UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

sąsiadować

Chronologizacja

SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. sąsiad

1. przez ścianę

Definicja

mieszkać blisko kogoś

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka dom/inne miejsca zamieszkania i ich otoczenie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • sąsiadować z kimś o miedzę; przez ścianę; rzekę

Cytaty

[...] mieszkała za ścianą. Być może instynktownie chciałem naprawić pomyłkę, gdyż kierownictwo praktyk dbało, żeby piętra nie były koedukacyjne, tak że sąsiadowaliśmy niezupełnie legalnie, nie z naszej winy.

źródło: NKJP: Zbigniew Kruszyński: Na lądach i morzach : opisy i opowiadania, 1999

Krajowcy oraz sąsiadujący przez rzekę Mandżurowie stawili zacięty opór żywiołowej brutalności awanturników.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tajemnicza wyprawa Tomka, 1996

W obu pokoikach piętrzyły się stosy rekwizytów i trudno się było poruszać. W dodatku ściany były cienkie, przenikało przez nie niemal każde słowo. Niemniej to sąsiadowanie z panią Przybyłko-Potocką wydawało się Ewelinie bardzo interesujące.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy: piołun, 1993

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. sąsiaduję
sąsiadujemy
2 os. sąsiadujesz
sąsiadujecie
3 os. sąsiaduje
sąsiadują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. sąsiadowałem
+(e)m sąsiadował
sąsiadowałam
+(e)m sąsiadowała
sąsiadowałom
+(e)m sąsiadowało
sąsiadowaliśmy
+(e)śmy sąsiadowali
sąsiadowałyśmy
+(e)śmy sąsiadowały
2 os. sąsiadowałeś
+(e)ś sąsiadował
sąsiadowałaś
+(e)ś sąsiadowała
sąsiadowałoś
+(e)ś sąsiadowało
sąsiadowaliście
+(e)ście sąsiadowali
sąsiadowałyście
+(e)ście sąsiadowały
3 os. sąsiadował
sąsiadowała
sąsiadowało
sąsiadowali
sąsiadowały

bezosobnik: sąsiadowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę sąsiadował
będę sąsiadować
będę sąsiadowała
będę sąsiadować
będę sąsiadowało
będę sąsiadować
będziemy sąsiadowali
będziemy sąsiadować
będziemy sąsiadowały
będziemy sąsiadować
2 os. będziesz sąsiadował
będziesz sąsiadować
będziesz sąsiadowała
będziesz sąsiadować
będziesz sąsiadowało
będziesz sąsiadować
będziecie sąsiadowali
będziecie sąsiadować
będziecie sąsiadowały
będziecie sąsiadować
3 os. będzie sąsiadował
będzie sąsiadować
będzie sąsiadowała
będzie sąsiadować
będzie sąsiadowało
będzie sąsiadować
będą sąsiadowali
będą sąsiadować
będą sąsiadowały
będą sąsiadować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. sąsiadujmy
2 os. sąsiaduj
sąsiadujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. sąsiadowałbym
bym sąsiadował
sąsiadowałabym
bym sąsiadowała
sąsiadowałobym
bym sąsiadowało
sąsiadowalibyśmy
byśmy sąsiadowali
sąsiadowałybyśmy
byśmy sąsiadowały
2 os. sąsiadowałbyś
byś sąsiadował
sąsiadowałabyś
byś sąsiadowała
sąsiadowałobyś
byś sąsiadowało
sąsiadowalibyście
byście sąsiadowali
sąsiadowałybyście
byście sąsiadowały
3 os. sąsiadowałby
by sąsiadował
sąsiadowałaby
by sąsiadowała
sąsiadowałoby
by sąsiadowało
sąsiadowaliby
by sąsiadowali
sąsiadowałyby
by sąsiadowały

bezosobnik: sąsiadowano by

bezokolicznik: sąsiadować

imiesłów przysłówkowy współczesny: sąsiadując

gerundium: sąsiadowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. sąsiadowanie
sąsiadowania
D. sąsiadowania
sąsiadowań
C. sąsiadowaniu
sąsiadowaniom
B. sąsiadowanie
sąsiadowania
N. sąsiadowaniem
sąsiadowaniami
Ms. sąsiadowaniu
sąsiadowaniach
W. sąsiadowanie
sąsiadowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: sąsiadujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. sąsiadujący
sąsiadujący
sąsiadujący
sąsiadujące
sąsiadująca
D. sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadującej
C. sąsiadującemu
sąsiadującemu
sąsiadującemu
sąsiadującemu
sąsiadującej
B. sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadujący
sąsiadujące
sąsiadującą
N. sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującą
Ms. sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. sąsiadujący
sąsiadujący
sąsiadujące
sąsiadujące
D. sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
C. sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
B. sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujące
N. sąsiadującymi
sąsiadującymi
sąsiadującymi
sąsiadującymi
Ms. sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących

Składnia

bez ograniczeń + sąsiadować +
z KIM/CZYM + (o CO|przez CO)

2. przy stole

Definicja

siedzieć obok kogoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • sąsiadować z kimś przy stole, w ławce szkolnej

Cytaty

Winietki na stół są idealnym pomysłem. To one przyporządkowują danego gościa do jego miejsca przy stole. Oczywiście wszystko zależy od Was, kto będzie ze sobą sąsiadował.

źródło: Internet

To, że siedziałem obok amerykańskiego prezydenta, było prostym wynikiem decyzji o nieumieszczaniu w Polsce elementów tarczy - uważa prezydent i dodaje, że wolałby sąsiadować przy stole z prezydentem Rosji [...].

źródło: Internet: expressbydgoski.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. sąsiaduję
sąsiadujemy
2 os. sąsiadujesz
sąsiadujecie
3 os. sąsiaduje
sąsiadują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. sąsiadowałem
+(e)m sąsiadował
sąsiadowałam
+(e)m sąsiadowała
sąsiadowałom
+(e)m sąsiadowało
sąsiadowaliśmy
+(e)śmy sąsiadowali
sąsiadowałyśmy
+(e)śmy sąsiadowały
2 os. sąsiadowałeś
+(e)ś sąsiadował
sąsiadowałaś
+(e)ś sąsiadowała
sąsiadowałoś
+(e)ś sąsiadowało
sąsiadowaliście
+(e)ście sąsiadowali
sąsiadowałyście
+(e)ście sąsiadowały
3 os. sąsiadował
sąsiadowała
sąsiadowało
sąsiadowali
sąsiadowały

bezosobnik: sąsiadowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę sąsiadował
będę sąsiadować
będę sąsiadowała
będę sąsiadować
będę sąsiadowało
będę sąsiadować
będziemy sąsiadowali
będziemy sąsiadować
będziemy sąsiadowały
będziemy sąsiadować
2 os. będziesz sąsiadował
będziesz sąsiadować
będziesz sąsiadowała
będziesz sąsiadować
będziesz sąsiadowało
będziesz sąsiadować
będziecie sąsiadowali
będziecie sąsiadować
będziecie sąsiadowały
będziecie sąsiadować
3 os. będzie sąsiadował
będzie sąsiadować
będzie sąsiadowała
będzie sąsiadować
będzie sąsiadowało
będzie sąsiadować
będą sąsiadowali
będą sąsiadować
będą sąsiadowały
będą sąsiadować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. sąsiadujmy
2 os. sąsiaduj
sąsiadujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. sąsiadowałbym
bym sąsiadował
sąsiadowałabym
bym sąsiadowała
sąsiadowałobym
bym sąsiadowało
sąsiadowalibyśmy
byśmy sąsiadowali
sąsiadowałybyśmy
byśmy sąsiadowały
2 os. sąsiadowałbyś
byś sąsiadował
sąsiadowałabyś
byś sąsiadowała
sąsiadowałobyś
byś sąsiadowało
sąsiadowalibyście
byście sąsiadowali
sąsiadowałybyście
byście sąsiadowały
3 os. sąsiadowałby
by sąsiadował
sąsiadowałaby
by sąsiadowała
sąsiadowałoby
by sąsiadowało
sąsiadowaliby
by sąsiadowali
sąsiadowałyby
by sąsiadowały

bezosobnik: sąsiadowano by

bezokolicznik: sąsiadować

imiesłów przysłówkowy współczesny: sąsiadując

gerundium: sąsiadowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. sąsiadowanie
sąsiadowania
D. sąsiadowania
sąsiadowań
C. sąsiadowaniu
sąsiadowaniom
B. sąsiadowanie
sąsiadowania
N. sąsiadowaniem
sąsiadowaniami
Ms. sąsiadowaniu
sąsiadowaniach
W. sąsiadowanie
sąsiadowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: sąsiadujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. sąsiadujący
sąsiadujący
sąsiadujący
sąsiadujące
sąsiadująca
D. sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadującej
C. sąsiadującemu
sąsiadującemu
sąsiadującemu
sąsiadującemu
sąsiadującej
B. sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadujący
sąsiadujące
sąsiadującą
N. sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującą
Ms. sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. sąsiadujący
sąsiadujący
sąsiadujące
sąsiadujące
D. sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
C. sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
B. sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujące
N. sąsiadującymi
sąsiadującymi
sąsiadującymi
sąsiadującymi
Ms. sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących

Składnia

Rzosobowy + sąsiadować +
z KIM/CZYM + (GDZIE)

3. z ulicą

Definicja

być położonym blisko czegoś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Połączenia

  • sąsiadować z jadalnią, kuchnią, pokojem, salonem, sypialnią; bankiem, kasynem, kinem, kościołem; Czechami, Rosją, Słowacją...

Cytaty

Był tu ratusz i mnóstwo żydowskich sklepików, ale plac sąsiadował też z kościołem Bożego Ciała i klasztorem Bonifratrów.

źródło: NKJP: Małgorzata Kuźmińska, Michał Kuźmiński: Sekret Kroke, 2009

Szafy i regały w stylu średniowiecznej Hiszpanii sąsiadowały z kanapą i fotelami obitymi pstrą kwiecistą materią.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski, Gady, 2007

Pewnego wieczoru zobaczyłam szczura, który przechadzał się na podeście schodów między drzwiami sąsiadujących ze sobą mieszkań.

źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Kartki z białego zeszytu, 2008

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. sąsiaduję
sąsiadujemy
2 os. sąsiadujesz
sąsiadujecie
3 os. sąsiaduje
sąsiadują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. sąsiadowałem
+(e)m sąsiadował
sąsiadowałam
+(e)m sąsiadowała
sąsiadowałom
+(e)m sąsiadowało
sąsiadowaliśmy
+(e)śmy sąsiadowali
sąsiadowałyśmy
+(e)śmy sąsiadowały
2 os. sąsiadowałeś
+(e)ś sąsiadował
sąsiadowałaś
+(e)ś sąsiadowała
sąsiadowałoś
+(e)ś sąsiadowało
sąsiadowaliście
+(e)ście sąsiadowali
sąsiadowałyście
+(e)ście sąsiadowały
3 os. sąsiadował
sąsiadowała
sąsiadowało
sąsiadowali
sąsiadowały

bezosobnik: sąsiadowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę sąsiadował
będę sąsiadować
będę sąsiadowała
będę sąsiadować
będę sąsiadowało
będę sąsiadować
będziemy sąsiadowali
będziemy sąsiadować
będziemy sąsiadowały
będziemy sąsiadować
2 os. będziesz sąsiadował
będziesz sąsiadować
będziesz sąsiadowała
będziesz sąsiadować
będziesz sąsiadowało
będziesz sąsiadować
będziecie sąsiadowali
będziecie sąsiadować
będziecie sąsiadowały
będziecie sąsiadować
3 os. będzie sąsiadował
będzie sąsiadować
będzie sąsiadowała
będzie sąsiadować
będzie sąsiadowało
będzie sąsiadować
będą sąsiadowali
będą sąsiadować
będą sąsiadowały
będą sąsiadować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. sąsiadujmy
2 os. sąsiaduj
sąsiadujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. sąsiadowałbym
bym sąsiadował
sąsiadowałabym
bym sąsiadowała
sąsiadowałobym
bym sąsiadowało
sąsiadowalibyśmy
byśmy sąsiadowali
sąsiadowałybyśmy
byśmy sąsiadowały
2 os. sąsiadowałbyś
byś sąsiadował
sąsiadowałabyś
byś sąsiadowała
sąsiadowałobyś
byś sąsiadowało
sąsiadowalibyście
byście sąsiadowali
sąsiadowałybyście
byście sąsiadowały
3 os. sąsiadowałby
by sąsiadował
sąsiadowałaby
by sąsiadowała
sąsiadowałoby
by sąsiadowało
sąsiadowaliby
by sąsiadowali
sąsiadowałyby
by sąsiadowały

bezosobnik: sąsiadowano by

bezokolicznik: sąsiadować

imiesłów przysłówkowy współczesny: sąsiadując

gerundium: sąsiadowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. sąsiadowanie
sąsiadowania
D. sąsiadowania
sąsiadowań
C. sąsiadowaniu
sąsiadowaniom
B. sąsiadowanie
sąsiadowania
N. sąsiadowaniem
sąsiadowaniami
Ms. sąsiadowaniu
sąsiadowaniach
W. sąsiadowanie
sąsiadowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: sąsiadujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. sąsiadujący
sąsiadujący
sąsiadujący
sąsiadujące
sąsiadująca
D. sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadującej
C. sąsiadującemu
sąsiadującemu
sąsiadującemu
sąsiadującemu
sąsiadującej
B. sąsiadującego
sąsiadującego
sąsiadujący
sąsiadujące
sąsiadującą
N. sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującą
Ms. sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. sąsiadujący
sąsiadujący
sąsiadujące
sąsiadujące
D. sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
C. sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
sąsiadującym
B. sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujące
N. sąsiadującymi
sąsiadującymi
sąsiadującymi
sąsiadującymi
Ms. sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących
sąsiadujących

Składnia

bez ograniczeń + sąsiadować +
z CZYM
Data ostatniej modyfikacji: 17.03.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json