Chronologizacja
Na podstawie indeksu haseł
Pochodzenie
Zob. chylić
1. głowę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt
Połączenia
- wychylić głowę, rękę, tułów
- wychylić przez okno
- wychylić z gabinetu, z okna, z pokoju, z samochodu
- wychylić zza drzewa, zza krzaków
Cytaty
|
Chłopak wychylił z auta krótko ostrzyżoną głowę i rozpromienił się na widok Klofika. źródło: NKJP: Marek Krajewski, Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009 |
|
|
Zwabiona kurzą awanturą koza wychyliła rogaty łeb zza węgła. źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005 |
|
|
Potem odetchnął głęboko i nie mówiąc nic do nikogo, podszedł do okna, otworzył je i wychylił głowę na letnie, wonne powietrze. źródło: NKJP: Zofia Kossak: Błogosławiona wina, 1953 |
|
|
W lustrze toaletki odbijało się łóżko, szafka nocna, fałda świeżo obleczonej kołdry, kształt nagiej stopy. To była jej własna stopa, wychylona poza kołdrę. źródło: NKJP: Andrzej Szczypiorski: Początek, 1986 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wychylę |
wychylimy |
|||
| 2 os. |
wychylisz |
wychylicie |
|||
| 3 os. |
wychyli |
wychylą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłem +(e)m wychylił |
wychyliłam +(e)m wychyliła |
wychyliłom +(e)m wychyliło |
wychyliliśmy +(e)śmy wychylili |
wychyliłyśmy +(e)śmy wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłeś +(e)ś wychylił |
wychyliłaś +(e)ś wychyliła |
wychyliłoś +(e)ś wychyliło |
wychyliliście +(e)ście wychylili |
wychyliłyście +(e)ście wychyliły |
| 3 os. |
wychylił |
wychyliła |
wychyliło |
wychylili |
wychyliły |
bezosobnik: wychylono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wychylmy |
|
| 2 os. |
wychyl |
wychylcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłbym bym wychylił |
wychyliłabym bym wychyliła |
wychyliłobym bym wychyliło |
wychylilibyśmy byśmy wychylili |
wychyliłybyśmy byśmy wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłbyś byś wychylił |
wychyliłabyś byś wychyliła |
wychyliłobyś byś wychyliło |
wychylilibyście byście wychylili |
wychyliłybyście byście wychyliły |
| 3 os. |
wychyliłby by wychylił |
wychyliłaby by wychyliła |
wychyliłoby by wychyliło |
wychyliliby by wychylili |
wychyliłyby by wychyliły |
bezosobnik: wychylono by
bezokolicznik: wychylić
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
wychyliwszy
gerundium: wychylenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wychylenie |
wychylenia |
| D. | wychylenia |
wychyleń |
| C. | wychyleniu |
wychyleniom |
| B. | wychylenie |
wychylenia |
| N. | wychyleniem |
wychyleniami |
| Ms. | wychyleniu |
wychyleniach |
| W. | wychylenie |
wychylenia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: wychylony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wychylony |
wychylony |
wychylony |
wychylone |
wychylona |
| D. | wychylonego |
wychylonego |
wychylonego |
wychylonego |
wychylonej |
| C. | wychylonemu |
wychylonemu |
wychylonemu |
wychylonemu |
wychylonej |
| B. | wychylonego |
wychylonego |
wychylony |
wychylone |
wychyloną |
| N. | wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychyloną |
| Ms. | wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychylonej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wychyleni |
wychyleni |
wychylone |
wychylone |
| D. | wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
| C. | wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
| B. | wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
wychylone |
| N. | wychylonymi |
wychylonymi |
wychylonymi |
wychylonymi |
| Ms. | wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
odpowiednik aspektowy: wychylać
Składnia
| Rzosobowy | + | wychylić | + |
CO +
(SKĄD)
|
2. kieliszek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem
Połączenia
- wychylić kieliszek, łyk, kubek, kufel, puchar, szklankę, zawartość czegoś
- wychylić jednym haustem
- wychylić błyskawicznie, duszkiem
Cytaty
|
Dał znak, żebym wychylił pierwszy kieliszek od razu, bo chce nalać drugi. źródło: NKJP: Jan Grzegorczyk: Chaszcze, 2009 |
|
|
Podeszła do Janki z kubkiem. Odliczyła do niego krople, dolała wody z dzbana stojącego na stoliku i gestem poleciła wypić. Janka posłusznie wychyliła kubek. źródło: NKJP: Beata Ostrowicka: Kraina kolorów: księga intryg, 1999 |
|
|
Alex wychylił kolejny łyk prosto z butelki. źródło: NKJP: Dawid Bieńkowski: Biało-czerwony, 2007 |
|
|
Był upał, więc poprosiła go, żeby usiadł i napił się wody z sokiem. Podziękował i duszkiem wychylił dwie szklanki. źródło: NKJP: Olga Tokarczuk: Prawiek i inne czasy, 1996 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wychylę |
wychylimy |
|||
| 2 os. |
wychylisz |
wychylicie |
|||
| 3 os. |
wychyli |
wychylą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłem +(e)m wychylił |
wychyliłam +(e)m wychyliła |
wychyliłom +(e)m wychyliło |
wychyliliśmy +(e)śmy wychylili |
wychyliłyśmy +(e)śmy wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłeś +(e)ś wychylił |
wychyliłaś +(e)ś wychyliła |
wychyliłoś +(e)ś wychyliło |
wychyliliście +(e)ście wychylili |
wychyliłyście +(e)ście wychyliły |
| 3 os. |
wychylił |
wychyliła |
wychyliło |
wychylili |
wychyliły |
bezosobnik: wychylono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wychylmy |
|
| 2 os. |
wychyl |
wychylcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłbym bym wychylił |
wychyliłabym bym wychyliła |
wychyliłobym bym wychyliło |
wychylilibyśmy byśmy wychylili |
wychyliłybyśmy byśmy wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłbyś byś wychylił |
wychyliłabyś byś wychyliła |
wychyliłobyś byś wychyliło |
wychylilibyście byście wychylili |
wychyliłybyście byście wychyliły |
| 3 os. |
wychyliłby by wychylił |
wychyliłaby by wychyliła |
wychyliłoby by wychyliło |
wychyliliby by wychylili |
wychyliłyby by wychyliły |
bezosobnik: wychylono by
bezokolicznik: wychylić
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
wychyliwszy
gerundium: wychylenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wychylenie |
wychylenia |
| D. | wychylenia |
wychyleń |
| C. | wychyleniu |
wychyleniom |
| B. | wychylenie |
wychylenia |
| N. | wychyleniem |
wychyleniami |
| Ms. | wychyleniu |
wychyleniach |
| W. | wychylenie |
wychylenia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: wychylony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wychylony |
wychylony |
wychylony |
wychylone |
wychylona |
| D. | wychylonego |
wychylonego |
wychylonego |
wychylonego |
wychylonej |
| C. | wychylonemu |
wychylonemu |
wychylonemu |
wychylonemu |
wychylonej |
| B. | wychylonego |
wychylonego |
wychylony |
wychylone |
wychyloną |
| N. | wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychyloną |
| Ms. | wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychylonej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wychyleni |
wychyleni |
wychylone |
wychylone |
| D. | wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
| C. | wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
wychylonym |
| B. | wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
wychylone |
| N. | wychylonymi |
wychylonymi |
wychylonymi |
wychylonymi |
| Ms. | wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
wychylonych |
odpowiednik aspektowy: wychylać
Składnia
| Rzosobowy | + | wychylić | + |
CO
|