Chronologizacja
Pochodzenie
Czasownik z przedrostkiem s- od dawnego (już st.pol.) chylać się < psł. *chyľati (sę) 'skłaniać się, opadać'.
Zob. chylić się.
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie
Połączenia
- schylać czoło, gałąź, głowę, tułów
- schylać do dołu
- schylać w ukłonie
- schylać nieco, nisko
Cytaty
|
Generałowa dostawała spazmów, wyrzucała pierścionek przez okno, wołała stróża, rozkazywała mu odszukać pierścionek, a potem patrzyła z okna, jak schyla swój gruby kark i bezskutecznie wytrzeszcza oczy. źródło: NKJP: Marek Ławrynowicz: Diabeł na dzwonnicy, 1996 |
|
|
Czuję się dziwnie, kiedy muszę schylać głowę, by spojrzeć jej w twarz. źródło: NKJP: Kamila Sławińska: Nowy Jork. Przewodnik niepraktyczny, 2008 |
|
|
Strasznie śmieszny był ten jego zwyczaj [...], jak chciał czegoś, przychodził, stawał koło człowieka [...], schylał łeb i z całej siły wbijał go, w co popadło: w czyjeś kolana, w brzuch, w biodro. źródło: NKJP: Zofia Chądzyńska: Przez ciebie, Drabie!, 1969 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
schylam |
schylamy |
|||
| 2 os. |
schylasz |
schylacie |
|||
| 3 os. |
schyla |
schylają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
schylałem +(e)m schylał |
schylałam +(e)m schylała |
schylałom +(e)m schylało |
schylaliśmy +(e)śmy schylali |
schylałyśmy +(e)śmy schylały |
| 2 os. |
schylałeś +(e)ś schylał |
schylałaś +(e)ś schylała |
schylałoś +(e)ś schylało |
schylaliście +(e)ście schylali |
schylałyście +(e)ście schylały |
| 3 os. |
schylał |
schylała |
schylało |
schylali |
schylały |
bezosobnik: schylano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę schylał będę schylać |
będę schylała będę schylać |
będę schylało będę schylać |
będziemy schylali będziemy schylać |
będziemy schylały będziemy schylać |
| 2 os. |
będziesz schylał będziesz schylać |
będziesz schylała będziesz schylać |
będziesz schylało będziesz schylać |
będziecie schylali będziecie schylać |
będziecie schylały będziecie schylać |
| 3 os. |
będzie schylał będzie schylać |
będzie schylała będzie schylać |
będzie schylało będzie schylać |
będą schylali będą schylać |
będą schylały będą schylać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
schylajmy |
|
| 2 os. |
schylaj |
schylajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
schylałbym bym schylał |
schylałabym bym schylała |
schylałobym bym schylało |
schylalibyśmy byśmy schylali |
schylałybyśmy byśmy schylały |
| 2 os. |
schylałbyś byś schylał |
schylałabyś byś schylała |
schylałobyś byś schylało |
schylalibyście byście schylali |
schylałybyście byście schylały |
| 3 os. |
schylałby by schylał |
schylałaby by schylała |
schylałoby by schylało |
schylaliby by schylali |
schylałyby by schylały |
bezosobnik: schylano by
bezokolicznik: schylać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
schylając
gerundium: schylanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | schylanie |
schylania |
| D. | schylania |
schylań |
| C. | schylaniu |
schylaniom |
| B. | schylanie |
schylania |
| N. | schylaniem |
schylaniami |
| Ms. | schylaniu |
schylaniach |
| W. | schylanie |
schylania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: schylający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | schylający |
schylający |
schylający |
schylające |
schylająca |
| D. | schylającego |
schylającego |
schylającego |
schylającego |
schylającej |
| C. | schylającemu |
schylającemu |
schylającemu |
schylającemu |
schylającej |
| B. | schylającego |
schylającego |
schylający |
schylające |
schylającą |
| N. | schylającym |
schylającym |
schylającym |
schylającym |
schylającą |
| Ms. | schylającym |
schylającym |
schylającym |
schylającym |
schylającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | schylający |
schylający |
schylające |
schylające |
| D. | schylających |
schylających |
schylających |
schylających |
| C. | schylającym |
schylającym |
schylającym |
schylającym |
| B. | schylających |
schylających |
schylających |
schylające |
| N. | schylającymi |
schylającymi |
schylającymi |
schylającymi |
| Ms. | schylających |
schylających |
schylających |
schylających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: schylany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | schylany |
schylany |
schylany |
schylane |
schylana |
| D. | schylanego |
schylanego |
schylanego |
schylanego |
schylanej |
| C. | schylanemu |
schylanemu |
schylanemu |
schylanemu |
schylanej |
| B. | schylanego |
schylanego |
schylany |
schylane |
schylaną |
| N. | schylanym |
schylanym |
schylanym |
schylanym |
schylaną |
| Ms. | schylanym |
schylanym |
schylanym |
schylanym |
schylanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | schylani |
schylani |
schylane |
schylane |
| D. | schylanych |
schylanych |
schylanych |
schylanych |
| C. | schylanym |
schylanym |
schylanym |
schylanym |
| B. | schylanych |
schylanych |
schylanych |
schylane |
| N. | schylanymi |
schylanymi |
schylanymi |
schylanymi |
| Ms. | schylanych |
schylanych |
schylanych |
schylanych |
odpowiednik aspektowy: schylić
Składnia
|
+ | schylać | + |
CO
|