Chronologizacja
Pochodzenie
psł. *soldyčь 'słodkość; coś słodkiego, smacznego, miłego, przyjemnego'
Pierwotnie rzeczownik abstrakcyjny od podstawowego (sprzed nawarstwienia strukturalnego *-kъ) psł. *soldъ z przyrostkiem *-yčь.
Zob. słodki
1. ciastek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie przyprawy, smaki
Połączenia
- słodycz ciasta, ciastek, czekolady, cukru, mandarynki, miodu, owoców, posiłku, winogron
- czuć, poczuć słodycz czegoś
Cytaty
|
Picunda leży na wybrzeżu Morza Czarnego i ma wszelkie atrybuty raju. Ciepłą wodę morską tak przezroczystą, że widać kamyki przybrzeżnego dna, igrające delfiny, łagodny grzbiet gór Kaukazu chroniący zatokę przed zimnem wiatrów, strzelistość cyprysów, pióropusze palm, słodycz winogron, brzoskwiń, melonów i fig, smakowitą cierpkość granatów i pomarańczy, dorodność pomidorów i kukurydzy [...]. źródło: NKJP: Krystyna Kurczab-Redlich: Głową o mur Kremla, 2007 |
|
|
Gdy był mały, nienawidził tej zupy - za mdłą słodycz. źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Czerwony byk, 2007 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | słodycz |
słodycze |
|
| D. | słodyczy |
słodyczy |
|
| C. | słodyczy |
słodyczom |
|
| B. | słodycz |
słodycze |
|
| N. | słodyczą |
słodyczami |
|
| Ms. | słodyczy |
słodyczach |
|
| W. | słodyczy |
słodycze |
Inne uwagi
Zwykle lp
Składnia
|
+ | słodycz | + |
CZEGO
|
2. przyjemność
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- duchowa, miłosna; niezmącona słodycz
- atmosfera słodyczy
- słodycz ogarnęła kogoś
- czuć, poczuć słodycz
Cytaty
|
[...] rozkoszowałam się absolutnym poczuciem błogości, zadowolenia i satysfakcji. Przede mną jechała na rowerze wnuczka, minęłam kort tenisowy, na którym rozgrywali mecz moi dwaj synowie, a krzyżujące się: Mamoooo! Babciuuuu!, wywoływały we mnie niezmąconą słodycz. Zastanawiałam się, czy ten błogostan może mnie wypełniać, kiedy jednocześnie uczę się na pamięć nowej roli [...]. źródło: NKJP: Krystyna Janda: Małpa, 2004 |
|
|
Obejmuję siebie ramionami z miłością i współczuciem i obiecuję sobie być do końca życia uważną na Pawła i innych podobnych do niego mężczyzn, którym automatycznie oddaję ster. Chcę siebie przed nimi chronić, jakkolwiek by mnie do nich ciągnęło i jakakolwiek senna słodycz zalewałaby mnie w kontakcie z nimi. źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Kartki z białego zeszytu, 2008 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | słodycz |
słodycze |
|
| D. | słodyczy |
słodyczy |
|
| C. | słodyczy |
słodyczom |
|
| B. | słodycz |
słodycze |
|
| N. | słodyczą |
słodyczami |
|
| Ms. | słodyczy |
słodyczach |
|
| W. | słodyczy |
słodycze |
Inne uwagi
Zwykle lp
3. zapachu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii zapachy
Połączenia
- słodycz aromatu, woni, zapachu (perfum; lotosu, róży, wanilii...)
Cytaty
|
Perfumy damskie FM 15 - krystalicznie czysty, przepełniony słodyczą aromat wanilii, lotosu, róży, delikatnie ożywiony świeżością frezji. źródło: Internet |
|
|
Poszukuję zapachu orzeźwiającego, odpowiedniego na lato, z nutą słodyczy i mającego w sobie „to coś”. źródło: Internet |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | słodycz |
słodycze |
|
| D. | słodyczy |
słodyczy |
|
| C. | słodyczy |
słodyczom |
|
| B. | słodycz |
słodycze |
|
| N. | słodyczą |
słodyczami |
|
| Ms. | słodyczy |
słodyczach |
|
| W. | słodyczy |
słodycze |
Inne uwagi
Zwykle lp
Składnia
|
+ | słodycz | + |
CZEGO
|
4. brzmienia
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- słodycz brzmienia; dzieciństwa; bojkotu, posiadania, wściekłości, zwycięstwa
Cytaty
|
W czasach średniowiecza benedyktyni popijali herbatę miętową wierząc, że nadaje ona głosowi czystość i słodycz brzmienia. źródło: NKJP: Juliusz Podolski, Elka Anna Skoczek, Elka Kot: Słoneczna strana, Gazeta Poznańska, 2006-08-21 |
|
|
Gdy któryś z dyskutantów próbował zejść na niebezpieczne tory, [...] interweniował z wdziękiem, pytając np. Stefana dlaczego jest poetą bez korzeni i dzieciństwa: - Objawił się pan czytelnikom już jako osobnik dorosły, uformowany. U innych jest podłoga, okno, drzwi w rodzinnym domu i słodycz dzieciństwa. U pana już egzystencjalne problemy człowieka dorosłego. źródło: NKJP: A.Fidrysiak: Trudne spotkanie w miłej atmosferze. Poeta Żagiel w Opinogórze, Tygodnik Ciechanowski, 2002-03-10 |
|
|
Pływam żabką, crawlem oraz dużymi i małymi statkami po Morzu Egejskim. Pasę się błękitem, słodyczą i spokojem tego kraju, do którego tak długo tęskniłam, choć nigdy wcześniej w nim nie byłam. źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Kartki z białego zeszytu, 2008 |
|
|
Zerwałem się jak oparzony i wybiegłem z mieszkania. Och, jak szeroko otworzyłem drzwi, z jaką siłą je zatrzasnąłem. To było prawie upojne, to było upajanie się rozpaczą, rozkosz nienawiści, rozkosz skazywania na zagładę, słodycz wściekłości. źródło: NKJP: Jerzy Sosnowski: Linia nocna, 2002 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | słodycz |
słodycze |
|
| D. | słodyczy |
słodyczy |
|
| C. | słodyczy |
słodyczom |
|
| B. | słodycz |
słodycze |
|
| N. | słodyczą |
słodyczami |
|
| Ms. | słodyczy |
słodyczach |
|
| W. | słodyczy |
słodycze |
Inne uwagi
Zwykle lp
Składnia
|
+ | słodycz | + |
CZEGO
|
5.a człowieka
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie
Połączenia
- anielska; chodząca słodycz
- słodycz emanuje z kogoś, przebuja się
Cytaty
|
Zawsze byłam grzeczna, miła i subtelna – powiedziała Natalia. – Sama słodycz. Uosobienie łagodności. Nigdy nie przypuszczałam, że policzkowanie sprawi mi taką przyjemność. źródło: NKJP: Paulina Grych: Numer zerowy, 2007 |
|
|
Na jej buzi od kilku dni po jawił się jakiś nowy wyraz. Rysy jej złagodniały, jakby straciły na ostrości. Jakaś słodycz się przebija, jakaś łagodność i figlarność. źródło: NKJP: Tomasz Kwaśniewski: Dziennik ciężarowca, 2007 |
|
|
– Bywa agresywny? – dopytał Marek. – Rafał? Nigdy, to chodząca słodycz... Miły, ciepły, delikatny, tylko czasami zapada się w siebie... źródło: NKJP: Paulina Grych: Schiza, 2008 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | słodycz |
słodycze |
|
| D. | słodyczy |
słodyczy |
|
| C. | słodyczy |
słodyczom |
|
| B. | słodycz |
słodycze |
|
| N. | słodyczą |
słodyczami |
|
| Ms. | słodyczy |
słodyczach |
|
| W. | słodyczy |
słodycze |
Inne uwagi
Zwykle lp
Składnia
|
+ | słodycz | + |
(KOGO)
|
5.b oczu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne
Połączenia
- słodycz charakteru, oczu, usposobienia
- spojrzenie pełne słodyczy
Cytaty
|
Skończyłam obrazek. Portret dziewczęcia w wianku. Słodycz oczu, zniewalający uśmiech. źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Polka, 2001 |
|
|
Nazywałem ją Basia, to moje drugie wcielenie. – Dlaczego właśnie Basia? – Bo w tym imieniu jest słodycz, wdzięk i niewinność, jak w Hajduczku z Pana Wołodyjowskiego. źródło: NKJP: Katarzyna Surmiak-Domańska: Beznadziejna ucieczka przed Basią. Reportaże seksualne, 2007 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | słodycz |
słodycze |
|
| D. | słodyczy |
słodyczy |
|
| C. | słodyczy |
słodyczom |
|
| B. | słodycz |
słodycze |
|
| N. | słodyczą |
słodyczami |
|
| Ms. | słodyczy |
słodyczach |
|
| W. | słodyczy |
słodycze |
Inne uwagi
Zwykle lp
Składnia
|
+ | słodycz | + |
CZEGO
|