UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przywiązywać się

Chronologizacja

1 połowa XVII w., Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przywiązuję się
przywiązujemy się
2 os. przywiązujesz się
przywiązujecie się
3 os. przywiązuje się
przywiązują się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przywiązywałem się
+(e)m się przywiązywał
przywiązywałam się
+(e)m się przywiązywała
przywiązywałom się
+(e)m się przywiązywało
przywiązywaliśmy się
+(e)śmy się przywiązywali
przywiązywałyśmy się
+(e)śmy się przywiązywały
2 os. przywiązywałeś się
+(e)ś się przywiązywał
przywiązywałaś się
+(e)ś się przywiązywała
przywiązywałoś się
+(e)ś się przywiązywało
przywiązywaliście się
+(e)ście się przywiązywali
przywiązywałyście się
+(e)ście się przywiązywały
3 os. przywiązywał się
przywiązywała się
przywiązywało się
przywiązywali się
przywiązywały się

bezosobnik: przywiązywano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się przywiązywał
będę się przywiązywać
będę się przywiązywała
będę się przywiązywać
będę się przywiązywało
będę się przywiązywać
będziemy się przywiązywali
będziemy się przywiązywać
będziemy się przywiązywały
będziemy się przywiązywać
2 os. będziesz się przywiązywał
będziesz się przywiązywać
będziesz się przywiązywała
będziesz się przywiązywać
będziesz się przywiązywało
będziesz się przywiązywać
będziecie się przywiązywali
będziecie się przywiązywać
będziecie się przywiązywały
będziecie się przywiązywać
3 os. będzie się przywiązywał
będzie się przywiązywać
będzie się przywiązywała
będzie się przywiązywać
będzie się przywiązywało
będzie się przywiązywać
będą się przywiązywali
będą się przywiązywać
będą się przywiązywały
będą się przywiązywać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przywiązujmy się
2 os. przywiązuj się
przywiązujcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przywiązywałbym się
bym się przywiązywał
przywiązywałabym się
bym się przywiązywała
przywiązywałobym się
bym się przywiązywało
przywiązywalibyśmy się
byśmy się przywiązywali
przywiązywałybyśmy się
byśmy się przywiązywały
2 os. przywiązywałbyś się
byś się przywiązywał
przywiązywałabyś się
byś się przywiązywała
przywiązywałobyś się
byś się przywiązywało
przywiązywalibyście się
byście się przywiązywali
przywiązywałybyście się
byście się przywiązywały
3 os. przywiązywałby się
by się przywiązywał
przywiązywałaby się
by się przywiązywała
przywiązywałoby się
by się przywiązywało
przywiązywaliby się
by się przywiązywali
przywiązywałyby się
by się przywiązywały

bezosobnik: przywiązywano by się

bezokolicznik: przywiązywać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: przywiązując się

gerundium: przywiązywanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przywiązywanie się
przywiązywania się
D. przywiązywania się
przywiązywań się
C. przywiązywaniu się
przywiązywaniom się
B. przywiązywanie się
przywiązywania się
N. przywiązywaniem się
przywiązywaniami się
Ms. przywiązywaniu się
przywiązywaniach się
W. przywiązywanie się
przywiązywania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: przywiązujący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przywiązujący się
przywiązujący się
przywiązujący się
przywiązujące się
przywiązująca się
D. przywiązującego się
przywiązującego się
przywiązującego się
przywiązującego się
przywiązującej się
C. przywiązującemu się
przywiązującemu się
przywiązującemu się
przywiązującemu się
przywiązującej się
B. przywiązującego się
przywiązującego się
przywiązujący się
przywiązujące się
przywiązującą się
N. przywiązującym się
przywiązującym się
przywiązującym się
przywiązującym się
przywiązującą się
Ms. przywiązującym się
przywiązującym się
przywiązującym się
przywiązującym się
przywiązującej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przywiązujący się
przywiązujący się
przywiązujące się
przywiązujące się
D. przywiązujących się
przywiązujących się
przywiązujących się
przywiązujących się
C. przywiązującym się
przywiązującym się
przywiązującym się
przywiązującym się
B. przywiązujących się
przywiązujących się
przywiązujących się
przywiązujące się
N. przywiązującymi się
przywiązującymi się
przywiązującymi się
przywiązującymi się
Ms. przywiązujących się
przywiązujących się
przywiązujących się
przywiązujących się

odpowiednik aspektowy: przywiązać się

Pochodzenie

Zob. wiązać

1. samemu liną

Definicja

oplatając się samemu sznurem lub czymś podobnym, przytwierdzać się do czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

antonimy:  odwiązywać się

Połączenia

  • przywiązywać się liną

Cytaty

Malczewski gorączkowo przywiązuje się resztkami liny do haka.

źródło: NKJP: Stanisław Zieliński: W stronę Pysznej, 2008

Przy największych pochyłościach robotnicy musieli przywiązywać się linami, bo na sztucznej nawierzchni nie można ustać.

źródło: NKJP: (BH): Włoski igelit, Dziennik Polski, 2005-10-03

Nie pomoże wosk ani przywiązywanie się do masztu. Jest w tej muzyce coś, co sprawia, że nie można się jej oprzeć.

źródło: NKJP: Agnieszka Szumińska: Sade miłość silniejsza od dumy, Cosmopolitan, 2001

Składnia

bez ograniczeń + przywiązywać się +
(CZYM) + (do CZEGO)

2. nawzajem liną

Definicja

oplatając się nawzajem sznurem lub czymś podobnym, przytwierdzać się jeden do drugiego lub wzajemnie do jakichś rzeczy

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wiązać się, związywać się

Cytaty

[...] poławiacze przywiązują się do siebie linami, aby nie zostać porwanymi przez zdradliwe morskie prądy [...].

źródło: Janusz Hochleitner (red.): Bursztyn jako stymulator turystyki kulturowej, 2009 (izabela-lewandowska.pl)

Byli już u nas tacy, co lubili przywiązywać się nawzajem do łóżka albo czegoś tam jeszcze, może pójdziecie tą drogą.

źródło: Marcin Muth: RzKŚ odc.28 – Krzyżacy, 2010-08-11 (niedoczytania.pl)

Żołnierze na warcie przywiązywali się wzajemnie do krzeseł i pozostawali tak unieruchomieni na całe godziny.

źródło: Andrzej Dworak: Bundeswehra, czyli krajobraz po ciężkiej bitwie, 2017-05-05 (plus.polskatimes.pl)

Składnia

Rzpl + przywiązywać się +
(CZYM) + (do KOGO/CZEGO)

3. do kogoś

Definicja

pod wpływem dłuższego kontaktu z kimś lub czymś przyzwyczajać się do niego tak, że nie będzie się chciało tego kontaktu przerywać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • dzieci, ludzie; koty, psy, zwierzęta przywiązują się do czegoś
  • przywiązywać się do opiekuna, do właściciela; do miejsca, do rzeczy
  • (nie) przywiązywać się do kogoś zbytnio
  • (nie) należy przywiązywać się do czegoś

Cytaty

Wszelkie twierdzenia, że koty nie przywiązują się do opiekunów, są nieprawdziwe, wynikają właśnie z tego, iż zwierzę nie z własnej winy gubi się i potem nie umie odnaleźć drogi powrotnej do domu.

źródło: NKJP: Hanna Jurczak-Gucwińska: Zwierzęta w moim domu, 1975

Nie przywiązuję się do miejsc, jestem w ciągłej podróży, dlatego też nie zbieram pamiątek [...].

źródło: NKJP: (BP): Wieczór z pamiątkami, Dziennik Polski, 2006-03-28

Nie należy się zbytnio przywiązywać do swoich lokat tylko dlatego, że lubimy jakąś spółkę, mamy do niej stosunek emocjonalny; „ślubu” z portfelem inwestycyjnym nie bierzemy [...].

źródło: NKJP: Jan M. Fijor: Kiedy kupić, kiedy sprzedać, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2000-03-14

Składnia

bez ograniczeń + przywiązywać się +
do KOGO/CZEGO

4. do siebie wzajemnie

Definicja

pod wpływem dłuższego kontaktu przyzwyczajać się do siebie nawzajem tak, że nie będzie się chciało tego kontaktu przerywać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zżywać się

Połączenia

  • przywiązywać się do siebie

Cytaty

Okazuje się, że bliźniaki przywiązują się do siebie już w łonie matki. Jeśli jedno umiera, drugie całe życie odczuwa tę stratę [...].

źródło: NKJP: Ewa Piłat: Ja razy dwa, Dziennik Polski, 2005-10-07

Najczęściej, jeśli już zostaje podjęta decyzja o wspólnym życiu, to tacy [starsi] ludzie przywiązują się do siebie i stają się niczym „papużki nierozłączki”.

źródło: NKJP: Beata Sypuła: Podróż w głąb siebie, Dziennik Zachodni, 2005-05-17

Niektóre dzieci leczą się w [...] poradni przez wiele lat i wzajemnie się do siebie przywiązujemy.

źródło: NKJP: Małgorzata Iskra: Niech serduszko pika, Gazeta Krakowska, 2005-10-27

Składnia

Rzpl + przywiązywać się +
do KOGO
Data ostatniej modyfikacji: 07.11.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json