UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

panika

Chronologizacja

1884, Bańk

Pochodzenie

ang. panic

fr. panique

niem. Panik

z gr. panikós 'paniczny'

Gr. panikós pochodzi od imienia mitologicznego bożka pasterzy i trzód w górach i lasach - Pana, który, przeraźliwie krzycząc w leśnej ciszy, ścigał nimfy. Jego głos budził grozę.

1. stan psychiczny

Definicja

nagły, trudny do opanowania strach, ogarniający często całą grupę ludzi, objawiający się nerwowym zachowaniem i brakiem logicznego myślenia

Wymowa

[panika] lub pot. [panika]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Połączenia

nagła; ogromna, wielka; lekka, mała; prawdziwa; masowa, ogólna, powszechna, zbiorowa panika
panika z powodu czegoś
panika na widok kogoś/czegoś
panika wśród ludności
uczucie; atmosfera, nastrój; atak, fala, napad, wybuch; objawy, oznaki paniki
bliski paniki
panika ogarnęła/ogarnia kogoś, wybuchła, zapanowała gdzieś; narasta, udzieliła się komuś
bać się, obawiać się paniki
poddać się, ulec/ulegać panice
czuć; powodować, spowodować, wywołać/wywoływać, wzbudzić; siać, szerzyć; opanować panikę
ogarnięty, zdjęty paniką
popaść/popadać, wpaść/wpadać, wprawić kogoś w panikę
być; myśleć, pomyśleć, zastanawiać się; biegać, miotać się, uciec/uciekać; rozglądać się; szukać czegoś/kogoś w panice
bez paniki

Cytaty

	W jakiejś chwili ktoś wrzasnął, że czuje gaz. Wybuchła panika, ludzie rzucili się do ucieczki. źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy: czyściec, 1993
	Kilkadziesiąt osób [...] ewakuowano z domów. Budzono śpiących ludzi, nakazywano im natychmiastowe opuszczenie dzielnicy. Cud, że nie doszło do zbiorowej paniki. źródło: NKJP: DJA: Bombowy ranek w Wielkim Kacku, Wieczór Wybrzeża, 1999-04-12
	W uszach jej zaświstało, serce skoczyło do gardła. W nagłej panice zdała sobie sprawę, że spada prosto ku ziemi. Lewitator albo nie zadziałał, albo był ręcznie sterowany. źródło: NKJP: Jaga Rydzewska: Atalaya. Wojownicy, 2005
	Pocił się coraz mocniej. Wstydził się tego, wpadał w panikę, że wszyscy wokół widzą mokre plamy na jego koszuli - więc poty biły nań obfitsze. Zasychało mu w gardle. źródło: NKJP: Czesław Karkowski: Kamienna drabina, 2008

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	panika	paniki
D.	paniki	panik

C.	panice	panikom
B.	panikę	paniki
N.	paniką	panikami
Ms.	panice	panikach
W.	paniko	paniki

Inne uwagi

Zwykle lp

2. na rynku finansowym

Definicja

masowe działania wywołane tym, że ludzie, nagle czymś zaniepokojeni, podejmują szybkie, czasem nierozsądne decyzje, np. wykupując coś lub wycofując z banku pieniądze

Wymowa

[panika] lub pot. [panika]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse czynności, przedmioty związane z pieniędzmi

Połączenia

mała; globalna, masowa, ogólna, zbiorowa panika; panika finansowa, gospodarcza, konsumencka, rynkowa
panika na giełdzie, na rynku finansowym (krajowym, żywnościowym...), na rynku obligacji (cukru, paliw...); wśród inwestorów, klientów
panika wybuchła, zapanowała gdzieś
ulec/ulegać panice
powodować, spowodować, wywołać/wywoływać; opanować panikę
nie dopuścić do paniki

Cytaty

	Były to trzy miesiące narastającej paniki rynkowej. Ceny faktycznie rosły, a te towary, które sprzedawane były po cenie państwowej, zostały wykupione do ostatniego ziarnka kaszy. źródło: NKJP: Leon Bójko: Gajdar i jego drużyna, Gazeta Wyborcza, 1992-03-21
	Każdemu, kto buduje dom czy kupuje materiały budowlane, zalecałbym rozsądek i spokój, aby nie pluł sobie w brodę, jak ci, którzy w ubiegłym roku ulegli panice i kupowali wcześniej, ale drożej, po czym ceny spadły tak samo drastycznie, jak wzrosły. źródło: NKJP: Grzegorz Skowron: Rosną ceny materiałów budowlanych, Dziennik Polski, 2008-04-04
	Chciałbym spytać przede wszystkim o powód ogłoszenia z ośmiodniowym wyprzedzeniem podwyżki cen paliw płynnych, co wywołało ogólną panikę na rynku krajowym. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 09.05.1996
	Upadające banki [...] to ogromne zagrożenie dla stabilności finansowej. Rządy przejmują je tylko dlatego, by nie dopuścić do paniki wśród klientów, która mogłaby roznieść się na resztę banków i wywołać masowe wypłaty z kont. źródło: NKJP: Wawrzyniec Smoczyński: Słowniczek kryzysowy, Polityka, 2009-03-14

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	panika	paniki
D.	paniki	panik

C.	panice	panikom
B.	panikę	paniki
N.	paniką	panikami
Ms.	panice	panikach
W.	paniko	paniki

Inne uwagi

Zwykle lp

3. pośpiech

Definicja

pot.

nerwowy pośpiech

Wymowa

[panika] lub pot. [panika]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Połączenia

robić coś bez paniki
robić coś w panice
bez paniki

Cytaty

Czas nas nagli, ale bez paniki. Chcemy dobrze wybrać.

źródło: NKJP: Janusz Woźniak: Wybierz się po plaży źródło, Dziennik Bałtycki, 2008-07-17

Nie można tu wpadać w klasyczną pułapkę „lektury jurora”, który na czas, po łebkach, dniami, nocami i w panice czyta konkursowe prace.

źródło: NKJP: Jerzy Pilch: Komunikat komisarza konkursu, Polityka, 2004-04-10

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	panika	paniki
D.	paniki	panik

C.	panice	panikom
B.	panikę	paniki
N.	paniką	panikami
Ms.	panice	panikach
W.	paniko	paniki

Inne uwagi

Zwykle lp

Data ostatniej modyfikacji: 16.10.2014