UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

odcisnąć

Chronologizacja

XV w., SStp

Pochodzenie

Zob. ciskać

1. ślad

Definicja

zostawić ślad jakiegoś przedmiotu, naciskając nim na powierzchnię czegoś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Połączenia

  • odcisnąć kształt, pasek, pieczątkę, pręgę, ślad, wzór, znak
  • odcisnąć na papierze, na piasku, na trawie
  • odcisnąć w drzewie, w glinie, w piasku, w plastelinie, w śniegu
  • odcisnąć wyraźnie

Cytaty

[...] zamaszyście podpisał raport, odcisnął pieczęć i wezwał gońca.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Chrzest ognia, 2001

Joanna, siedząc przedtem na piasku, zabrudziła sobie koszulę, która teraz odcisnęła szarawy ślad na pierzynie.

źródło: NKJP: Jacek Głębski: Droga do Ite, 2006

- Od dawna nikt tu nie chodził - wskazał na ich własne ślady odciśnięte w grubej warstwie kurzu i morskiego piasku - popatrz.

źródło: NKJP: Paweł Huelle: Opowieści chłodnego morza, 2008

Na koniec pozostało coś przyjemnego - odciśnięcie swojego palca w Kronice Przedszkolnej.

źródło: NKJP: (JaGA): Przysięga przypieczętowana palcem, Nowiny Raciborskie, 2007-11-20

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odcisnę
odciśniemy
2 os. odciśniesz
odciśniecie
3 os. odciśnie
odcisną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odcisnąłem
+(e)m odcisnął
odcisnęłam
+(e)m odcisnęła
odcisnęłom
+(e)m odcisnęło
odcisnęliśmy
+(e)śmy odcisnęli
odcisnęłyśmy
+(e)śmy odcisnęły
2 os. odcisnąłeś
+(e)ś odcisnął
odcisnęłaś
+(e)ś odcisnęła
odcisnęłoś
+(e)ś odcisnęło
odcisnęliście
+(e)ście odcisnęli
odcisnęłyście
+(e)ście odcisnęły
3 os. odcisnął
odcisnęła
odcisnęło
odcisnęli
odcisnęły

bezosobnik: odciśnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odciśnijmy
2 os. odciśnij
odciśnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odcisnąłbym
bym odcisnął
odcisnęłabym
bym odcisnęła
odcisnęłobym
bym odcisnęło
odcisnęlibyśmy
byśmy odcisnęli
odcisnęłybyśmy
byśmy odcisnęły
2 os. odcisnąłbyś
byś odcisnął
odcisnęłabyś
byś odcisnęła
odcisnęłobyś
byś odcisnęło
odcisnęlibyście
byście odcisnęli
odcisnęłybyście
byście odcisnęły
3 os. odcisnąłby
by odcisnął
odcisnęłaby
by odcisnęła
odcisnęłoby
by odcisnęło
odcisnęliby
by odcisnęli
odcisnęłyby
by odcisnęły

bezosobnik: odciśnięto by

bezokolicznik: odcisnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: odcisnąwszy

gerundium: odciśnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odciśnięcie
odciśnięcia
D. odciśnięcia
odciśnięć
C. odciśnięciu
odciśnięciom
B. odciśnięcie
odciśnięcia
N. odciśnięciem
odciśnięciami
Ms. odciśnięciu
odciśnięciach
W. odciśnięcie
odciśnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: odciśnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. odciśnięty
odciśnięty
odciśnięty
odciśnięte
odciśnięta
D. odciśniętego
odciśniętego
odciśniętego
odciśniętego
odciśniętej
C. odciśniętemu
odciśniętemu
odciśniętemu
odciśniętemu
odciśniętej
B. odciśniętego
odciśniętego
odciśnięty
odciśnięte
odciśniętą
N. odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętą
Ms. odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. odciśnięci
odciśnięci
odciśnięte
odciśnięte
D. odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
C. odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
B. odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
odciśnięte
N. odciśniętymi
odciśniętymi
odciśniętymi
odciśniętymi
Ms. odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych

odpowiednik aspektowy: odciskać

Składnia

bez ograniczeń + odcisnąć +
CO + (na CZYM | w CZYM)

2. ser

Definicja

oddzielić płyn od czegoś, ściskając to lub naciskając na to

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Połączenia

  • odcisnąć sok, wodę; bułkę, ser, twaróg
  • odcisnąć z wody
  • odcisnąć delikatnie, dobrze

Cytaty

[...] chrzan drobno zetrzeć, odcisnąć sok [...], doprawić do smaku solą i pieprzem ziołowym.

źródło: NKJP: Książka kucharska, wikibooks.org

Utrzeć litr obranych surowych kartofli, odcisnąć dobrze z wody, dodać dwie łyżki mąki, kawałek masła, trochę soli.

źródło: NKJP: Andrzej Kozioł: Smaki polskie, czyli jak się dawniej jadało, 2008

Chleb kroiła za cienko, za grubo kładła masło, a dekoracyjny liść sałaty, którym nauczycielka kazała przykryć ser, rozmaczał całość, bo zapomniała odcisnąć go w ścierkę.

źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Dziewczyny z Portofino, 2005

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odcisnę
odciśniemy
2 os. odciśniesz
odciśniecie
3 os. odciśnie
odcisną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odcisnąłem
+(e)m odcisnął
odcisnęłam
+(e)m odcisnęła
odcisnęłom
+(e)m odcisnęło
odcisnęliśmy
+(e)śmy odcisnęli
odcisnęłyśmy
+(e)śmy odcisnęły
2 os. odcisnąłeś
+(e)ś odcisnął
odcisnęłaś
+(e)ś odcisnęła
odcisnęłoś
+(e)ś odcisnęło
odcisnęliście
+(e)ście odcisnęli
odcisnęłyście
+(e)ście odcisnęły
3 os. odcisnął
odcisnęła
odcisnęło
odcisnęli
odcisnęły

bezosobnik: odciśnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odciśnijmy
2 os. odciśnij
odciśnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odcisnąłbym
bym odcisnął
odcisnęłabym
bym odcisnęła
odcisnęłobym
bym odcisnęło
odcisnęlibyśmy
byśmy odcisnęli
odcisnęłybyśmy
byśmy odcisnęły
2 os. odcisnąłbyś
byś odcisnął
odcisnęłabyś
byś odcisnęła
odcisnęłobyś
byś odcisnęło
odcisnęlibyście
byście odcisnęli
odcisnęłybyście
byście odcisnęły
3 os. odcisnąłby
by odcisnął
odcisnęłaby
by odcisnęła
odcisnęłoby
by odcisnęło
odcisnęliby
by odcisnęli
odcisnęłyby
by odcisnęły

bezosobnik: odciśnięto by

bezokolicznik: odcisnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: odcisnąwszy

gerundium: odciśnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odciśnięcie
odciśnięcia
D. odciśnięcia
odciśnięć
C. odciśnięciu
odciśnięciom
B. odciśnięcie
odciśnięcia
N. odciśnięciem
odciśnięciami
Ms. odciśnięciu
odciśnięciach
W. odciśnięcie
odciśnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: odciśnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. odciśnięty
odciśnięty
odciśnięty
odciśnięte
odciśnięta
D. odciśniętego
odciśniętego
odciśniętego
odciśniętego
odciśniętej
C. odciśniętemu
odciśniętemu
odciśniętemu
odciśniętemu
odciśniętej
B. odciśniętego
odciśniętego
odciśnięty
odciśnięte
odciśniętą
N. odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętą
Ms. odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. odciśnięci
odciśnięci
odciśnięte
odciśnięte
D. odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
C. odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
B. odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
odciśnięte
N. odciśniętymi
odciśniętymi
odciśniętymi
odciśniętymi
Ms. odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych

odpowiednik aspektowy: odciskać

Składnia

bez ograniczeń + odcisnąć +
CO + (z CZEGO)

3. na życiu

Definicja

wywrzeć na kogoś lub na coś trwały wpływ

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • jakieś zdarzenia, przeżycia odcisnęły
  • odcisnąć kształt, piętno, ślad
  • odcisnąć na twórczości, na życiu
  • odcisnąć w psychice, w świadomości

Cytaty

Każdy jest inny, ale jeśli potrafi swój kształt odcisnąć - czy malując martwe natury, czy coś innego - to wydaje mi się, że wtedy jest dobrze.

źródło: NKJP: Barbara Ziembicka: Najprostszą drogą : rozmowy z artystami, 1998

W sferze kulturowej odziedziczono „mitologię socjalizmu realnego” [...], która odcisnęła swój ślad w mentalności społecznej.

źródło: NKJP: Edmund Wnuk-Lipiński: Demokratyczna rekonstrukcja: z socjologii radykalnej zmiany, 1996

Niestety, wydźwięk ustawy, nadużywający ­ moim zdaniem ­ zaufania społecznego, nie uwzględnia wielu racji, a na konstrukcji projektu odciśnięty jest charakter rządu.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 29.04.1993

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odcisnę
odciśniemy
2 os. odciśniesz
odciśniecie
3 os. odciśnie
odcisną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odcisnąłem
+(e)m odcisnął
odcisnęłam
+(e)m odcisnęła
odcisnęłom
+(e)m odcisnęło
odcisnęliśmy
+(e)śmy odcisnęli
odcisnęłyśmy
+(e)śmy odcisnęły
2 os. odcisnąłeś
+(e)ś odcisnął
odcisnęłaś
+(e)ś odcisnęła
odcisnęłoś
+(e)ś odcisnęło
odcisnęliście
+(e)ście odcisnęli
odcisnęłyście
+(e)ście odcisnęły
3 os. odcisnął
odcisnęła
odcisnęło
odcisnęli
odcisnęły

bezosobnik: odciśnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odciśnijmy
2 os. odciśnij
odciśnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odcisnąłbym
bym odcisnął
odcisnęłabym
bym odcisnęła
odcisnęłobym
bym odcisnęło
odcisnęlibyśmy
byśmy odcisnęli
odcisnęłybyśmy
byśmy odcisnęły
2 os. odcisnąłbyś
byś odcisnął
odcisnęłabyś
byś odcisnęła
odcisnęłobyś
byś odcisnęło
odcisnęlibyście
byście odcisnęli
odcisnęłybyście
byście odcisnęły
3 os. odcisnąłby
by odcisnął
odcisnęłaby
by odcisnęła
odcisnęłoby
by odcisnęło
odcisnęliby
by odcisnęli
odcisnęłyby
by odcisnęły

bezosobnik: odciśnięto by

bezokolicznik: odcisnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: odcisnąwszy

gerundium: odciśnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odciśnięcie
odciśnięcia
D. odciśnięcia
odciśnięć
C. odciśnięciu
odciśnięciom
B. odciśnięcie
odciśnięcia
N. odciśnięciem
odciśnięciami
Ms. odciśnięciu
odciśnięciach
W. odciśnięcie
odciśnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: odciśnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. odciśnięty
odciśnięty
odciśnięty
odciśnięte
odciśnięta
D. odciśniętego
odciśniętego
odciśniętego
odciśniętego
odciśniętej
C. odciśniętemu
odciśniętemu
odciśniętemu
odciśniętemu
odciśniętej
B. odciśniętego
odciśniętego
odciśnięty
odciśnięte
odciśniętą
N. odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętą
Ms. odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. odciśnięci
odciśnięci
odciśnięte
odciśnięte
D. odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
C. odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
odciśniętym
B. odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
odciśnięte
N. odciśniętymi
odciśniętymi
odciśniętymi
odciśniętymi
Ms. odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych
odciśniętych

odpowiednik aspektowy: odciskać

Składnia

bez ograniczeń + odcisnąć +
CO + (na CZYM | w CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 18.06.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json