Chronologizacja
Pochodzenie
Pochodny od kreślić
1. wyraz
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język pisanie
Połączenia
- podkreślać literę, wyraz, zdanie;
- podkreślać długopisem, ołówkiem, piórem
Cytaty
|
Michał obniżył lampę nad stołem, wyjął z plecaka pomiętą „Rozprawę o metodzie” i czarną kredką zaczął podkreślać w niej pojedyncze słowa. źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Tarot paryski, 1999 |
|
|
Rozłożyła notatki na stole i zaczęła je dokładnie studiować. Od czasu do czasu podkreślała jakieś zdanie. źródło: NKJP: Irena Matuszkiewicz: Czarna wdowa atakuje, 2009 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
podkreślam |
podkreślamy |
|||
| 2 os. |
podkreślasz |
podkreślacie |
|||
| 3 os. |
podkreśla |
podkreślają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
podkreślałem +(e)m podkreślał |
podkreślałam +(e)m podkreślała |
podkreślałom +(e)m podkreślało |
podkreślaliśmy +(e)śmy podkreślali |
podkreślałyśmy +(e)śmy podkreślały |
| 2 os. |
podkreślałeś +(e)ś podkreślał |
podkreślałaś +(e)ś podkreślała |
podkreślałoś +(e)ś podkreślało |
podkreślaliście +(e)ście podkreślali |
podkreślałyście +(e)ście podkreślały |
| 3 os. |
podkreślał |
podkreślała |
podkreślało |
podkreślali |
podkreślały |
bezosobnik: podkreślano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę podkreślał będę podkreślać |
będę podkreślała będę podkreślać |
będę podkreślało będę podkreślać |
będziemy podkreślali będziemy podkreślać |
będziemy podkreślały będziemy podkreślać |
| 2 os. |
będziesz podkreślał będziesz podkreślać |
będziesz podkreślała będziesz podkreślać |
będziesz podkreślało będziesz podkreślać |
będziecie podkreślali będziecie podkreślać |
będziecie podkreślały będziecie podkreślać |
| 3 os. |
będzie podkreślał będzie podkreślać |
będzie podkreślała będzie podkreślać |
będzie podkreślało będzie podkreślać |
będą podkreślali będą podkreślać |
będą podkreślały będą podkreślać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
podkreślajmy |
|
| 2 os. |
podkreślaj |
podkreślajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
podkreślałbym bym podkreślał |
podkreślałabym bym podkreślała |
podkreślałobym bym podkreślało |
podkreślalibyśmy byśmy podkreślali |
podkreślałybyśmy byśmy podkreślały |
| 2 os. |
podkreślałbyś byś podkreślał |
podkreślałabyś byś podkreślała |
podkreślałobyś byś podkreślało |
podkreślalibyście byście podkreślali |
podkreślałybyście byście podkreślały |
| 3 os. |
podkreślałby by podkreślał |
podkreślałaby by podkreślała |
podkreślałoby by podkreślało |
podkreślaliby by podkreślali |
podkreślałyby by podkreślały |
bezosobnik: podkreślano by
bezokolicznik: podkreślać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
podkreślając
gerundium: podkreślanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | podkreślanie |
podkreślania |
| D. | podkreślania |
podkreślań |
| C. | podkreślaniu |
podkreślaniom |
| B. | podkreślanie |
podkreślania |
| N. | podkreślaniem |
podkreślaniami |
| Ms. | podkreślaniu |
podkreślaniach |
| W. | podkreślanie |
podkreślania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: podkreślający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | podkreślający |
podkreślający |
podkreślający |
podkreślające |
podkreślająca |
| D. | podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślającej |
| C. | podkreślającemu |
podkreślającemu |
podkreślającemu |
podkreślającemu |
podkreślającej |
| B. | podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślający |
podkreślające |
podkreślającą |
| N. | podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającą |
| Ms. | podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | podkreślający |
podkreślający |
podkreślające |
podkreślające |
| D. | podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
| C. | podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
| B. | podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
podkreślające |
| N. | podkreślającymi |
podkreślającymi |
podkreślającymi |
podkreślającymi |
| Ms. | podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: podkreślany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | podkreślany |
podkreślany |
podkreślany |
podkreślane |
podkreślana |
| D. | podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślanej |
| C. | podkreślanemu |
podkreślanemu |
podkreślanemu |
podkreślanemu |
podkreślanej |
| B. | podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślany |
podkreślane |
podkreślaną |
| N. | podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślaną |
| Ms. | podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | podkreślani |
podkreślani |
podkreślane |
podkreślane |
| D. | podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
| C. | podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
| B. | podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślane |
| N. | podkreślanymi |
podkreślanymi |
podkreślanymi |
podkreślanymi |
| Ms. | podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
odpowiednik aspektowy: podkreślić
Składnia
|
+ | podkreślać | + |
CO +
(CZYM)
|
2. część wypowiedzi
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka
Połączenia
- podkreślać fakt
- podkreślać mocno, wyraźnie
Cytaty
|
[...] poza człowiekiem mięsem żywią się tylko zwierzęta drapieżne. Fakt ten bardzo wyraźnie podkreślają wegetarianie. źródło: NKJP: Stanisława Olko: Makrobiotyka w polskiej kuchni, czyli powrót do dawnego naturalnego sposobu odżywiania, 1994 |
|
|
W kuluarowych rozmowach podkreślał, że „prezydent obiecał” i że teraz tylko trzeba złożyć pismo do Rady Miasta. źródło: NKJP: Paweł Rydzyński: Viking pozbawiony rogów, Dziennik Bałtycki, 2007-10-13 |
|
|
Dolniak dobitnie podkreśla: - Mój klient działał zgodnie z prawem. źródło: NKJP: Waldemar Szymczyk: Wypadku nie było?, Gazeta Wyborcza, 1995-06-19 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
podkreślam |
podkreślamy |
|||
| 2 os. |
podkreślasz |
podkreślacie |
|||
| 3 os. |
podkreśla |
podkreślają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
podkreślałem +(e)m podkreślał |
podkreślałam +(e)m podkreślała |
podkreślałom +(e)m podkreślało |
podkreślaliśmy +(e)śmy podkreślali |
podkreślałyśmy +(e)śmy podkreślały |
| 2 os. |
podkreślałeś +(e)ś podkreślał |
podkreślałaś +(e)ś podkreślała |
podkreślałoś +(e)ś podkreślało |
podkreślaliście +(e)ście podkreślali |
podkreślałyście +(e)ście podkreślały |
| 3 os. |
podkreślał |
podkreślała |
podkreślało |
podkreślali |
podkreślały |
bezosobnik: podkreślano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę podkreślał będę podkreślać |
będę podkreślała będę podkreślać |
będę podkreślało będę podkreślać |
będziemy podkreślali będziemy podkreślać |
będziemy podkreślały będziemy podkreślać |
| 2 os. |
będziesz podkreślał będziesz podkreślać |
będziesz podkreślała będziesz podkreślać |
będziesz podkreślało będziesz podkreślać |
będziecie podkreślali będziecie podkreślać |
będziecie podkreślały będziecie podkreślać |
| 3 os. |
będzie podkreślał będzie podkreślać |
będzie podkreślała będzie podkreślać |
będzie podkreślało będzie podkreślać |
będą podkreślali będą podkreślać |
będą podkreślały będą podkreślać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
podkreślajmy |
|
| 2 os. |
podkreślaj |
podkreślajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
podkreślałbym bym podkreślał |
podkreślałabym bym podkreślała |
podkreślałobym bym podkreślało |
podkreślalibyśmy byśmy podkreślali |
podkreślałybyśmy byśmy podkreślały |
| 2 os. |
podkreślałbyś byś podkreślał |
podkreślałabyś byś podkreślała |
podkreślałobyś byś podkreślało |
podkreślalibyście byście podkreślali |
podkreślałybyście byście podkreślały |
| 3 os. |
podkreślałby by podkreślał |
podkreślałaby by podkreślała |
podkreślałoby by podkreślało |
podkreślaliby by podkreślali |
podkreślałyby by podkreślały |
bezosobnik: podkreślano by
bezokolicznik: podkreślać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
podkreślając
gerundium: podkreślanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | podkreślanie |
podkreślania |
| D. | podkreślania |
podkreślań |
| C. | podkreślaniu |
podkreślaniom |
| B. | podkreślanie |
podkreślania |
| N. | podkreślaniem |
podkreślaniami |
| Ms. | podkreślaniu |
podkreślaniach |
| W. | podkreślanie |
podkreślania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: podkreślający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | podkreślający |
podkreślający |
podkreślający |
podkreślające |
podkreślająca |
| D. | podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślającej |
| C. | podkreślającemu |
podkreślającemu |
podkreślającemu |
podkreślającemu |
podkreślającej |
| B. | podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślający |
podkreślające |
podkreślającą |
| N. | podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającą |
| Ms. | podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | podkreślający |
podkreślający |
podkreślające |
podkreślające |
| D. | podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
| C. | podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
| B. | podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
podkreślające |
| N. | podkreślającymi |
podkreślającymi |
podkreślającymi |
podkreślającymi |
| Ms. | podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: podkreślany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | podkreślany |
podkreślany |
podkreślany |
podkreślane |
podkreślana |
| D. | podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślanej |
| C. | podkreślanemu |
podkreślanemu |
podkreślanemu |
podkreślanemu |
podkreślanej |
| B. | podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślany |
podkreślane |
podkreślaną |
| N. | podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślaną |
| Ms. | podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | podkreślani |
podkreślani |
podkreślane |
podkreślane |
| D. | podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
| C. | podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
| B. | podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślane |
| N. | podkreślanymi |
podkreślanymi |
podkreślanymi |
podkreślanymi |
| Ms. | podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
odpowiednik aspektowy: podkreślić
Składnia
| Rzosobowy | + | podkreślać | + |
CO
|
| Rzosobowy | + | podkreślać | + |
że ZDANIE
|
| Rzosobowy | + | podkreślać | + |
MOWA WPROST
|
3. urodę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły
Połączenia
- podkreślać biust, talię, urodę, walory czegoś
Cytaty
|
Kobiety podkreślały urodę wszelkimi sposobami, stosując kosmetyki i inne środki upiększające. źródło: NKJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce: od średniowiecza do czasów współczesnych, 2005 |
|
|
Obcisły, podkreślający talię żakiecik z krótkimi rękawami, otwarty z przodu, podtrzymuje obnażone piersi. źródło: NKJP: Ewa Cechnicka: Znak Anny, 1997 |
|
|
Słabe światło małej ściennej lampy podkreślało chudość jego twarzy. źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
podkreślam |
podkreślamy |
|||
| 2 os. |
podkreślasz |
podkreślacie |
|||
| 3 os. |
podkreśla |
podkreślają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
podkreślałem +(e)m podkreślał |
podkreślałam +(e)m podkreślała |
podkreślałom +(e)m podkreślało |
podkreślaliśmy +(e)śmy podkreślali |
podkreślałyśmy +(e)śmy podkreślały |
| 2 os. |
podkreślałeś +(e)ś podkreślał |
podkreślałaś +(e)ś podkreślała |
podkreślałoś +(e)ś podkreślało |
podkreślaliście +(e)ście podkreślali |
podkreślałyście +(e)ście podkreślały |
| 3 os. |
podkreślał |
podkreślała |
podkreślało |
podkreślali |
podkreślały |
bezosobnik: podkreślano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę podkreślał będę podkreślać |
będę podkreślała będę podkreślać |
będę podkreślało będę podkreślać |
będziemy podkreślali będziemy podkreślać |
będziemy podkreślały będziemy podkreślać |
| 2 os. |
będziesz podkreślał będziesz podkreślać |
będziesz podkreślała będziesz podkreślać |
będziesz podkreślało będziesz podkreślać |
będziecie podkreślali będziecie podkreślać |
będziecie podkreślały będziecie podkreślać |
| 3 os. |
będzie podkreślał będzie podkreślać |
będzie podkreślała będzie podkreślać |
będzie podkreślało będzie podkreślać |
będą podkreślali będą podkreślać |
będą podkreślały będą podkreślać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
podkreślajmy |
|
| 2 os. |
podkreślaj |
podkreślajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
podkreślałbym bym podkreślał |
podkreślałabym bym podkreślała |
podkreślałobym bym podkreślało |
podkreślalibyśmy byśmy podkreślali |
podkreślałybyśmy byśmy podkreślały |
| 2 os. |
podkreślałbyś byś podkreślał |
podkreślałabyś byś podkreślała |
podkreślałobyś byś podkreślało |
podkreślalibyście byście podkreślali |
podkreślałybyście byście podkreślały |
| 3 os. |
podkreślałby by podkreślał |
podkreślałaby by podkreślała |
podkreślałoby by podkreślało |
podkreślaliby by podkreślali |
podkreślałyby by podkreślały |
bezosobnik: podkreślano by
bezokolicznik: podkreślać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
podkreślając
gerundium: podkreślanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | podkreślanie |
podkreślania |
| D. | podkreślania |
podkreślań |
| C. | podkreślaniu |
podkreślaniom |
| B. | podkreślanie |
podkreślania |
| N. | podkreślaniem |
podkreślaniami |
| Ms. | podkreślaniu |
podkreślaniach |
| W. | podkreślanie |
podkreślania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: podkreślający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | podkreślający |
podkreślający |
podkreślający |
podkreślające |
podkreślająca |
| D. | podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślającej |
| C. | podkreślającemu |
podkreślającemu |
podkreślającemu |
podkreślającemu |
podkreślającej |
| B. | podkreślającego |
podkreślającego |
podkreślający |
podkreślające |
podkreślającą |
| N. | podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającą |
| Ms. | podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | podkreślający |
podkreślający |
podkreślające |
podkreślające |
| D. | podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
| C. | podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
podkreślającym |
| B. | podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
podkreślające |
| N. | podkreślającymi |
podkreślającymi |
podkreślającymi |
podkreślającymi |
| Ms. | podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
podkreślających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: podkreślany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | podkreślany |
podkreślany |
podkreślany |
podkreślane |
podkreślana |
| D. | podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślanej |
| C. | podkreślanemu |
podkreślanemu |
podkreślanemu |
podkreślanemu |
podkreślanej |
| B. | podkreślanego |
podkreślanego |
podkreślany |
podkreślane |
podkreślaną |
| N. | podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślaną |
| Ms. | podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | podkreślani |
podkreślani |
podkreślane |
podkreślane |
| D. | podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
| C. | podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
podkreślanym |
| B. | podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślane |
| N. | podkreślanymi |
podkreślanymi |
podkreślanymi |
podkreślanymi |
| Ms. | podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
podkreślanych |
odpowiednik aspektowy: podkreślić
Składnia
| Rzosobowy | + | podkreślać | + |
CO +
(CZYM)
|
| Rznieżywotny | + | podkreślać | + |
CO
|