UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ostać się

Chronologizacja

SStp, SPXVI, SKN, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. ostać

1. z przeszłości

Definicja

książk.

przetrwać, gdy wszystko inne przepadło lub uległo zniszczeniu

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

ostać się jakimś cudem

Cytaty

Są więc podziemne Sukiennice, są piwnice pod całym średniowiecznym Ratuszem, z którego ostała się tylko wieża (reszta wraz ze spichrzem została rozebrana w pierwszej ćwierci XIX w.).

źródło: NKJP: Dariusz Bartoszewicz: Obdarować Kraków, Gazeta Wyborcza, 1996-12-20

Ostatnio już widziałem Via Frattina bez kokosowego dywanu i bez ozdobnych roślin. Oczywiście w dalszym ciągu zamknięta dla ruchu samochodowego. Drogie sklepy także się ostały. Ostały się także dwa sklepy na Via Frattina, które mnie specjalnie interesowały.

źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Wenecja i inne szkice, 2008

Te szkice i ogólne parametry nie wystarczą przecież do zrekonstruowania genialnie zaprojektowanej japońskiej maszyny. Nie wiadomo, czy ostał się choć jeden egzemplarz.

źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Wyspy szerszenia, 2008

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	ostanę się ostoję się	ostaniemy się ostoimy się
2 os.	ostaniesz się ostoisz się	ostaniecie się ostoicie się
3 os.	ostanie się ostoi się	ostaną się ostoją się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ostałem się +(e)m się ostał	ostałam się +(e)m się ostała	ostałom się +(e)m się ostało	ostaliśmy się +(e)śmy się ostali	ostałyśmy się +(e)śmy się ostały
2 os.	ostałeś się +(e)ś się ostał	ostałaś się +(e)ś się ostała	ostałoś się +(e)ś się ostało	ostaliście się +(e)ście się ostali	ostałyście się +(e)ście się ostały
3 os.	ostał się	ostała się	ostało się	ostali się	ostały się

bezosobnik: ostano się

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		ostańmy się ostójmy się
2 os.	ostań się ostój się	ostańcie się ostójcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	ostałbym się bym się ostał	ostałabym się bym się ostała	ostałobym się bym się ostało	ostalibyśmy się byśmy się ostali	ostałybyśmy się byśmy się ostały
2 os.	ostałbyś się byś się ostał	ostałabyś się byś się ostała	ostałobyś się byś się ostało	ostalibyście się byście się ostali	ostałybyście się byście się ostały
3 os.	ostałby się by się ostał	ostałaby się by się ostała	ostałoby się by się ostało	ostaliby się by się ostali	ostałyby się by się ostały

bezosobnik: ostano by się

bezokolicznik: ostać się

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

ostawszy się

gerundium: ostanie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ostanie się	ostania się
D.	ostania się	ostań się
C.	ostaniu się	ostaniom się
B.	ostanie się	ostania się
N.	ostaniem się	ostaniami się
Ms.	ostaniu się	ostaniach się
W.	ostanie się	ostania się

odpowiednik aspektowy: ostawać się

2. przed naporem

Definicja

książk.

nie ulec określonym negatywnym procesom albo czyimś działaniom

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

Za kozią szklarnią postawiono nowoczesny tunel foliowy; co najmniej trzy pokolenia dzielą te dwa obiekty ogrodnicze. Zestawiono nowoczesność z tradycją - z historią. Tunel foliowy porwały ostatnie jesienne szarugi, a kozia szklarnia jeszcze ostoi się czasowi, tylko... kóz żal.

źródło: NKJP: Kazimierz Mynett: To nie żarty, Kwiaty nr 2, 1988

Wszystko, cokolwiek istnieje, bywa przedmiotem drwin. Nie ostoi się wobec nich żadna godność, wiadomo bowiem, że ten i ów śmie podrwiwać nawet z królewskiego majestatu.

źródło: NKJP: Stanisław Lem: bajki robotów, 1964

Czy coś ostało się przed wścibskimi mediami, nie wiadomo. Oczywiste jest natomiast to, że bycie beatlesem oznacza nie tylko sławę i pieniądze, ale także utratę wszelkiej prywatności.

źródło: NKJP: Mariusz Czubaj: Druga młodość sir Paula, Polityka, 2002-06-22