Chronologizacja
W postaci: pasorzyt
W st.pol. notowane również podobne złożenie pasirzyt/pasiżyt (najstarsze poświadczenie 1420)
Pochodzenie
st.pol. pasorzyt, pasirzyt
Wyraz złożony; pierwszy człon od paść (krowy na łące), drugi człon od dawnego polskiego (zachowanego w gwarach) rzyć 'tyłek'
1. jelitowy
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt mikroorganizmy
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób
Połączenia
- groźny pasożyt; pasożyt jelitowy, przewodu pokarmowego; wewnętrzny
- pasożyt malarii
- bakterie i pasożyty, wirusy i pasożyty
- jaja; gatunek, rodzaj pasożyta; obecność pasożytów
- lek, środek przeciw pasożytom
- pasożyt żeruje; wywołuje coś
- pozbyć się pasożytów
- zwalczać pasożyty
Cytaty
|
– Czy macie ze sobą antybiotyk? Złapał pan chorobę wywołaną pasożytem, czy zdajecie sobie z tego sprawę? źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Sceny z życia pozamałżeńskiego, 2003 |
|
|
W tropikach czyhają na turystę nie tylko wirusy, bakterie i pasożyty, ale także zwierzęta. źródło: NKJP: Bezpieczna podróż w tropiki, Cosmopolitan, nr 7, 1998 |
|
|
Okazuje się, że mikroskopijne pasożyty malarii opracowały skomplikowany system logistyczny, którego jedynym celem jest zoptymalizowanie procesu przechodzenia z jednego żywiciela do drugiego bez przestojów i zakażenie jak największej liczby i jednych, i drugich. źródło: NKJP: Małgorzata T. Załoga, Aleksandra Kowalczyk, Mikromanipulatorzy, Ozon, nr 18, 2005 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m2
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | pasożyt |
pasożyty |
|
| D. | pasożyta |
pasożytów |
|
| C. | pasożytowi |
pasożytom |
|
| B. | pasożyta |
pasożyty |
|
| N. | pasożytem |
pasożytami |
|
| Ms. | pasożycie |
pasożytach |
|
| W. | pasożycie |
pasożyty |
2. społeczny
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie
Połączenia
- pasożyt społeczny
- pasożyt żeruje na kimś/czymś
- pozbyć się pasożyta
Cytaty
|
Od chwili nominowania mnie na „pana”, byłem już tylko pasożytem żerującym na służbie zdrowia, a każda dodatkowa godzina mojego pobytu w klinice przynosiła zbędne koszty. źródło: NKJP: Mirosław Tomaszewski: UGI, 2006 |
|
|
Jasne. Zamknij się w ciemnym pokoju i użalaj nad sobą, aż do obrzydzenia. Zamiast świętować, że pozbyłaś się pasożyta. źródło: NKJP: Radosław Figura: Teraz albo nigdy! Odcinek 02, 2007 |
|
|
Doświadczenie podpowiadało mi, że nie można, bo zaliczono by mnie do grupy pasożytów społecznych, tak często budzących w telewizji zdrową nienawiść klasy robotniczej. źródło: NKJP: Jerzy Stawiński: Piszczyk, 1997 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m1
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | pasożyt |
pasożyci |
ndepr |
| pasożyty |
depr | ||
| D. | pasożyta |
pasożytów |
|
| C. | pasożytowi |
pasożytom |
|
| B. | pasożyta |
pasożytów |
|
| N. | pasożytem |
pasożytami |
|
| Ms. | pasożycie |
pasożytach |
|
| W. | pasożycie |
pasożyci |
ndepr |
| pasożyty |
depr |