UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

leźć

Chronologizacja

1407, SStp
Inne znaczenie: 'czołgać się, pełzać'

Pochodzenie

psł. *lězti 'pełzać, posuwać się powoli, z trudem, wlec się'

1. przed siebie

Definicja

iść niemrawo lub z trudem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Cytaty

	Leźliśmy prawie na czworakach. źródło: NKJP: Andrzej Stasiuk: Biały kruk, 1995
	Teraz lazł bez niczego przed siebie, niczym się nie przejmując. źródło: NKJP: Wiesław Dymny: Opowiadania zwykłe, 1997
	Przez folwarczny dziedziniec, zataczając się, lezie mały czarny kociak. źródło: NKJP: Jacek Hugo-bader: Reportaż, Gazeta Wyborcza, 1994-12-23
	[...] dwie godziny lezie na ósme piętro, bo ma stracha do windy wsiadać. źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Powrót do Breitenheide, 1998

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	lezę	leziemy
2 os.	leziesz	leziecie
3 os.	lezie	lezą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	lazłem +(e)m lazł	lazłam +(e)m lazła	lazłom +(e)m lazło	leźliśmy +(e)śmy leźli	lazłyśmy +(e)śmy lazły
2 os.	lazłeś +(e)ś lazł	lazłaś +(e)ś lazła	lazłoś +(e)ś lazło	leźliście +(e)ście leźli	lazłyście +(e)ście lazły
3 os.	lazł	lazła	lazło	leźli	lazły

bezosobnik: leziono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę lazł będę leźć	będę lazła będę leźć	będę lazło będę leźć	będziemy leźli będziemy leźć	będziemy lazły będziemy leźć
2 os.	będziesz lazł będziesz leźć	będziesz lazła będziesz leźć	będziesz lazło będziesz leźć	będziecie leźli będziecie leźć	będziecie lazły będziecie leźć
3 os.	będzie lazł będzie leźć	będzie lazła będzie leźć	będzie lazło będzie leźć	będą leźli będą leźć	będą lazły będą leźć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		leźmy
2 os.	leź	leźcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	lazłbym bym lazł	lazłabym bym lazła	lazłobym bym lazło	leźlibyśmy byśmy leźli	lazłybyśmy byśmy lazły
2 os.	lazłbyś byś lazł	lazłabyś byś lazła	lazłobyś byś lazło	leźlibyście byście leźli	lazłybyście byście lazły
3 os.	lazłby by lazł	lazłaby by lazła	lazłoby by lazło	leźliby by leźli	lazłyby by lazły

bezosobnik: leziono by

bezokolicznik: leźć

imiesłów przysłówkowy współczesny: leząc

gerundium: lezienie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	lezienie	lezienia
D.	lezienia	lezień
C.	lezieniu	lezieniom
B.	lezienie	lezienia
N.	lezieniem	lezieniami
Ms.	lezieniu	lezieniach
W.	lezienie	lezienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: lezący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	lezący	lezący	lezący	lezące	leząca
D.	lezącego	lezącego	lezącego	lezącego	lezącej
C.	lezącemu	lezącemu	lezącemu	lezącemu	lezącej
B.	lezącego	lezącego	lezący	lezące	lezącą
N.	lezącym	lezącym	lezącym	lezącym	lezącą
Ms.	lezącym	lezącym	lezącym	lezącym	lezącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	lezący	lezący	lezące	lezące
D.	lezących	lezących	lezących	lezących
C.	lezącym	lezącym	lezącym	lezącym
B.	lezących	lezących	lezących	lezące
N.	lezącymi	lezącymi	lezącymi	lezącymi
Ms.	lezących	lezących	lezących	lezących

Składnia

Rz_żywotny

leźć

(GDZIE)

2. gdzie nie proszą

Definicja

iść dokądś, gdzie się nie jest pożądanym lub bez potrzeby

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

gdzie leziesz?!

Cytaty

- Odsuń się od sztachet! Po co tam leziesz? - krzyczała jakaś kobieta.

źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Gdy owoc dojrzewa, 1958

Bobry czytać nie umieją i, obiektywnie, lezą w szkodę.

źródło: NKJP: Dariusz Kuziak: Płakać jak bóbr, Tygodnik Siedlecki, 2009-12-09

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	lezę	leziemy
2 os.	leziesz	leziecie
3 os.	lezie	lezą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	lazłem +(e)m lazł	lazłam +(e)m lazła	lazłom +(e)m lazło	leźliśmy +(e)śmy leźli	lazłyśmy +(e)śmy lazły
2 os.	lazłeś +(e)ś lazł	lazłaś +(e)ś lazła	lazłoś +(e)ś lazło	leźliście +(e)ście leźli	lazłyście +(e)ście lazły
3 os.	lazł	lazła	lazło	leźli	lazły

bezosobnik: leziono

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę lazł będę leźć	będę lazła będę leźć	będę lazło będę leźć	będziemy leźli będziemy leźć	będziemy lazły będziemy leźć
2 os.	będziesz lazł będziesz leźć	będziesz lazła będziesz leźć	będziesz lazło będziesz leźć	będziecie leźli będziecie leźć	będziecie lazły będziecie leźć
3 os.	będzie lazł będzie leźć	będzie lazła będzie leźć	będzie lazło będzie leźć	będą leźli będą leźć	będą lazły będą leźć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		leźmy
2 os.	leź	leźcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	lazłbym bym lazł	lazłabym bym lazła	lazłobym bym lazło	leźlibyśmy byśmy leźli	lazłybyśmy byśmy lazły
2 os.	lazłbyś byś lazł	lazłabyś byś lazła	lazłobyś byś lazło	leźlibyście byście leźli	lazłybyście byście lazły
3 os.	lazłby by lazł	lazłaby by lazła	lazłoby by lazło	leźliby by leźli	lazłyby by lazły

bezosobnik: leziono by

bezokolicznik: leźć

imiesłów przysłówkowy współczesny: leząc

gerundium: lezienie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	lezienie	lezienia
D.	lezienia	lezień
C.	lezieniu	lezieniom
B.	lezienie	lezienia
N.	lezieniem	lezieniami
Ms.	lezieniu	lezieniach
W.	lezienie	lezienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: lezący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	lezący	lezący	lezący	lezące	leząca
D.	lezącego	lezącego	lezącego	lezącego	lezącej
C.	lezącemu	lezącemu	lezącemu	lezącemu	lezącej
B.	lezącego	lezącego	lezący	lezące	lezącą
N.	lezącym	lezącym	lezącym	lezącym	lezącą
Ms.	lezącym	lezącym	lezącym	lezącym	lezącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	lezący	lezący	lezące	lezące
D.	lezących	lezących	lezących	lezących
C.	lezącym	lezącym	lezącym	lezącym
B.	lezących	lezących	lezących	lezące
N.	lezącymi	lezącymi	lezącymi	lezącymi
Ms.	lezących	lezących	lezących	lezących

Składnia

Rz_żywotny

leźć

DOKĄD

Frazeologizmy

ktoś pcha się do łóżka komuś
ktoś lezie do łóżka komuś

Data ostatniej modyfikacji: 24.06.2025