Chronologizacja
Pochodzenie
fr. méditer
z łac. meditor 'rozmyślam, dumam (nad czymś)'
1. nad swoim losem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka
Połączenia
- medytować nad ekwipunkiem, nad losem, nad osobliwościami natury ludzkiej, nad jakąś sprawą, nad swoim życiem, nad wyborem czegoś
Cytaty
|
Długo medytowałem nad swoją sytuacją i postanowiłem nie zgodzić się na śmierć. To znaczy nie poddawać się jej. źródło: NKJP: Kazimierz Kutz: Piąta strona świata, 2010 |
|
|
Czas spojrzeć prawdzie w oczy i zacząć medytować, w jaki sposób skorygować to, coście uczynili. źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002 |
|
|
Nie medytowała o tym, czy po jej życiu doczesnym będzie tylko pustka, czy też jej świadomość będzie istnieć w Kosmosie. […] Podjęła decyzję o kresie egzystencji. źródło: NKJP: Józef Kozielecki: Zbrodnia, 2003 |
|
|
[...] z niezbyt tęgą miną spojrzał na przewód. „Dokąd on mnie zaprowadzi?” - medytował. źródło: NKJP: Adam Bahdaj: Wakacje z duchami, 1962 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
medytuję |
medytujemy |
|||
| 2 os. |
medytujesz |
medytujecie |
|||
| 3 os. |
medytuje |
medytują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
medytowałem +(e)m medytował |
medytowałam +(e)m medytowała |
medytowałom +(e)m medytowało |
medytowaliśmy +(e)śmy medytowali |
medytowałyśmy +(e)śmy medytowały |
| 2 os. |
medytowałeś +(e)ś medytował |
medytowałaś +(e)ś medytowała |
medytowałoś +(e)ś medytowało |
medytowaliście +(e)ście medytowali |
medytowałyście +(e)ście medytowały |
| 3 os. |
medytował |
medytowała |
medytowało |
medytowali |
medytowały |
bezosobnik: medytowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę medytował będę medytować |
będę medytowała będę medytować |
będę medytowało będę medytować |
będziemy medytowali będziemy medytować |
będziemy medytowały będziemy medytować |
| 2 os. |
będziesz medytował będziesz medytować |
będziesz medytowała będziesz medytować |
będziesz medytowało będziesz medytować |
będziecie medytowali będziecie medytować |
będziecie medytowały będziecie medytować |
| 3 os. |
będzie medytował będzie medytować |
będzie medytowała będzie medytować |
będzie medytowało będzie medytować |
będą medytowali będą medytować |
będą medytowały będą medytować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
medytujmy |
|
| 2 os. |
medytuj |
medytujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
medytowałbym bym medytował |
medytowałabym bym medytowała |
medytowałobym bym medytowało |
medytowalibyśmy byśmy medytowali |
medytowałybyśmy byśmy medytowały |
| 2 os. |
medytowałbyś byś medytował |
medytowałabyś byś medytowała |
medytowałobyś byś medytowało |
medytowalibyście byście medytowali |
medytowałybyście byście medytowały |
| 3 os. |
medytowałby by medytował |
medytowałaby by medytowała |
medytowałoby by medytowało |
medytowaliby by medytowali |
medytowałyby by medytowały |
bezosobnik: medytowano by
bezokolicznik: medytować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
medytując
gerundium: medytowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | medytowanie |
medytowania |
| D. | medytowania |
medytowań |
| C. | medytowaniu |
medytowaniom |
| B. | medytowanie |
medytowania |
| N. | medytowaniem |
medytowaniami |
| Ms. | medytowaniu |
medytowaniach |
| W. | medytowanie |
medytowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: medytujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | medytujący |
medytujący |
medytujący |
medytujące |
medytująca |
| D. | medytującego |
medytującego |
medytującego |
medytującego |
medytującej |
| C. | medytującemu |
medytującemu |
medytującemu |
medytującemu |
medytującej |
| B. | medytującego |
medytującego |
medytujący |
medytujące |
medytującą |
| N. | medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującą |
| Ms. | medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | medytujący |
medytujący |
medytujące |
medytujące |
| D. | medytujących |
medytujących |
medytujących |
medytujących |
| C. | medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującym |
| B. | medytujących |
medytujących |
medytujących |
medytujące |
| N. | medytującymi |
medytującymi |
medytującymi |
medytującymi |
| Ms. | medytujących |
medytujących |
medytujących |
medytujących |
Składnia
| Rzosobowy | + | medytować | + |
nad CZYM
|
| Rzosobowy | + | medytować | + |
ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
|
2. w klasztorze
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka
Połączenia
- medytować w klasztorach
- medytować codziennie
- pościć i medytować, studiować Biblię i medytować
Cytaty
|
[...] wiele czasu spędził w Indiach, studiując tamtejszą religię i kulturę. […] Owinięty w zwiewne szaty, zasiadał na schodach świątyń, medytując godzinami. źródło: NKJP: Maria Nurowska: Powrót do Lwowa, 2008 |
|
|
[...] medytował w tybetańskim klasztorze, gdzie mnisi oraz przydzielony mistrz wtajemniczali go w bardzo już zaawansowane tajniki pracy z energiami. źródło: NKJP: Agata Markowicz: Przewrócę świat do góry nogami, Dziennik Zachodni, 2006-09-15 |
|
|
Przez następny tydzień pościł i medytował, a w wigilię św. Wawrzyńca (9 sierpnia) uzyskał zgodę przełożonych na publiczne biczowanie się w refektarzu. źródło: NKJP: Zbigniew Mikołejko: Żywoty świętych poprawione, 2000 |
|
|
[...] jaźń medytującego nie może być skoncentrowana ani na jego wnętrzu, ani na tym, co zewnętrzne. Na czym ma być więc skoncentrowana? Musi być wszędzie i nigdzie. źródło: NKJP: Agnieszka Kozyra: Filozofia zen, 2004 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
medytuję |
medytujemy |
|||
| 2 os. |
medytujesz |
medytujecie |
|||
| 3 os. |
medytuje |
medytują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
medytowałem +(e)m medytował |
medytowałam +(e)m medytowała |
medytowałom +(e)m medytowało |
medytowaliśmy +(e)śmy medytowali |
medytowałyśmy +(e)śmy medytowały |
| 2 os. |
medytowałeś +(e)ś medytował |
medytowałaś +(e)ś medytowała |
medytowałoś +(e)ś medytowało |
medytowaliście +(e)ście medytowali |
medytowałyście +(e)ście medytowały |
| 3 os. |
medytował |
medytowała |
medytowało |
medytowali |
medytowały |
bezosobnik: medytowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę medytował będę medytować |
będę medytowała będę medytować |
będę medytowało będę medytować |
będziemy medytowali będziemy medytować |
będziemy medytowały będziemy medytować |
| 2 os. |
będziesz medytował będziesz medytować |
będziesz medytowała będziesz medytować |
będziesz medytowało będziesz medytować |
będziecie medytowali będziecie medytować |
będziecie medytowały będziecie medytować |
| 3 os. |
będzie medytował będzie medytować |
będzie medytowała będzie medytować |
będzie medytowało będzie medytować |
będą medytowali będą medytować |
będą medytowały będą medytować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
medytujmy |
|
| 2 os. |
medytuj |
medytujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
medytowałbym bym medytował |
medytowałabym bym medytowała |
medytowałobym bym medytowało |
medytowalibyśmy byśmy medytowali |
medytowałybyśmy byśmy medytowały |
| 2 os. |
medytowałbyś byś medytował |
medytowałabyś byś medytowała |
medytowałobyś byś medytowało |
medytowalibyście byście medytowali |
medytowałybyście byście medytowały |
| 3 os. |
medytowałby by medytował |
medytowałaby by medytowała |
medytowałoby by medytowało |
medytowaliby by medytowali |
medytowałyby by medytowały |
bezosobnik: medytowano by
bezokolicznik: medytować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
medytując
gerundium: medytowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | medytowanie |
medytowania |
| D. | medytowania |
medytowań |
| C. | medytowaniu |
medytowaniom |
| B. | medytowanie |
medytowania |
| N. | medytowaniem |
medytowaniami |
| Ms. | medytowaniu |
medytowaniach |
| W. | medytowanie |
medytowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: medytujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | medytujący |
medytujący |
medytujący |
medytujące |
medytująca |
| D. | medytującego |
medytującego |
medytującego |
medytującego |
medytującej |
| C. | medytującemu |
medytującemu |
medytującemu |
medytującemu |
medytującej |
| B. | medytującego |
medytującego |
medytujący |
medytujące |
medytującą |
| N. | medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującą |
| Ms. | medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | medytujący |
medytujący |
medytujące |
medytujące |
| D. | medytujących |
medytujących |
medytujących |
medytujących |
| C. | medytującym |
medytującym |
medytującym |
medytującym |
| B. | medytujących |
medytujących |
medytujących |
medytujące |
| N. | medytującymi |
medytującymi |
medytującymi |
medytującymi |
| Ms. | medytujących |
medytujących |
medytujących |
medytujących |
Składnia
| Rzosobowy | + | medytować | + |
|