UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

niemiłosierny

Chronologizacja

SStp, SPXVI, SKN, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. miłosierny

1.a władca

Definicja

bezwzględny i niemający litości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

antonimy:

miłosierny

Połączenia

niemiłosierny oprawca, prześladowca, władca, wróg

Cytaty

	[...] słusznie powiada epigramat grecki skierowany przeciwko gramatykom, że nauczycielom surowym i niemiłosiernym należy się od losu pięć plag wymienionych w pierwszych wersach Homerowej Iliady. źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Uczeń czarnoksiężnika, 2003
	Przebaczyłeś tym, którzy cię skrzywdzili, przeprosiłeś tych, wobec których byłeś niemiłosierny, żałowałeś, że za mało kochałeś. źródło: NKJP: Mieczysław Maliński: Nieznany Bóg, 2009
	Sprzeciwiał się ponadto poglądowi, że ochrzczeni w Kościele katolickim, nawet gdyby umarli w grzechach, nie będą na zawsze w piekle i że tylko niemiłosierni pozostaną w nim na wieczność. źródło: NKJP: Zdzisław Józef Kijas: Niebo w domu Ojca, czyściec dla kogo, piekło w dodaleniu, 2010
	Śpimy w hamakach pokrytych drobną siatką, przez którą i tak wlatują komary. Są niemiłosierne. źródło: NKJP: Robert Leszczyński, Dariusz Wietecha: Polacy w Legii Cudzoziemskiej, Gazeta Wyborcza, 1998-05-22

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierne	niemiłosierna
D.	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosiernej
C.	niemiłosiernemu	niemiłosiernemu	niemiłosiernemu	niemiłosiernemu	niemiłosiernej
B.	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosierny	niemiłosierne	niemiłosierną
N.	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosierną
Ms.	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernej
W.	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierne	niemiłosierna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	niemiłosierni	niemiłosierni	niemiłosierne	niemiłosierne
D.	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych
C.	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym
B.	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosierne
N.	niemiłosiernymi	niemiłosiernymi	niemiłosiernymi	niemiłosiernymi
Ms.	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych
W.	niemiłosierni	niemiłosierni	niemiłosierne	niemiłosierne

1.b czyn

Definicja

właściwy człowiekowi bezwzględnemu i niemającemu litości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

antonimy:

miłosierny

Połączenia

niemiłosierny czyn; niemiłosierna kara; niemiłosierne słowa

Cytaty

Czytam o komunizmie wojennym, o niemiłosiernych rekwizycjach żywności po wsiach już w roku 1918.

źródło: NKJP: Paweł Jasienica: Pamiętnik z Rosji, Polityka, 2007-11-03

Tylko w minionym roku chiński produkt krajowy brutto wzrósł o 10 proc. m.in. dzięki dumpingowym cenom towarów na eksport i niemiłosiernemu wykorzystywaniu miejscowej siły roboczej.

źródło: NKJP: Rok Chińczyka, Polityka, 2006-02-04

W miejsce rzeczywistych sprawców podstawiano niekiedy osoby niewinne, zmuszając niemiłosiernym biciem, by się przyznały do kradzieży.

źródło: NKJP: Stanisław Milewski: Szemrane towarzystwo niegdysiejszej Warszawy, 2009

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierne	niemiłosierna
D.	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosiernej
C.	niemiłosiernemu	niemiłosiernemu	niemiłosiernemu	niemiłosiernemu	niemiłosiernej
B.	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosierny	niemiłosierne	niemiłosierną
N.	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosierną
Ms.	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernej
W.	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierne	niemiłosierna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	niemiłosierni	niemiłosierni	niemiłosierne	niemiłosierne
D.	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych
C.	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym
B.	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosierne
N.	niemiłosiernymi	niemiłosiernymi	niemiłosiernymi	niemiłosiernymi
Ms.	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych
W.	niemiłosierni	niemiłosierni	niemiłosierne	niemiłosierne

2. mróz

Definicja

taki, który ze względu na swoje natężenie jest bardzo przykry dla kogoś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:

nielitościwy

Połączenia

niemiłosierny hałas, mróz, ścisk, tłok, upał, smród, żar; niemiłosierna spiekota, susza; niemiłosierne swędzenie

Cytaty

	Popatrzyła na fotosy i po chwili ruszyła dalej, ale upał był tak niemiłosierny, że odeszła ją ochota na spacer po mieście. źródło: NKJP: Tomasz Mirkowicz: Pielgrzymka do Ziemi Świętej Egiptu, 1999
	Drzwi otworzyły się z niemiłosiernym skrzypieniem przerdzewiałych zawiasów. źródło: NKJP: Andrzej Sarwa: Strzyga, 2006
	Wronek wylewał ze słoika breję na wycieraczkę przed mieszkaniem Trzynachy. Smród był niemiłosierny. źródło: NKJP: Jarosław Maślanek: Haszyszopenki, 2008
	Błocko wokół niemiłosierne, gdzieniegdzie ułożono kładki z desek, żeby nie taplać się w gęstej mazi. źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1998
	Ponad trzysta osób w podniosłym stanie ducha i niemiłosiernym tłoku dzieliło się wrażeniami o demonstrowanych dziełach. źródło: NKJP: Anna Żebrowska: Rosyjscy artyści bezkarnie łamią monopol spirytusowy państwa, Gazeta Wyborcza, 1997-07-23

Odmiana

część mowy: przymiotnik

Stopień równy

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierne	niemiłosierna
D.	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosiernej
C.	niemiłosiernemu	niemiłosiernemu	niemiłosiernemu	niemiłosiernemu	niemiłosiernej
B.	niemiłosiernego	niemiłosiernego	niemiłosierny	niemiłosierne	niemiłosierną
N.	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosierną
Ms.	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernej
W.	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierny	niemiłosierne	niemiłosierna

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	niemiłosierni	niemiłosierni	niemiłosierne	niemiłosierne
D.	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych
C.	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym	niemiłosiernym
B.	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosierne
N.	niemiłosiernymi	niemiłosiernymi	niemiłosiernymi	niemiłosiernymi
Ms.	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych	niemiłosiernych
W.	niemiłosierni	niemiłosierni	niemiłosierne	niemiłosierne

Data ostatniej modyfikacji: 17.03.2014