęszczaną
N. zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczaną
Ms. zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zagęszczani
zagęszczani
zagęszczane
zagęszczane
D. zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
C. zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
zagęszczanym
B. zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczane
N. zagęszczanymi
zagęszczanymi
zagęszczanymi
zagęszczanymi
Ms. zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych
zagęszczanych

odpowiednik aspektowy: zagęścić

Składnia

Rzosobowy + zagęszczać +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 09.04.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json