Chronologizacja
XIV w., Bor
Pochodzenie
psł. *darъ
1. dla króla
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja uroczystości i święta
Połączenia
- bogaty, hojny; skromny; bezcenny, piękny, wspaniały dar; dar ślubny; dary ofiarne
- dar króla, narodu; ołtarza
- dar od papieża
- dar i prezent; dary i złoto
- wymiana darów
- procesja z darami
- przynieść/przynosić, ofiarować, wręczyć, złożyć; przyjąć/przyjmować dar
- podziękować za dar
- otrzymać w darze
Cytaty
|
Wspominał o spotkaniu z abp. Stanisławem D.[...] w Rzymie, a także przekazał proboszczowi Józefowi O.[...] dar od Papieża – perłowy różaniec. źródło: NKJP: (JOA): Hebdów, Gazeta Krakowska, 2005-03-23 |
|
|
Królowie z Europy i ze wszystkich kontynentów przyjeżdżali bić pokłony naszym carom, zwozili im dary ze złota, srebra i drogocennych kamieni! źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Imperium, 2005 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | dar |
dary |
|
| D. | daru |
darów |
|
| C. | darowi |
darom |
|
| B. | dar |
dary |
|
| N. | darem |
darami |
|
| Ms. | darze |
darach |
|
| W. | darze |
dary |
2. dla biednych
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne
Połączenia
- cenny, hojny; świąteczny; amerykański, zagraniczny dar; dar rzeczowy
- dar Polonii; serca
- dar dla dzieci, dla najuboższych, dla potrzebujących, dla powodzian; dla muzeum, dla szpitala
- dar od mieszkańców
- dary i pieniądze, żywność i dary
- zbiórka; transport; tona darów
- konwój, samochód; paczka z darami
- dary trafiły gdzieś
- przynieść/przynosić, przywieźć, wieźć, zawieźć; przekazywać, składać; zebrać/zbierać; wydawać, rozdawać, rozdzielać dary
- pochodzić z darów
Cytaty
|
W czwartek zebrane dary trafiły do magazynów Caritasu w Sosnowcu, zaś w weekend specjalnym konwojem pojechały na Ukrainę. źródło: NKJP: Wojciech Szner: Pojechały dary, Dziennik Zachodni, 2002-04-15 |
|
|
Kontrola ONZ nad operacją rozdzielania darów była fikcją. Dyktator rozdawał darmowe jedzenie poplecznikom, a dzięki nagłemu zainteresowaniu świata nabijał sobie kabzę (w 1985 roku potroił zasoby obcej waluty dzięki ogromnemu napływowi cudzoziemców - pracowników charytatywnych i dziennikarzy). źródło: NKJP: Adam Leszczyński: Nie karmić dyktatorów, Ozon, nr 8, 2005 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | dar |
dary |
|
| D. | daru |
darów |
|
| C. | darowi |
darom |
|
| B. | dar |
dary |
|
| N. | darem |
darami |
|
| Ms. | darze |
darach |
|
| W. | darze |
dary |
3. wolności
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie prawdy i wartości życiowe
Połączenia
- bezinteresowny; cenny, najcenniejszy, najwspanialszy, wielki dar; dar duchowy
- dar miłości, nadziei, przyjaźni, wolności; mądrości, radości; małżeństwa; macierzyństwa, potomstwa, zdrowia, życia; miłosierdzia, przebaczenia, wiary; modlitwy, nawrócenia, zbawienia; uzdrowienia
- dary i charyzmaty, dary i łaski
- wdzięczność za dar
Cytaty
|
Barbaro, ma rację poeta, że człowiek musi rozsądnie korzystać z daru wolności. W każdym razie nie ma prawa skracać życia innym ludziom i sobie... źródło: NKJP: Józef Kozielecki: Zbrodnia, 2003 |
|
|
Ojcze Pio, za Twoim wstawiennictwem pragnę podziękować Bogu za dar życia, małżeństwa, zdrowia, pracy. źródło: NKJP: Administrator: Intencje modlitewne - sierpień 2009, Głos Ojca Pio, 2009 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | dar |
dary |
|
| D. | daru |
darów |
|
| C. | darowi |
darom |
|
| B. | dar |
dary |
|
| N. | darem |
darami |
|
| Ms. | darze |
darach |
|
| W. | darze |
dary |
Składnia
|
+ | dar | + |
CZEGO
|
4. losu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary
Połączenia
- prawdziwy dar; dar boski, boży
- dar losu; natury, przyrody; morza, ziemi; łaski bożej, nieba, niebios, opatrzności; Boga, Chrystusa, Ducha Świętego, Stwórcy
- otrzymywać dar
Cytaty
|
Dzielna, dobrze zorganizowana, przystojna, o połowę młodsza od Gombrowicza - co bardzo dla niego ważne - przy tym inteligentna, obdarzona poczuciem humoru była - zdaniem wielu - darem losu dla schorowanego i samotnego dotąd pisarza. źródło: NKJP: Małgorzata Dydek, Gazeta Wyborcza, 1993-06-04 |
|
|
Z bursztynnictwa zaś żyje w Polsce około 10 tysięcy osób, głównie mieszkańców woj. pomorskiego. źródło: NKJP: Kazimierz Netka: Bursztynowe cuda, Dziennik Bałtycki, 2004-08-25 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | dar |
dary |
|
| D. | daru |
darów |
|
| C. | darowi |
darom |
|
| B. | dar |
dary |
|
| N. | darem |
darami |
|
| Ms. | darze |
darach |
|
| W. | darze |
dary |
5. wymowy
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności
Połączenia
- cenny, wielki; naturalny; nadzwyczajny, niezwykły, rzadki, szczególny, wyjątkowy; cudowny, wspaniały dar
- dar opowiadania, przekonywania, wymowy; obserwacji, zachwytu; jasnowidzenia, przewidywania, uzdrawiania
- dar i talent
- obdarzony darami
- mieć, posiadać dar
Cytaty
|
Dar opowiadania sprawiał, że mówił o sobie rzeczy, które hipnotyzowały rozmówców (nawet jeśli nie były prawdą), ale z drugiej strony posiadał też ogromną wiedzę z historii sztuki, głównie włoskiej. źródło: NKJP: Henryka Wach-Malicka: Ostatni szaleniec belle epoque, Dziennik Zachodni, 2006-04-01 |
|
|
Pisarz wykazał się tu godnym pozazdroszczenia zmysłem obserwacji i darem przewidywania. źródło: NKJP: Aleksander Kaczorowski: Stasiuk powraca z daleka, Polityka, nr 2572, 2006-09-23 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | dar |
dary |
|
| D. | daru |
darów |
|
| C. | darowi |
darom |
|
| B. | dar |
dary |
|
| N. | darem |
darami |
|
| Ms. | darze |
darach |
|
| W. | darze |
dary |
Składnia
|
|
+ | dar | + |
CZEGO
|