UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zespalać

Chronologizacja

1840, Galerya pisarzów polskich, z. 2, books.google.pl

Pochodzenie

Por. spółka; zob. społem

1. kości

Definicja

powodować, żeby dwie rzeczy przywarły do siebie bardzo ściśle i utworzyły jedną całość

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  scalać
hiperonimy:  łączyć

Połączenia

  • zespalać części, elementy, warstwy czegoś

Cytaty

W przeroście gruczołu krokowego usuwa się gruczolak, czyli przerośniętą część, która uciska cewkę moczową. Dzięki temu mocz może znów swobodnie przepływać. W raku trzeba usunąć cały narząd, zespalając następnie cewkę z pęcherzem.

źródło: NKJP: Prostata i jej schorzenia, Gazeta Poznańska, 2004-02-14

Scottowi poluzowały się śrubki zespalające kość i lekarze zalecili mu tydzień przerwy w startach.

źródło: NKJP: Wojtek Koerber: Puściły śruby, Gazeta Wrocławska, 2002-08-07

Dobrze jest zdecydować się na szyby typu „float”, które są idealnie gładkie i pozbawione zniekształceń. [...] Okna te są zespalane specjalnymi masami, zaś ramy dystansowe wypełnione substancjami pochłaniającymi wilgoć.

źródło: NKJP: Jerzy Pikuła: Okno doskonałe, Dziennik Zachodni, 2004-02-17

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zespalam
zespalamy
2 os. zespalasz
zespalacie
3 os. zespala
zespalają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zespalałem
+(e)m zespalał
zespalałam
+(e)m zespalała
zespalałom
+(e)m zespalało
zespalaliśmy
+(e)śmy zespalali
zespalałyśmy
+(e)śmy zespalały
2 os. zespalałeś
+(e)ś zespalał
zespalałaś
+(e)ś zespalała
zespalałoś
+(e)ś zespalało
zespalaliście
+(e)ście zespalali
zespalałyście
+(e)ście zespalały
3 os. zespalał
zespalała
zespalało
zespalali
zespalały

bezosobnik: zespalano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zespalał
będę zespalać
będę zespalała
będę zespalać
będę zespalało
będę zespalać
będziemy zespalali
będziemy zespalać
będziemy zespalały
będziemy zespalać
2 os. będziesz zespalał
będziesz zespalać
będziesz zespalała
będziesz zespalać
będziesz zespalało
będziesz zespalać
będziecie zespalali
będziecie zespalać
będziecie zespalały
będziecie zespalać
3 os. będzie zespalał
będzie zespalać
będzie zespalała
będzie zespalać
będzie zespalało
będzie zespalać
będą zespalali
będą zespalać
będą zespalały
będą zespalać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zespalajmy
2 os. zespalaj
zespalajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zespalałbym
bym zespalał
zespalałabym
bym zespalała
zespalałobym
bym zespalało
zespalalibyśmy
byśmy zespalali
zespalałybyśmy
byśmy zespalały
2 os. zespalałbyś
byś zespalał
zespalałabyś
byś zespalała
zespalałobyś
byś zespalało
zespalalibyście
byście zespalali
zespalałybyście
byście zespalały
3 os. zespalałby
by zespalał
zespalałaby
by zespalała
zespalałoby
by zespalało
zespalaliby
by zespalali
zespalałyby
by zespalały

bezosobnik: zespalano by

bezokolicznik: zespalać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zespalając

gerundium: zespalanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zespalanie
zespalania
D. zespalania
zespalań
C. zespalaniu
zespalaniom
B. zespalanie
zespalania
N. zespalaniem
zespalaniami
Ms. zespalaniu
zespalaniach
W. zespalanie
zespalania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zespalający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zespalający
zespalający
zespalający
zespalające
zespalająca
D. zespalającego
zespalającego
zespalającego
zespalającego
zespalającej
C. zespalającemu
zespalającemu
zespalającemu
zespalającemu
zespalającej
B. zespalającego
zespalającego
zespalający
zespalające
zespalającą
N. zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającą
Ms. zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zespalający
zespalający
zespalające
zespalające
D. zespalających
zespalających
zespalających
zespalających
C. zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającym
B. zespalających
zespalających
zespalających
zespalające
N. zespalającymi
zespalającymi
zespalającymi
zespalającymi
Ms. zespalających
zespalających
zespalających
zespalających

imiesłów przymiotnikowy bierny: zespalany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zespalany
zespalany
zespalany
zespalane
zespalana
D. zespalanego
zespalanego
zespalanego
zespalanego
zespalanej
C. zespalanemu
zespalanemu
zespalanemu
zespalanemu
zespalanej
B. zespalanego
zespalanego
zespalany
zespalane
zespalaną
N. zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalaną
Ms. zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zespalani
zespalani
zespalane
zespalane
D. zespalanych
zespalanych
zespalanych
zespalanych
C. zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanym
B. zespalanych
zespalanych
zespalanych
zespalane
N. zespalanymi
zespalanymi
zespalanymi
zespalanymi
Ms. zespalanych
zespalanych
zespalanych
zespalanych

odpowiednik aspektowy: zespolić

Składnia

bez ograniczeń + zespalać +
CO + (z CZYM)

2. siły

Definicja

łączyć ze sobą kilka elementów w jedną całość

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  scalać
hiperonimy:  łączyć

Połączenia

  • zespalać możliwości, siły, umiejętności, wysiłki

Cytaty

Nie trzeba wielkiej przenikliwości, by pojąć, że zespalając wysiłki do realizacji wspólnego celu, osiągnąć można znacznie więcej niż działając pojedynczo.

źródło: NKJP: Marcin Ryszkiewicz: Przepis na człowieka, 1996

Publiczny obrót papierami wartościowymi może zespalać w jedną siłę rozwojową rodzący się polski kapitał.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 29.12.1993

Dla niego „multikulturalizm” nie jest kwestią praktycznych problemów z zespalaniem wielokulturowych społeczeństw [...], ale słowem opisującym ideologiczną fascynację obcymi kulturami, z którymi często nie ma się bezpośredniego kontaktu i zna się je wybiórczo.

źródło: NKJP: Jakub Gałka: Listy od starego neofity, Esensja, 2008, nr 07 (LXXIX)

Wnętrze jest wspaniałe i bardzo harmonijnie zespala zupełnie różnorodne elementy.

źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Podróże do Włoch, 1977

Wprowadzając poprawkę do ustawy o Państwowej Inspekcji Handlowej [...], pragnę przywrócić dotychczasową samodzielność obu tych instytucji, eliminującą zespalanie ich z administracją wojewody.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 78. posiedzenia Senatu RP w dniu 4 lipca 1996 r.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zespalam
zespalamy
2 os. zespalasz
zespalacie
3 os. zespala
zespalają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zespalałem
+(e)m zespalał
zespalałam
+(e)m zespalała
zespalałom
+(e)m zespalało
zespalaliśmy
+(e)śmy zespalali
zespalałyśmy
+(e)śmy zespalały
2 os. zespalałeś
+(e)ś zespalał
zespalałaś
+(e)ś zespalała
zespalałoś
+(e)ś zespalało
zespalaliście
+(e)ście zespalali
zespalałyście
+(e)ście zespalały
3 os. zespalał
zespalała
zespalało
zespalali
zespalały

bezosobnik: zespalano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zespalał
będę zespalać
będę zespalała
będę zespalać
będę zespalało
będę zespalać
będziemy zespalali
będziemy zespalać
będziemy zespalały
będziemy zespalać
2 os. będziesz zespalał
będziesz zespalać
będziesz zespalała
będziesz zespalać
będziesz zespalało
będziesz zespalać
będziecie zespalali
będziecie zespalać
będziecie zespalały
będziecie zespalać
3 os. będzie zespalał
będzie zespalać
będzie zespalała
będzie zespalać
będzie zespalało
będzie zespalać
będą zespalali
będą zespalać
będą zespalały
będą zespalać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zespalajmy
2 os. zespalaj
zespalajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zespalałbym
bym zespalał
zespalałabym
bym zespalała
zespalałobym
bym zespalało
zespalalibyśmy
byśmy zespalali
zespalałybyśmy
byśmy zespalały
2 os. zespalałbyś
byś zespalał
zespalałabyś
byś zespalała
zespalałobyś
byś zespalało
zespalalibyście
byście zespalali
zespalałybyście
byście zespalały
3 os. zespalałby
by zespalał
zespalałaby
by zespalała
zespalałoby
by zespalało
zespalaliby
by zespalali
zespalałyby
by zespalały

bezosobnik: zespalano by

bezokolicznik: zespalać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zespalając

gerundium: zespalanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zespalanie
zespalania
D. zespalania
zespalań
C. zespalaniu
zespalaniom
B. zespalanie
zespalania
N. zespalaniem
zespalaniami
Ms. zespalaniu
zespalaniach
W. zespalanie
zespalania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zespalający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zespalający
zespalający
zespalający
zespalające
zespalająca
D. zespalającego
zespalającego
zespalającego
zespalającego
zespalającej
C. zespalającemu
zespalającemu
zespalającemu
zespalającemu
zespalającej
B. zespalającego
zespalającego
zespalający
zespalające
zespalającą
N. zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającą
Ms. zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zespalający
zespalający
zespalające
zespalające
D. zespalających
zespalających
zespalających
zespalających
C. zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającym
B. zespalających
zespalających
zespalających
zespalające
N. zespalającymi
zespalającymi
zespalającymi
zespalającymi
Ms. zespalających
zespalających
zespalających
zespalających

imiesłów przymiotnikowy bierny: zespalany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zespalany
zespalany
zespalany
zespalane
zespalana
D. zespalanego
zespalanego
zespalanego
zespalanego
zespalanej
C. zespalanemu
zespalanemu
zespalanemu
zespalanemu
zespalanej
B. zespalanego
zespalanego
zespalany
zespalane
zespalaną
N. zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalaną
Ms. zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zespalani
zespalani
zespalane
zespalane
D. zespalanych
zespalanych
zespalanych
zespalanych
C. zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanym
B. zespalanych
zespalanych
zespalanych
zespalane
N. zespalanymi
zespalanymi
zespalanymi
zespalanymi
Ms. zespalanych
zespalanych
zespalanych
zespalanych

odpowiednik aspektowy: zespolić

Składnia

bez ograniczeń + zespalać +
CO + (z CZYM)

3. ludzi

Definicja

tworzyć ściślejsze więzi między ludźmi

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  scalać, spajać
hiperonimy:  łączyć

Połączenia

  • zespalać grupę, obywateli, społeczeństwo
  • zespalać w jedno
  • zespalać i łączyć

Cytaty

Staramy się w miarę szybko przydzielać mieszkania. [...] Są możliwości dostania pożyczek długoterminowych, kredytów. Bowiem to wszystko przywiązuje do kopalni i zespala z nią ludzi.

źródło: NKJP: Jarosław Józef Szczepański: Górnik polski, 2005

Rosło obopólne przywiązanie, powstawały więzy, które zespalały w jedną całość tak różne i tak przypadkowo zgrupowane kobiety.

źródło: NKJP: Wanda Półtawska: I boję się snów, 2009

[...] konspiracja w getcie stała się ważnym ogniwem zespalającym znaczną część społeczeństwa.

źródło: NKJP: Karol Mórawski: Kartki z dziejów Żydów warszawskich, 1993

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zespalam
zespalamy
2 os. zespalasz
zespalacie
3 os. zespala
zespalają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zespalałem
+(e)m zespalał
zespalałam
+(e)m zespalała
zespalałom
+(e)m zespalało
zespalaliśmy
+(e)śmy zespalali
zespalałyśmy
+(e)śmy zespalały
2 os. zespalałeś
+(e)ś zespalał
zespalałaś
+(e)ś zespalała
zespalałoś
+(e)ś zespalało
zespalaliście
+(e)ście zespalali
zespalałyście
+(e)ście zespalały
3 os. zespalał
zespalała
zespalało
zespalali
zespalały

bezosobnik: zespalano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę zespalał
będę zespalać
będę zespalała
będę zespalać
będę zespalało
będę zespalać
będziemy zespalali
będziemy zespalać
będziemy zespalały
będziemy zespalać
2 os. będziesz zespalał
będziesz zespalać
będziesz zespalała
będziesz zespalać
będziesz zespalało
będziesz zespalać
będziecie zespalali
będziecie zespalać
będziecie zespalały
będziecie zespalać
3 os. będzie zespalał
będzie zespalać
będzie zespalała
będzie zespalać
będzie zespalało
będzie zespalać
będą zespalali
będą zespalać
będą zespalały
będą zespalać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zespalajmy
2 os. zespalaj
zespalajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zespalałbym
bym zespalał
zespalałabym
bym zespalała
zespalałobym
bym zespalało
zespalalibyśmy
byśmy zespalali
zespalałybyśmy
byśmy zespalały
2 os. zespalałbyś
byś zespalał
zespalałabyś
byś zespalała
zespalałobyś
byś zespalało
zespalalibyście
byście zespalali
zespalałybyście
byście zespalały
3 os. zespalałby
by zespalał
zespalałaby
by zespalała
zespalałoby
by zespalało
zespalaliby
by zespalali
zespalałyby
by zespalały

bezosobnik: zespalano by

bezokolicznik: zespalać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zespalając

gerundium: zespalanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zespalanie
zespalania
D. zespalania
zespalań
C. zespalaniu
zespalaniom
B. zespalanie
zespalania
N. zespalaniem
zespalaniami
Ms. zespalaniu
zespalaniach
W. zespalanie
zespalania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zespalający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zespalający
zespalający
zespalający
zespalające
zespalająca
D. zespalającego
zespalającego
zespalającego
zespalającego
zespalającej
C. zespalającemu
zespalającemu
zespalającemu
zespalającemu
zespalającej
B. zespalającego
zespalającego
zespalający
zespalające
zespalającą
N. zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającą
Ms. zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zespalający
zespalający
zespalające
zespalające
D. zespalających
zespalających
zespalających
zespalających
C. zespalającym
zespalającym
zespalającym
zespalającym
B. zespalających
zespalających
zespalających
zespalające
N. zespalającymi
zespalającymi
zespalającymi
zespalającymi
Ms. zespalających
zespalających
zespalających
zespalających

imiesłów przymiotnikowy bierny: zespalany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zespalany
zespalany
zespalany
zespalane
zespalana
D. zespalanego
zespalanego
zespalanego
zespalanego
zespalanej
C. zespalanemu
zespalanemu
zespalanemu
zespalanemu
zespalanej
B. zespalanego
zespalanego
zespalany
zespalane
zespalaną
N. zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalaną
Ms. zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zespalani
zespalani
zespalane
zespalane
D. zespalanych
zespalanych
zespalanych
zespalanych
C. zespalanym
zespalanym
zespalanym
zespalanym
B. zespalanych
zespalanych
zespalanych
zespalane
N. zespalanymi
zespalanymi
zespalanymi
zespalanymi
Ms. zespalanych
zespalanych
zespalanych
zespalanych

odpowiednik aspektowy: zespolić

Składnia

bez ograniczeń + zespalać +
KOGO + (z KIM)
Data ostatniej modyfikacji: 25.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json