UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

glista

glizda

Chronologizacja

1450, SStp

Pochodzenie

psł. *glista 'robak (zwłaszcza pasożytujący w jelitach ludzkich i zwierzęcych); dżdżownica'

1. pasożyt

Definicja

pot. 
robak o długim i miękkim ciele, pasożytujący w jelitach człowieka i zwierząt

Warianty

  • glizda

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt mikroorganizmy

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pasożyt

Cytaty

W psich i kocich odchodach, które bardzo często znajdują się w osiedlowych piaskownicach, mogą żyć także glisty i inne pasożyty układu pokarmowego.

źródło: NKJP: (acz): Kontrole przesieją brudny piasek, Tygodnik Rybnicki, 2008-05-13

Teraz kotek je normalnie i pije sam wodę. Jego rodzeństwo wydaje się nie mieć glist, ale dziś jadę do weterynarza do sprawdzonej przychodni po coś na robale i spytam, kiedy mogę je znów odrobaczyć.

źródło: Internet: strkoty.fora.pl/zdrowie,10

Jeśli bowiem takie dziecko podłapie gdzieś owsiki, glizdy czy tasiemca to według tezy jaką głosisz te robaki żyjące w dziecku mają takie samo prawo życia jak świnia czy krowa

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. glista
glisty
D. glisty
glist
C. gliście
glistom
B. glistę
glisty
N. glistą
glistami
Ms. gliście
glistach
W. glisto
glisty

Inne uwagi

Zwykle lm

Informacja normatywna

Status wariantu glizda nie jest jednoznaczny. Nie został zanotowany w "Wielkim słowniku ortograficznym PWN", co mogłoby nasuwać przypuszczenie, że jest nienormatywny, jednak w "Wielkim słowniku poprawnej polszczyzny PWN" jest notowany bez żadnych wątpliwości normatywnych, a poza tym notowany np. w SDor i poświadczony cytatami z poważnych autorów.

2. dżdżownica

Definicja

pot. 
dżdżownica

Warianty

  • glizda

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt inne zwierzęta lądowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dżdżownica

Cytaty

Jednak w doniczkach jest tylko biaława plątanina korzeni, spomiędzy których wypada nagle glista i wije się na dywanie.

źródło: NKJP: Joanna Bator: Piaskowa góra, 2009

A w ziemi nie ma żadnych historii, nic tam nie ma, chyba glisty, jeśli komuś na ryby wola.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski; Miecz przeznaczenia, 1992

[...] o, patrz, jaka to glizda wyłazi z ziemi. Chora ziemia, chora, nic z niej już nie będzie.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Kamień na kamieniu, 1984

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. glista
glisty
D. glisty
glist
C. gliście
glistom
B. glistę
glisty
N. glistą
glistami
Ms. gliście
glistach
W. glisto
glisty

Informacja normatywna

Status wariantu glizda nie jest jednoznaczny. Nie został zanotowany w "Wielkim słowniku ortograficznym PWN", co mogłoby nasuwać przypuszczenie, że jest nienormatywny, jednak w "Wielkim słowniku poprawnej polszczyzny PWN" jest notowany bez żadnych wątpliwości normatywnych, a poza tym notowany np. w SDor i poświadczony cytatami z poważnych autorów.

3. człowiek

Definicja

pot. 
osoba, która swym zachowaniem budzi obrzydzenie mówiącego

Warianty

  • glizda

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie

Cytaty

Róże? Od kogo? – Od jednego kolegi po fachu, Paula, nie znacie. I tak je wyrzuciłam przez okno. Podła glista z niego, niech mi lepiej o sobie nie przypomina.

źródło: NKJP: Joanna Szymczyk: Ewa i złoty kot, 2004

Pisarz wziął więc łopatę i stanął obok Starego, i zaczął sypać ziemię. Stary patrzył na to przez chwilę, po czym zabrał mu łopatę i rzekł: - Nawet tego nie umiesz. Nie pchaj się do nie swojej roboty, glisto. Do cyrku idź!

źródło: NKJP: Wiesław Dymny: Opowiadania zwykłe, 1997

Nie wierzę, że nie wiesz, kto ci dał kontrakt. Może nie podał nazwiska, za to ty z pewnością wysłałeś za nim jedną z tych glist, które nazywasz swoimi żołnierzami.

źródło: NKJP: Tomasz Klarecki, Izabela Smolarek: Wilk... i śmierć bankiera, 2006

Niczego do lufy nie załadujesz, bo ja cię zara zgnoję, ty glizdo imperialistyczna! .

źródło: NKJP: Robert Urbański; Jacek Kondracki: Operacja „Dunaj”, 2009

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. glista
glisty
D. glisty
glist
C. gliście
glistom
B. glistę
glisty
N. glistą
glistami
Ms. gliście
glistach
W. glisto
glisty

Informacja normatywna

Status wariantu glizda nie jest jednoznaczny. Nie został zanotowany w "Wielkim słowniku ortograficznym PWN", co mogłoby nasuwać przypuszczenie, że jest nienormatywny, jednak w "Wielkim słowniku poprawnej polszczyzny PWN" jest notowany bez żadnych wątpliwości normatywnych, a poza tym notowany np. w SDor i poświadczony cytatami z poważnych autorów.

Frazeologizmy

glista ludzka
Data ostatniej modyfikacji: 09.05.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json