UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

tabu

Chronologizacja

1900, Ateneum: pismo naukowe i literackie, books.google.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. tabu
tabu
D. tabu
tabu
C. tabu
tabu
B. tabu
tabu
N. tabu
tabu
Ms. tabu
tabu
W. tabu
tabu

Pochodzenie

fr. tabou

1. zakaz religijny

Definicja

rel. 
zakaz wykonywania jakichś czynności, którego naruszenie miało powodować karę sił nadprzyrodzonych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja wierzenia i przesądy

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  zakaz

Połączenia

  • tabu religijne

Cytaty

Ponieważ w plemieniu Fore nie ma tabu kazirodztwa, sądzono, że praktyki pożycia ojca z córką, syna z matką czy rodzeństwa między sobą – uprawiane przez wiele pokoleń – miały doprowadzić do degeneracji plemienia.

źródło: NKJP: Lucjan Wolanowski: Upał i gorączka, 1970

[...] tabu religijne zakazywało umieszczania na grobowcach imienia zmarłego.

źródło: NKJP: I nastał wiek złoty..., Dziennik Polski, 2001-09-29

[...] każda z religii zobowiązuje swych wyznawców do szerzenia prawd wiary i dogmatów, objętych zazwyczaj groźnym tabu.

źródło: NKJP: Internet

2. coś zakazanego religijnie

Definicja

rel. 
coś, co jest objęte tabu - zakazem religijnym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja wierzenia i przesądy

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

Cytaty

Wśród wielu społeczeństw pierwotnych wymawianie imion zmarłych stanowiło tabu.

źródło: Grażyna Sawicka: Konwencja a tabu językowe, Język a kultura, 2009 (jk.sjol.eu)

W epoce rozwoju chrześcijaństwa ciało bowiem stanowiło tabu. Odwoływano się do Biblii, gdzie Bóg potępiał skupianie się na cielesnej i doczesnej sferze człowieka.

źródło: Internet: ddwloclawek.pl

3. zakaz społeczny

Definicja

książk. 
zakaz używania pewnych słów lub poruszania pewnych tematów, które w jakimś społeczeństwie są uważane za wstydliwe, niebezpieczne, kontrowersyjne lub przykre

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  zakaz

Połączenia

  • tabu kulturowe, obyczajowe, seksualne
  • tabu nagości
  • naruszać, obalać, przełamywać tabu

Cytaty

Znane artystki twierdzą, że mają w tym cel i to szczytny, bo chcą w ten sposób przełamać tabu na temat antykoncepcji, jak również zamanifestować odpowiedzialność za swoje życie i planowanie rodziny.

źródło: NKJP: Lucyna Krysiak: Przyklej sobie lekarstwo, Gazeta Krakowska, 2005-08-27

Obyczaje seksualne „dzikich” mogą nas bulwersować, ale jeśli przyjrzymy się naszej własnej kulturze sprzed rewolucji seksualnej, okaże się, że żadne normy ani tabu nie są absolutne ani wieczne.

źródło: NKJP: Joanna Nikodemska: Życie seksualne Ziemian, Focus. Poznać i zrozumieć świat, nr 8, 2003

Ciągle jeszcze można spotkać ludzi, którzy całują upuszczony na ziemię kawałek chleba, a wyrzucaniu pieczywa towarzyszy dość silne społeczne tabu. Zwłaszcza w Polsce.

źródło: NKJP: Joanna Podgórska: Chleb niepowszedni, Polityka, 2003-04-19

Co więc czuła? Zaciekawienie i zdumienie. A także potrzebę znalezienia odpowiedzi na pytanie, dlaczego namiętna miłość między kobietami była niegdyś przyjmowana i akceptowana, by stać się stopniowo kulturowym tabu.

źródło: NKJP: Inga Iwasiów: Gender dla średnio zaawansowanych. Wykłady szczecińskie, 2004

4. coś zakazanego społecznie

Definicja

książk. 
coś, co jest objęte tabu - zakazem społecznym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Cytaty

Dozymetr trzeba mieć przypięty w pracy, poza terenem zony same słowa „promieniowanie”, „wybuch”, „sarkofag” zdają się być tabu i nie należy ich wymawiać nadaremnie.

źródło: NKJP: Anna Żebrowska: Czarnobyl, Gazeta Wyborcza, 1995-11-17

Wydaje mi się, że ciało męskie i męskie genitalia do dziś stanowią tabu na całym świecie.

źródło: NKJP: Naga prawda, Cosmopolitan, nr 08, 2000

Wyłudzenia w sferze ubezpieczeń nie stanowią tabu, a wręcz przeciwnie, stały się przedmiotem zainteresowania zakładów ubezpieczeniowych i podmiotów odpowiedzialnych za ich ściganie.

źródło: NKJP: Patrycja Falba: Działalność na szkodę zakładu ubezpieczeń, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2005-11-15

Data ostatniej modyfikacji: 03.07.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json