UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

parasolka

Chronologizacja

SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Od: parasol

1. w ręku

Definicja

mały parasol damski lub dziecięcy

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie ozdoby i dodatki

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  osłona

Połączenia

  • damska; chińska, japońska; automatyczna, składana; plażowa; mała; biała, czarna, czerwona, ...; kolorowa; połamana; otwarta, rozpostarta, zwinięta, złożona parasolka
  • parasolka w ręku
  • parasolki i kapelusze; torba i parasolka, torebka i parasolka
  • cień; koniec parasolki
  • rączka do parasolki, od parasolki
  • stojak na parasolki
  • dama, kobieta, pani, panienka z parasolką
  • trzymać nad kimś; otworzyć/otwierać, rozłożyć, rozpiąć, składać; gubić, zgubić parasolkę
  • osłonić/osłaniać kogoś; wywijać parasolką
  • schować się (przed słońcem) pod parasolkę
  • chodzić, spacerować z parasolką

Cytaty

Niosła nad sobą tę rozpostartą parasolkę, chociaż ledwo mżyło, a w pewnej chwili powiedziała: - Wejdź pod parasolkę, bo zmokniesz. - I wychylając się spod tej parasolki: - Bliżej chodź. Pada ci na ramię.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Widnokrąg, 1996

[...] panie wachlowały się chusteczkami i osłaniały parasolkami od palącego słońca [...].

źródło: NKJP: Jacek Dehnel: Lala, 2006

Do mieszkania wtargnęła rozindyczona kobieta, czerwona z gniewu, agresywnie wymachując parasolką.

źródło: NKJP: Tadeusz Kwiatkowski: Panopticum, 1995

Na przydymionym skrawku mignął czubek bucika. Kraniec koronkowej sukni. Biała dłoń trzymająca parasolkę z rogową rączką.

źródło: NKJP: Stefan Chwin: Hanneman, 1995

[...] jechałem z przepisową prędkością jedną z ulic, gdy wtem zza drzewa wypadła nieznana mi kobieta, najwyraźniej z zamiarem rzucenia się pod koła. Zdołałem ją ocalić nagłym skrętem kierownicy, ona jednak, zamiast podziękować, zaczęła mi wygrażać parasolką i rzucać słowami powszechnie uznawanymi za obraźliwe.

źródło: NKJP: Monika Piątkowska, Leszek Talko: Talki w wielkim świecie, 2002

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. parasolka
parasolki
D. parasolki
parasolek
C. parasolce
parasolkom
B. parasolkę
parasolki
N. parasolką
parasolkami
Ms. parasolce
parasolkach
W. parasolko
parasolki

2. kawiarniana

Definicja

parasol mocowany na stolikach w kawiarni, chroniący przed słońcem lub deszczem

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny rozrywka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  parasol
hiperonimy:  osłona

Połączenia

  • parasolki i stoliki
  • stoliki, tarasy z parasolkami
  • siedzieć pod parasolkami

Cytaty

- Obok szkoły mamy zamiar zorganizować coś w rodzaju niewielkiej kawiarenki. Przy sprzyjającej pogodzie uczniowie mieliby możliwość wyjść na zewnątrz, posiedzieć przy stolikach z parasolkami, kulturalnie spędzić wolny od nauki czas - mówi dyrektor Ogar.

źródło: NKJP: (ALG): Studium od września, ogródek na wiosnę, Dziennik Polski, 2000-02-14

Nie mam nic przeciwko kawiarnianym parasolkom, ale, zdaje się, popadliśmy w Tarnowie w przesadę [...]. Owszem, parasolki mogą być, ale małe, estetyczne, nie przytłaczające.

źródło: NKJP: Szmaciana architektura, Dziennik Polski, 2000-07-05

Przed sklepem wystawiła parasolki i stoliki, w środku białe kafelki i terakota.

źródło: NKJP: Anna Fostakowska: Na krechę, 1997-12-02

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. parasolka
parasolki
D. parasolki
parasolek
C. parasolce
parasolkom
B. parasolkę
parasolki
N. parasolką
parasolkami
Ms. parasolce
parasolkach
W. parasolko
parasolki

3. do deseru

Definicja

rzecz przypominająca miniaturową parasolkę przeciwsłoneczną, używana do ozdabiania drinków i deserów

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie miejsca, osoby, przedmioty, sytuacje związane z jedzeniem

Połączenia

  • papierowa; maleńka, miniaturowa; śmieszna parasolka
  • drinki, napoje z parasolką

Cytaty

Basia pije szampana i kołysząc się, opowiada, [...] że jakby mogła, toby chciała leżeć na Bahamach i popijać te zimne drinki z maleńkimi parasolkami.

źródło: NKJP: Sławomir Shuty: Zwał, 2004

Janik podprowadził ich do szwedzkiego stołu, przyniósł Jolce niebieskie curacao z czerwoną parasolką i zieloną czereśnią, a ze Szprycerem wypił bruderszaft.

źródło: NKJP: Ariadna Lewańska: Sonata dla Natalii, 1965

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. parasolka
parasolki
D. parasolki
parasolek
C. parasolce
parasolkom
B. parasolkę
parasolki
N. parasolką
parasolkami
Ms. parasolce
parasolkach
W. parasolko
parasolki
Data ostatniej modyfikacji: 20.12.2009
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj